Ali ve Nino — Yusuf Vezir Çemenzeminli

Azerbaycan Türkü Müslüman bir aristokrat genç olan Ali ile Gürcü Hıristiyan bir prenses olan Ninonun aşkının hikâyesini anlatan eser Azerbaycanda milli roman olarak görülüyor Çünkü Azerbaycan Ermenistan ve Gürcistanı içine alan Kafkas coğrafyasının acı ve tutku ile yüklü karmaşık atmosferini hakkıyla yansıtıyor Romanın ilk defa 1937 yılında Almanca olarak Kurban Said müstear isimli yazara istinad edilerek yayınlanması ve yazarın gerçek kimliği çevresindeki esrar perdesi kitabı daha da ilginç kılıyor Kimileri yazarın Lev Nussembaum adlı Yahudi kökenli oryantalist bir şahsiyet olduğunu iddia ederken Azerbaycanda kitabın ünlü Azerbaycanlı yazar Yusuf Vezir Çemenzeminlinin kaleminden çıktığı görüşü hakim Yazarın gerçek kimliğine ilişkin ayrıntılı bilgi ve açıklamaları içeren makaleyi romanı takip eden sayfalarda bulabilirsiniz Tam 27 dile çevrilmiş olan Ali ve Nino sadece bir aşk hikâyesi değil Azerbaycan tarihi milli kimliği Kafkasların siyasi ve toplumsal yapısı hakkında çok şey söyleyen bir kitap 20 yüzyılın başında Sovyet öncesi dönemdeki Kafkas ruhunu Azerbaycan Cumhuriyetinin kuruluşunu farklı kültürlerin ırkların dinlerin ve mezheplerin bir arada nasıl yaşadığını anlatıyor