Bekirağa Bölüğünden Türkistan a Enver Paşanın Yaveri Muhiddin Bey — Yusuf Gedikli

Muhiddin Bey Bartınlı bir yedek subaydır Evvela Nuri Paşanın yaveri olmuş sonra Halil Paşaya intisap etmiştir Halil Paşa ve Küçük Talat Muşkara la birlikte tutuklu bulunduğu Bekirağa bölüğünden 9 Ağustos 1919 tarihinde firar etmiş Ankara Sivas Erzurum Nahçıvan yoluyla Baküye vasıl olmuştur Halil Paşa ile Bakü Karabağ Moskova Tuapse Batum arasında gidip gelmiştir Daha sonra Enver Paşanın yaveri olmuş 28 Eylül 1921 de Batumdan Hacı Sami ile beraber Türkistan yolculuğuna çıkmıştır Türkistanda Enver Paşanın yanında bulunmuş Şarki Buhara hadiselerine iştirak etmiştir Bilahare Enver Paşa tarafından Afganistana özel temsilci olarak gönderilmiş 14 Şubat 1922 tarihinde Afgan hududunu geçmiştir Paşanın şehadetini orada haber almış ve elbiselerini İstanbuldaki ailesine ulaştırmıştır Muhiddin Bey dönüşünde hükümete bir rapor vermiş Kâzım Karabekire de bir özet rapor takdim etmiştir Daha sonra hatıralarını 12 Teşrin i sani Kasım 1923 23 Kânun i evvel Aralık 1923 tarihleri arasında Vakit gazetesinde Bekirağa Bölüğünden Türkistana başlığıyla tefrika etmiştir Muhiddin Bey Afganistana vardıktan sonraki hadiseleri yazarken hemşehrisi Bartınlı Halil Efendinin raporlarından ve Enver Paşanın Liva ül İslâm dergisinde neşrettiği yazılarından da faydalanmıştır Muhiddin Beyin hatıralarının kıymeti hadiselerin görgü şahidi olmasında ve belgelere dayanmasındadır Bu tür hatıralarda olduğu gibi seyahat intibalarını anlatması da hatıralarının özelliklerinden birisidir Eserin başka bir özelliği de Azerbaycan Ermenistan ve Azerbaycan Sovyet münasebetleri hakkında bilgi vermesidir Ayrıca Türkiye Azerbaycan Türkistan Türkmenistan Özbekistan Tacikistan tarihleri hakkında da önemli bilgiler ihtiva etmektedir