Başkanlık Sistemlerinde ve Türk Hukukunda Meclis Soruşturması — Yeşim Çelik

Çalışmamızda cumhurbaşkanlığı hükümet sisteminde cumhurbaşkanının cezai sorumluluğu konusunda Türk hukukunda tartışılan belli başlı sorulara başta ABD olmak üzere başkanlık sistemiyle yönetilen seçtiğimiz diğer ülkelerin meclis soruşturması impeachment ile ilgili düzenlemeleri incelenerek mukayeseli bir inceleme ile cevaplar bulunmaya çalışılacaktır Bu doğrultuda özellikle Cumhurbaşkanının cezai sorumluluğunun içeriğinin sınırları ne olmalıdır Cumhurbaşkanının kişisel suçlarıyla ilgili sorumluluğunda kim yetkili olmalıdır ve nasıl bir usul izlenmelidir Cumhurbaşkanının bağışıklığı olmalı mıdır olmalıysa sınırları ve şartları nasıl olmalıdır Cumhurbaşkanının göreve başlamadan önceki fiillerinden sorumluluğu var mıdır Cumhurbaşkanının görev süresi bittikten sonra yargılanmasında hangi usul uygulanmalıdır Başkanlık sistemlerinde başkanın görevden alma soruşturması ve yargılaması ile başkan hakkında ceza yargılasının birbirinden farklılıkları nelerdir sorularına mukayeseli hukuk incelemeleri ışığında cevap bulunmaya çalışılacaktır Çalışmamız başkanlık sisteminde başkanın cezai sorumluluğu mekanizması olan impeachment kurumu üzerine kurgulanmıştır Impeachment kurumu aslında bizim literatürümüzdeki meclis soruşturması kurumunun karşılığıdır Bu sebeple çalışmamızda literatürde karışıklığa sebebiyet vermemek kavram kargaşası yaşatmamak ve kurumun daha başlangıçta yabancı bir terminolojiyle anılıp yerleşmesinin önüne geçmek için Türkçe meclis soruşturması teriminin kullanılması tercih edilecektir Dolayısıyla çalışmamızda Cumhurbaşkanının cezai sorumluluğunu düzenleyen mukayeseli hukuktaki impeachment kurumu ve usulünün yerine terminolojik olarak meclis soruşturması kavramının impeachment usulüne başvurulabilecek suçları anlatmak için kullanılan impeachable offences kavramı yerine de soruşturulabilir suçlar teriminin kullanılması tercih edilecektir

Çalışmamızda cumhurbaşkanlığı hükümet sisteminde cumhurbaşkanının cezai sorumluluğu konusunda Türk hukukunda tartışılan belli başlı sorulara başta ABD olmak üzere başkanlık sistemiyle yönetilen seçtiğimiz diğer ülkelerin meclis soruşturması impeachment ile ilgili düzenlemeleri incelenerek mukayeseli bir inceleme ile cevaplar bulunmaya çalışılacaktır Bu doğrultuda özellikle Cumhurbaşkanının cezai sorumluluğunun içeriğinin sınırları ne olmalıdır Cumhurbaşkanının kişisel suçlarıyla ilgili sorumluluğunda kim yetkili olmalıdır ve nasıl bir usul izlenmelidir Cumhurbaşkanının bağışıklığı olmalı mıdır olmalıysa sınırları ve şartları nasıl olmalıdır Cumhurbaşkanının göreve başlamadan önceki fiillerinden sorumluluğu var mıdır Cumhurbaşkanının görev süresi bittikten sonra yargılanmasında hangi usul uygulanmalıdır Başkanlık sistemlerinde başkanın görevden alma soruşturması ve yargılaması ile başkan hakkında ceza yargılasının birbirinden farklılıkları nelerdir sorularına mukayeseli hukuk incelemeleri ışığında cevap bulunmaya çalışılacaktır Çalışmamız başkanlık sisteminde başkanın cezai sorumluluğu mekanizması olan impeachment kurumu üzerine kurgulanmıştır Impeachment kurumu aslında bizim literatürümüzdeki meclis soruşturması kurumunun karşılığıdır Bu sebeple çalışmamızda literatürde karışıklığa sebebiyet vermemek kavram kargaşası yaşatmamak ve kurumun daha başlangıçta yabancı bir terminolojiyle anılıp yerleşmesinin önüne geçmek için Türkçe meclis soruşturması teriminin kullanılması tercih edilecektir Dolayısıyla çalışmamızda Cumhurbaşkanının cezai sorumluluğunu düzenleyen mukayeseli hukuktaki impeachment kurumu ve usulünün yerine terminolojik olarak meclis soruşturması kavramının impeachment usulüne başvurulabilecek suçları anlatmak için kullanılan impeachable offences kavramı yerine de soruşturulabilir suçlar teriminin kullanılması tercih edilecektir

Çalışmamızda cumhurbaşkanlığı hükümet sisteminde cumhurbaşkanının cezai sorumluluğu konusunda Türk hukukunda tartışılan belli başlı sorulara başta ABD olmak üzere başkanlık sistemiyle yönetilen seçtiğimiz diğer ülkelerin meclis soruşturması impeachment ile ilgili düzenlemeleri incelenerek mukayeseli bir inceleme ile cevaplar bulunmaya çalışılacaktır Bu doğrultuda özellikle Cumhurbaşkanının cezai sorumluluğunun içeriğinin sınırları ne olmalıdır Cumhurbaşkanının kişisel suçlarıyla ilgili sorumluluğunda kim yetkili olmalıdır ve nasıl bir usul izlenmelidir Cumhurbaşkanının bağışıklığı olmalı mıdır olmalıysa sınırları ve şartları nasıl olmalıdır Cumhurbaşkanının göreve başlamadan önceki fiillerinden sorumluluğu var mıdır Cumhurbaşkanının görev süresi bittikten sonra yargılanmasında hangi usul uygulanmalıdır Başkanlık sistemlerinde başkanın görevden alma soruşturması ve yargılaması ile başkan hakkında ceza yargılasının birbirinden farklılıkları nelerdir sorularına mukayeseli hukuk incelemeleri ışığında cevap bulunmaya çalışılacaktır Çalışmamız başkanlık sisteminde başkanın cezai sorumluluğu mekanizması olan impeachment kurumu üzerine kurgulanmıştır Impeachment kurumu aslında bizim literatürümüzdeki meclis soruşturması kurumunun karşılığıdır Bu sebeple çalışmamızda literatürde karışıklığa sebebiyet vermemek kavram kargaşası yaşatmamak ve kurumun daha başlangıçta yabancı bir terminolojiyle anılıp yerleşmesinin önüne geçmek için Türkçe meclis soruşturması teriminin kullanılması tercih edilecektir Dolayısıyla çalışmamızda Cumhurbaşkanının cezai sorumluluğunu düzenleyen mukayeseli hukuktaki impeachment kurumu ve usulünün yerine terminolojik olarak meclis soruşturması kavramının impeachment usulüne başvurulabilecek suçları anlatmak için kullanılan impeachable offences kavramı yerine de soruşturulabilir suçlar teriminin kullanılması tercih edilecektir