Altkültür — Chris Jenks

Kimiz biz Toplumsal varlığımızı ortaklıklar mı yoksa farklılıklar mı tanımlıyor Aynı toplum içinde yaşarken bizi birleştiren nedir Yoksa toplum denen denizde birer ada mıyız Sosyolojinin merkezine oturan toplum kavramı bu adacıkları zorla birbirine bağlayan keyfi bir analiz aracı birlik ve beraberlik söylemi uyum yerine çatışma yaratan bir istek olmasın Toplum ve toplumsallık üzerine çok fazla düşünülmüş olmasına rağmen farklılık bilgisi çok az neden Bir proje olarak sıkça tasarlanan toplumsallığın barındırdığı sonu gelmez çatışmaların bir nedeni de farklılık bilgisinin eksikliği olamaz mı Belki de artık incelenmesi gereken ortaklık kültürü değil farklılık kültürüdür Peki bu tartışmaların arasına sıkışmış olan altkültür nedir Altkültür kavramı Chris Jenks e göre toplumbilimlerinin yüzleşmesi gereken önemli bir paradoksu barındırır Altkültür fikri farklılığı yalıtsa da farklılık odağındaki ortaklığı anlatır Jenks bu kavramın toplum bilimler içerisindeki çözümlemesiyle işe başlıyor Tönnies Durkheim ve Marx ile Weber gibi usta kuramcıların çerçevesinde yaptığı arkeolojik kazıyla altkültürün tarihöncesini açığa çıkartıyor Parsons ın sistemler sosyolojisi ile birlikte kavramın son yapısal izi sürülürken Stuart Hall ve Birmingham Okulu nun çığır açan eserleri Althusser ve Gramsci nin ideoloji anlayışıyla birlikte kavramın haritasını tamamlıyor Jenks in gözler önüne serdiği bu haritada ilkel toplumların tabuları organik ve mekanik yapılar iç içe geçmiş sistemler kapitalizmin gözden çıkardığı lümpenler toplumsallaşan benlikler canlı bir kent tutunamayan esrarkeşler sefil göçmenler avangard bohemler açık fikirli mafya babaları asi gençler kayıp ötekiler ve derinden derine bir sınır deneyiminin dünyası var İşte bu sınır deneyiminin yok sayılması kültür kavramını postmoderniteye bağlayarak onun zayıflığını açığa vurur Jenks e göre farklılığı anlamlandırmak onu sınırlandırmayı gerektirir ve bu sınırı bir tek toplumsal olan belirleyebilir Tıpkı postmodernitenin modern sınırları çoğaltarak silmeye çalışması gibi altkültür de beyhude bir çabayla ortak kültürün sınırını geri almaya uğraşır Altkültür kavramı diyor Jenks hiçbir kuramcının elinde faydalı bir araca dönüşmedi aksine kuramcının yalıtmasını sağladı Toplumsalı farklılıkla açıklamak toplumsalı toplumsalla açıklama vaadini hiçe saymak farklı olanı ortak dünyadan dışlamaktır Altkültürleri yeni kimlik kaynakları yeni farklılık göstereni olarak almak farklılığı ortaklıklar üzerinden tekrar düşünmek ve öteki benliğin haritasından silmemek isteyenlere Altkültür kavramını ciddi ve dikkatli bir şekilde masaya yatıran bir kitap incelikli ve içgörülü Jim McGuigan