Ağıtların Diliyle Dersim 38 Tertele — Cemal Taş

Z Yapım dan tarihle yüzleştiren bir etnomüzikoloji çalışması 1937 38 de Dersim de yaşananları ağıtlar fotoğraflar ve belgelerle ortaya koyan ve üç CD bir kitaptan oluşan çok boyutlu çalışma yörenin bugüne kadar dile gelmemiş hüznünü en yalın ama en çarpıcı haliyle karşımıza çıkarıyor Belgesel ve müzik yapımcısı Nilüfer Saltık ile sözlü tarih araştırmacısı Cemal Taş ın ortak çalışmalarının sonucu olarak ortaya çıkan Ağıtların Diliyle Dersim 38 Tertele üzerine yeni yeni konuşulmaya başlanan bir dönemin hatıratını mağdurların dilinden ağıtlar aracılığıyla seslendiriyor 38 de Dersim de yaşanan katliamı konu alan 33 ağıtın sözleri öyküleri ve otantik sesleriyle olayların geçtiği yer ve ağıda konu olan kişilerin fotoğraflarından oluşan çalışma üç CD ve 500 sayfalık bir kitaptan oluşuyor Ön sözünü kısa süre önce kaybettiğimiz değerli aydın Vedat Türkali nin yazdığı ve Kırmançca Zazaca İngilizce ve Türkçe olmak üzere üç dilde yayınlanan kitap CD hem resmi tarihin dışında hem de muhalif anlatı kalıplarının ötesinde düşünmeye cesaret eden bir tarih anlayışı ortaya koyuyor Ağıtların Diliyle Dersim 38 Tertele 4 yıllık bir çalışmanın ürünü olsa da aslında 25 yıl boyunca biriktirilen fotoğraf belge ve sözlü tarih kayıtlarına dayanıyor Belge ve fotoğraflar bu konuda en geniş birikime sahip olan Hasan Saltık arşivinden Ağıtlar ise Cemal Taş ın 80 li yıllardan bu yana derlediği sözlü tarih ve müzik arşivinden Ardından Nilüfer Saltık ve Cemal Taş eldeki fotoğraf ve haritaların izinden giderek toplu kıyım yerlerini mağaraları mezraları yeniden belgeledikleri bir alan çalışması gerçekleştirerek kitaba taşıdılar Ağıtların Diliyle Dersim 38Tertele ile yazarlar yörede Tertele olarak isimlendirilen olayın bıraktığı izleri en çıplak dille aktaran ağıtlar çerçevesinde her bir ağıdın öyküsünü ayrıntılı olarak aktararak yaşamını yitirenleri mevcut bilginin elverdiği ölçüde isimleriyle anarak hakikati ortaya çıkarma eylemine katkıda bulunmayı amaçlıyorlar