Aruz Teori ve Uygulama — Beyhan Kesik Özer Şenödeyici

Eski şairlerimiz gönüllerine doğan ilhamı bir ipin üzerine dizilen inciler gibi insan ruhunu okşayacak kıvama getirebilmek için ölçüye son derece önem vermişlerdir Mısralardaki ses değerinin uzunluk ve kısalık açısından birbirine denk olması esasına dayalı aruz ölçüsü İslam medeniyeti çerçevesinde gelişen Türk edebiyatının uzun zaman gündeminde kalmıştır Günümüzde de kullanılmasına rağmen eski rağbetini kaybetmiş olan bu vezin klasik şiir araştırmaları için bilgi değeri olan güncel bir meseledir Aruz Teori ve Uygulama adlı çalışmada aruzun Arap Fars ve Türk edebiyatlarındaki seyrine değinildikten sonra bu veznin teorik kısmına dair bazı bilgiler aktarılmıştır Ardından veznin doğru tespit edilebilmesi gerekli bilgiler verilip kalıplarla ilgili uygulamalara geçilmiştir Her bahrin çok kullanılan kalıplarından az kullanılanlarına doğru bir seyir takip edilmiş Türk edebiyatında çok az kullanılan bazı kalıpların örneklerine yer verilmemiştir Okurun kendisini sınaması için her uygulamadan sonra aynı vezinle yazılmış olan bir şiir alıştırma olarak verilmiştir Kitabın sonuna ise aruz bilgisinin pekiştirilmesi amacıyla karma alıştırmalar ilave edilmiştir Aruz kalıplarının tümünü ihtiva eden bir cetvel ile birlikte kalıpların ilk tef ilelerine göre tasnifini konu alan bir başka cetvel de kitabın sonuna eklenmiştir Bu kitap günümüz okurları ve araştırmacıları için bir başvuru kaynağı olduğu gibi ecdat yadigarlarına ilgi duyan öğrencilerin de istifade edebileceği bir ders materyali mahiyeti göstermektedir

Her şeyden önce şiirde belli bir ahenk sisteminin adı olan aruz eski şairlerimizin gönül deryasından bizleri de hissedar eyleyen şiirlerinin muntazam bir şekilde söylenmesini sağlayan ve mısralardaki seslerin uzunluk kısalık esasına dayanan bir ölçüdür Arap şiirinde doğan bu ölçü İslâm medeniyeti çerçevesinde gelişen Türk edebiyatının uzun süre gündeminde kalmıştır Günümüzde de eskisi kadar olmasa da kullanılan bu ölçü klasik Türk edebiyatı araştırmacılarının Arap harfli manzum bir metni doğru okuyabilmeleri için önemli bir araç olarak dikkati çekmektedir İkinci baskısını yapmış olmanın mutluluğunu yaşadığımız Aruz Teori ve Uygulama adlı çalışmamızda ilk baskıdaki bazı küçük hatalar düzeltildikten sonra aruzun Arap Fars ve Türk edebiyatlarındaki seyrine değinilip teorik kısmına dair bazı bilgiler aktarıldı Veznin doğru tespit edilebilmesi için gerekli bilgiler verilip kalıplarla ilgili uygulamalara geçildi Her bahrin çok kullanılan kalıplarından az kullanılanlarına doğru bir seyir takip edilip Türk edebiyatında çok az kullanılan bazı kalıpların örneklerine yer verilmedi Okurun kendisini sınaması için her uygulamadan sonra aynı vezinle yazılmış olan bir şiir alıştırma olarak çalışmaya dahil edildi Kalıpların tümünü kapsayan ve araştırmacılara kolaylık sağlayacağını düşündüğümüz aruz kalıpları cetveli de çalışmanın sonunda yer aldı Kitabın sonuna ise aruz bilgisinin pekiştirilmesi amacıyla karma alıştırmalar konuldu Şiir dostları ve araştırmacıları için bir başvuru kaynağı olan bu kitap öğrencilerin klasik Türk şiiri metinlerini doğru okuyup çözümlemede yararlanacağı bir ders materyali mahiyetindedir

Eski şairlerimiz gönüllerine doğan ilhamı bir ipin üzerine dizilen inciler gibi insan ruhunu okşayacak kıvama getirebilmek için ölçüye son derece önem vermişlerdir Mısralardaki ses değerinin uzunluk ve kısalık açısından birbirine denk olması esasına dayalı aruz ölçüsü İslâm medeniyeti çerçevesinde gelişen Türk edebiyatının uzun zaman gündeminde kalmıştır Günümüzde de kullanılmasına rağmen eski rağbetini kaybetmiş olan bu vezin klâsik şiir araştırmaları için bilgi değeri olan güncel bir meseledir Aruz Teori ve Uygulama adlı çalışmada aruzun Arap Fars ve Türk edebiyatlarındaki seyrine değinildikten sonra bu veznin teorik kısmına dair bazı bilgiler aktarılmıştır Ardından veznin doğru tespit edilebilmesi gerekli bilgiler verilip kalıplarla ilgili uygulamalara geçilmiştir Her bahrin çok kullanılan kalıplarından az kullanılanlarına doğru bir seyir takip edilmiş Türk edebiyatında çok az kullanılan bazı kalıpların örneklerine yer verilmemiştir Okurun kendisini sınaması için her uygulamadan sonra aynı vezinle yazılmış olan bir şiir alıştırma olarak verilmiştir Kitabın sonuna ise aruz bilgisinin pekiştirilmesi amacıyla karma alıştırmalar ilave edilmiştir Aruz kalıplarının tümünü ihtiva eden bir cetvel ile birlikte kalıpların ilk tef ilelerine göre tasnifini konu alan bir başka cetvel de kitabın sonuna eklenmiştir Bu kitap günümüz okurları ve araştırmacıları için bir başvuru kaynağı olduğu gibi ecdat yadigârlarına ilgi duyan öğrencilerin de istifade edebileceği bir ders materyali mahiyeti göstermektedir

Her şeyden önce şiirde belli bir ahenk sisteminin adı olan aruz eski şairlerimizin gönül deryasından bizleri de hissedar eyleyen şiirlerinin muntazam bir şekilde söylenmesini sağlayan ve mısralardaki seslerin uzunluk kısalık esasına dayanan bir ölçüdür Arap şiirinde doğan bu ölçü İslâm medeniyeti çerçevesinde gelişen Türk edebiyatının uzun süre gündeminde kalmıştır Günümüzde de eskisi kadar olmasa da kullanılan bu ölçü klasik Türk edebiyatı araştırmacılarının Arap harfli manzum bir metni doğru okuyabilmeleri için önemli bir araç olarak dikkati çekmektedir İkinci baskısını yapmış olmanın mutluluğunu yaşadığımız Aruz Teori ve Uygulama adlı çalışmamızda ilk baskıdaki bazı küçük hatalar düzeltildikten sonra aruzun Arap Fars ve Türk edebiyatlarındaki seyrine değinilip teorik kısmına dair bazı bilgiler aktarıldı Veznin doğru tespit edilebilmesi için gerekli bilgiler verilip kalıplarla ilgili uygulamalara geçildi Her bahrin çok kullanılan kalıplarından az kullanılanlarına doğru bir seyir takip edilip Türk edebiyatında çok az kullanılan bazı kalıpların örneklerine yer verilmedi Okurun kendisini sınaması için her uygulamadan sonra aynı vezinle yazılmış olan bir şiir alıştırma olarak çalışmaya dahil edildi Kalıpların tümünü kapsayan ve araştırmacılara kolaylık sağlayacağını düşündüğümüz aruz kalıpları cetveli de çalışmanın sonunda yer aldı Kitabın sonuna ise aruz bilgisinin pekiştirilmesi amacıyla karma alıştırmalar konuldu Şiir dostları ve araştırmacıları için bir başvuru kaynağı olan bu kitap öğrencilerin klasik Türk şiiri metinlerini doğru okuyup çözümlemede yararlanacağı bir ders materyali mahiyetindedir

Eski şairlerimiz gönüllerine doğan ilhamı bir ipin üzerine dizilen inciler gibi insan ruhunu okşayacak kıvama getirebilmek için ölçüye son derece önem vermişlerdir Mısralardaki ses değerinin uzunluk ve kısalık açısından birbirine denk olması esasına dayalı aruz ölçüsü İslam medeniyeti çerçevesinde gelişen Türk edebiyatının uzun zaman gündeminde kalmıştır Günümüzde de kullanılmasına rağmen eski rağbetini kaybetmiş olan bu vezin klasik şiir araştırmaları için bilgi değeri olan güncel bir meseledir Aruz Teori ve Uygulama adlı çalışmada aruzun Arap Fars ve Türk edebiyatlarındaki seyrine değinildikten sonra bu veznin teorik kısmına dair bazı bilgiler aktarılmıştır Ardından veznin doğru tespit edilebilmesi gerekli bilgiler verilip kalıplarla ilgili uygulamalara geçilmiştir Her bahrin çok kullanılan kalıplarından az kullanılanlarına doğru bir seyir takip edilmiş Türk edebiyatında çok az kullanılan bazı kalıpların örneklerine yer verilmemiştir Okurun kendisini sınaması için her uygulamadan sonra aynı vezinle yazılmış olan bir şiir alıştırma olarak verilmiştir Kitabın sonuna ise aruz bilgisinin pekiştirilmesi amacıyla karma alıştırmalar ilave edilmiştir Aruz kalıplarının tümünü ihtiva eden bir cetvel ile birlikte kalıpların ilk tef ilelerine göre tasnifini konu alan bir başka cetvel de kitabın sonuna eklenmiştir Bu kitap günümüz okurları ve araştırmacıları için bir başvuru kaynağı olduğu gibi ecdat yadigarlarına ilgi duyan öğrencilerin de istifade edebileceği bir ders materyali mahiyeti göstermektedir

Eski şairlerimiz gönüllerine doğan ilhamı bir ipin üzerine dizilen inciler gibi insan ruhunu okşayacak kıvama getirebilmek için ölçüye son derece önem vermişlerdir Mısralardaki ses değerinin uzunluk ve kısalık açısından birbirine denk olması esasına dayalı aruz ölçüsü İslam medeniyeti çerçevesinde gelişen Türk edebiyatının uzun zaman gündeminde kalmıştır Günümüzde de kullanılmasına rağmen eski rağbetini kaybetmiş olan bu vezin klasik şiir araştırmaları için bilgi değeri olan güncel bir meseledir Aruz Teori ve Uygulama adlı çalışmada aruzun Arap Fars ve Türk edebiyatlarındaki seyrine değinildikten sonra bu veznin teorik kısmına dair bazı bilgiler aktarılmıştır Ardından veznin doğru tespit edilebilmesi gerekli bilgiler verilip kalıplarla ilgili uygulamalara geçilmiştir Her bahrin çok kullanılan kalıplarından az kullanılanlarına doğru bir seyir takip edilmiş Türk edebiyatında çok az kullanılan bazı kalıpların örneklerine yer verilmemiştir Okurun kendisini sınaması için her uygulamadan sonra aynı vezinle yazılmış olan bir şiir alıştırma olarak verilmiştir Kitabın sonuna ise aruz bilgisinin pekiştirilmesi amacıyla karma alıştırmalar ilave edilmiştir Aruz kalıplarının tümünü ihtiva eden bir cetvel ile birlikte kalıpların ilk tef ilelerine göre tasnifini konu alan bir başka cetvel de kitabın sonuna eklenmiştir Bu kitap günümüz okurları ve araştırmacıları için bir başvuru kaynağı olduğu gibi ecdat yadigarlarına ilgi duyan öğrencilerin de istifade edebileceği bir ders materyali mahiyeti göstermektedir

Eski şairlerimiz gönüllerine doğan ilhamı bir ipin üzerine dizilen inciler gibi insan ruhunu okşayacak kıvama getirebilmek için ölçüye son derece önem vermişlerdir Mısralardaki ses değerinin uzunluk ve kısalık açısından birbirine denk olması esasına dayalı aruz ölçüsü İslâm medeniyeti çerçevesinde gelişen Türk edebiyatının uzun zaman gündeminde kalmıştır Günümüzde de kullanılmasına rağmen eski rağbetini kaybetmiş olan bu vezin klâsik şiir araştırmaları için bilgi değeri olan güncel bir meseledir Aruz Teori ve Uygulama adlı çalışmada aruzun Arap Fars ve Türk edebiyatlarındaki seyrine değinildikten sonra bu veznin teorik kısmına dair bazı bilgiler aktarılmıştır Ardından veznin doğru tespit edilebilmesi gerekli bilgiler verilip kalıplarla ilgili uygulamalara geçilmiştir Her bahrin çok kullanılan kalıplarından az kullanılanlarına doğru bir seyir takip edilmiş Türk edebiyatında çok az kullanılan bazı kalıpların örneklerine yer verilmemiştir Okurun kendisini sınaması için her uygulamadan sonra aynı vezinle yazılmış olan bir şiir alıştırma olarak verilmiştir Kitabın sonuna ise aruz bilgisinin pekiştirilmesi amacıyla karma alıştırmalar ilave edilmiştir Aruz kalıplarının tümünü ihtiva eden bir cetvel ile birlikte kalıpların ilk tef ilelerine göre tasnifini konu alan bir başka cetvel de kitabın sonuna eklenmiştir Bu kitap günümüz okurları ve araştırmacıları için bir başvuru kaynağı olduğu gibi ecdat yadigârlarına ilgi duyan öğrencilerin de istifade edebileceği bir ders materyali mahiyeti göstermektedir