Ahmet Ferit e Mektuplar

Üç Tarz ı Siyâset i iyi bulmamışsın da Üç Siyâset demişsin pekâlâ Daha selis fakat dediğin gibi biraz prentieux iddialı Sen üç siyasetten yalnız birincisi kabil diyorsun Ben de bilahare görmüş olacağın gibi yalnız birincisi gayr i kabildir diyorum Ne kadar taban tabana zıt efkâr Lakin birinci kısım makalem sırf tarih idi ma vaka ayı hikâye idi Tabii bence doğrusu zannolunan bir nokta i nazardan bakılarak Lakin asıl kabil i tatbik olur olan üçüncü makaledir ki onu şimdi artık okumuşsundur ve ancak onu okuduktan sonra öyle bahsedebileceğiz şimdilik kesiyorum Eğer karşılık makale yazarsan elbet hoş olur Acele ediyorum değil mi Belki benimkini de derç etmeyecekler Amma ne beis var yaşasın Şûrâ yı Ümmet 25 Mart 1904 Türk düşünce tarihinin önemli isimlerinden Yusuf Akçura ile Türkiye Cumhuriyeti nin ilk İçişleri Bakanı Ahmet Ferit Tek Kuleli Askeri Lisesi nde başlayan samimiyetlerini Akçura nın vefatına dek sürdürmüş iki yakın dosttur Birlikte Fizan a sürgün edilmişler ve yine birlikte Paris e geçerek Ecole Libre des Sciences Politiques ten mezun olmuşlardır Yusuf Akçura nın 1903 te Fransa dan Rusya ya dönüşüyle yoğunlaşmaya başlayan mektuplaşmaları Akçura nın vefat ettiği 1935 e kadar devam etmiştir Hemen her hafta karşılıklı yazıldığı anlaşılan mektuplar gösteriyor ki birbirlerini bu derece seven saygı duyan iki dost herhâlde Türk siyaset ve kültür hayatında enderdir Bu mektuplar Yusuf Akçura ve Ahmet Ferit Tek in hayatlarının karanlıkta kalan bazı noktalarının aydınlatılması açısından önemli olduğu kadar Rusya Türkleri nin 1905 İhtilali sonrası giriştikleri siyasi mücadelenin tarihinin yazılmasına da mühim katkı yapacak niteliktedir Belki de en önemlisi neşredildiği günden beri gündemimizi işgal eden Üç Tarz ı Siyaset in yazılış serüveni Jön Türkler in muhaceretteki mücadeleleri birbirleriyle olan ilişkileri hakkında da mektuplar sayesinde yeni bilgiler edineceğiz