Anlığın Yönetimi İçin Kurallar
İdea Yayınevi
Descartes Anlığın Yönetimi İçin Kurallar ı ilk kez 1629 30 yılları arasında Amsterdam da geçirdiği ilk kış sırasında kağıda geçirdi Ama genel kanı notlarına 1619 da yirmi üç yaşında iken başladığı ve on yıl boyunca konularını işlediği yolundadır Çalışma Descartes ın başlangıçtaki tasarına göre 36 Kuraldan oluşacak ve bunlar on ikişerli üç kesim altında düzenlenecekti Ama çalışma 21 inci Kuralda sonlanır ve son üçü açıklanmadan bırakılır Regulae ad directionem ingenii nin elyazmaları yitiktir Elimizdeki parça Descartes ın ölümünden sonra 1701 de Amsterdam da R Des Cartes Opuscula Posthuma physica et mathematica başlığı altında basılan ilk Latince yayım üzerine dayanır Kitap yayımcıdan ve dizgiciden kaynaklanan sayısız yanlış ile doludur A Garnier Paris 1835 ve A Buchenau Leipzig 1907 metni yalnızca kendi tahminleri ile iyileştirmiş ve düzeltmişlerdir Daha sonra Regulae nin Leibniz tarafından 1859 da Oeuvres inédites de Descartes ta sözü edilen bir elyazması eşlemi Hannover de Leibniz in kitapları arasında bulunmuştur Sonraki incelemelere temel alınan bu eşlem de sorunlar vardır ve elyazısı Descartes ın değildir J H Glazemaker tarafından erken bir Hollandaca çeviri de çevirmenin ölümünden sonra basılmıştır Charles Adam bu çevirinin de ilk Latince baskı ile hiç kuşkusuz aynı eşlemi kullanmış olduğunu söyler AT X s 351ss İÇİNDEKİLER KURAL I Bilimin Bütünlüğü 9 KURAL II Bilimde Pekinlik 11 KURAL III Bilimsel Bilgi Ansal Sezgi ve Tümdengelim 15 KURAL IV Yöntem Zorunluğu 19 KURAL V Yöntemin Düzeni 26 KURAL VI Yöntemli Çıkarsamanın Doğası 27 KURAL VII Sıralama ya da Tümevarım 32 KURAL VIII İnsan Bilgisinin Sınırları 36 KURAL IX Görüş Keskinliğinin Gelişimi 43 KURAL X Kavrayış Keskinliğinin Gelişimi 46 KURAL XI Anlama Yetisinin Gelişimi 49 KURAL XII Bilmede Öznel Ve Nesnel Koşullar 52 KURAL XIII Problemin Nesnesinden Soyutlanması 69 KURAL XIV Problemin İmgesel Betimlemesi 76 KURAL XV Problemin Duyusal Betimlemesi 88 KURAL XVI Orantının Cebirsel Betimlemesi 89 KURAL XVII Dolaylı Problemlerin Çözümsel Evrilmesi 93 KURAL XVIII Geometrik Cebir 95 KURALLAR XIX XX XXI Eşitliklerin Saptanması ve Yalınlaştırılması 100 EKLER KİTAP ÜZERİNE AÇIKLAMALAR 103 SÖZLÜK VE NOTLAR 105 ÇÖZÜMLEMELER AZİZ YARDIMLI 115 DESCARTES İÇİN BİR YAŞAMÖYKÜSÜ 121 DİZİN 125