Bir Din Felsefesi Problemi Olarak Mevlana da Dini Tecrübe — Aysel Tan

Tanrı nın varlığıyla ilgili rasyonel delillerin Hume ve Kant gibi filozoflarca eleştirilmesi teistik üşüncede yeni arayışlara neden olmuştur Bu yeni arayışlar din ve tecrübe kavramlarına getirilen yeni tanımlarla şekillenen dinî tecrübede ortaya çıkmıştır Böylece kısmen rasyonel eleştirilerden uzak gibi görünen dinî tecrübe Tanrı kanıtlamalarında çok sık başvurulan bir yol olmuştur Dinî bir delil olarak kabul edilmesi çok yeni olsa bile dinî tecrübenin tarihten gelen çok köklü bir geçmişi vardır Bu uzun geçmiş her toplumda bulunan mistik geleneklere dayanmaktadır Mistisizm her türlü dinî gelenek içinde farklı şekillere girerek ortaya çıkmaktadır Mistisizmin bu özelliği zamanla onun dinî tecrübe gibi yorumlanmasına ve teistik dinlere aykırı olan fikir ve inançların dine girmesine yol açmıştır İslamî gelenekte dinî tecrübeler ele alındığında dinin mistik yorumunu yapan mutasavvıflar akla gelmektedir Tasavvuftaki zevk aşk marifet vecd fena beka hal sezgi vb kavramlarla ifade edilen bazı derunî tecrübeler teist dinlere aykırı yorumlar olarak durmaktadır Fakat geçmişe bakıldığında birçok mutasavvıf bu kavramları kullanarak Allah ı bildiklerini O nunla birleştiklerini O ndan vahiy aldıklarını yazdıkları eserlerin vahiy ürünü olduğunu iddia etmiştir Bunlardan biri olan Mevlana tasavvufun edebi ve mistik felsefe yönüne en fazla katkı yapan şahsiyet olarak öne çıkmaktadır Mevlana kendinden önceki tasavvufî düşünceyi İslam kavramlarını Hint hikâyelerini birçok şiiri kendi aşk tecrübesine göre yeniden kaleme almış ve aşk kavramına göre yorumlamıştır Bunu şiirlerinde hikâyelerinde ve vaazlarında teorik olarak savunduğu gibi pratik olarak hayatında kerametler olağanüstü tecrübeler göstererek doğrulamaya çalışmıştır Bu çalışma dinî tecrübe olgusunu günümüz din felsefesi problemlerinden biri olarak ele alıp açıkladıktan sonra Mevlana nın düşünce sistemi açısından yerinin ne olduğunu incelemeyi amaçlamaktadır Böylece din felsefesindeki dinî mistik tecrübe anlayışıyla İslam kültürü içerisinde gelişen bu tür tecrübelerin değerlendirilmesi söz konusu olacaktır Bu bakımdan kitabın birinci bölümünde dinî tecrübenin kavramsal analizini yapmaya çalıştık Bu çerçevede dinî tecrübenin günümüz din felsefesindeki yerini belirleyip tecrübenin türlerini nasıl sınıflandırıldığını ortaya koyduk Bunu takip eden ikinci bölümde dinî tecrübenin Tanrı nın varlığına delil olup olmadığı sorununu ele aldık Üçüncü bölümde ise Mevlana nın düşünce sisteminde dinî tecrübenin imkânlarını tespit etmek amacıyla onun din tecrübe ve dinî tecrübe kavramlarından neyi anladığını açıkladık Aşk etrafında şekillenen ve buna bağlı diğer tecrübe türlerini çeşitlerini özelliklerini örnekleriyle birlikte Mevlana nın düşüncesine göre ortaya koyduk Mevlana nın dinî tecrübe delilini nasıl değerlendirdiğini açıklayarak aşk tecrübesinin Tanrı nın varlığına delil olma meselesini ele aldık

Aysel Tan tarafından kaleme alınan Bir Din Felsefesi Problemi Olarak Mevlana da Dini Tecrübe Gece Kitaplığı eseri olarak okurlarla buluşuyor Bir Din Felsefesi Problemi Olarak Mevlana da Dini Tecrübe Aysel Tan Kitap Özeti Tanrı nın varlığıyla ilgili rasyonel delillerin Hume ve Kant gibi filozoflarca eleştirilmesi teistik üşüncede yeni arayışlara neden olmuştur Bu yeni arayışlar din ve tecrübe kavramlarına getirilen yeni tanımlarla şekillenen dinî tecrübede ortaya çıkmıştır Böylece kısmen rasyonel eleştirilerden uzak gibi görünen dinî tecrübe Tanrı kanıtlamalarında çok sık başvurulan bir yol olmuştur Dinî bir delil olarak kabul edilmesi çok yeni olsa bile dinî tecrübenin tarihten gelen çok köklü bir geçmişi vardır Bu uzun geçmiş her toplumda bulunan mistik geleneklere dayanmaktadır Mistisizm her türlü dinî gelenek içinde farklı şekillere girerek ortaya çıkmaktadır Mistisizmin bu özelliği zamanla onun dinî tecrübe gibi yorumlanmasına ve teistik dinlere aykırı olan fikir ve inançların dine girmesine yol açmıştır İslamî gelenekte dinî tecrübeler ele alındığında dinin mistik yorumunu yapan mutasavvıflar akla gelmektedir Tasavvuftaki zevk aşk marifet vecd fena beka hal sezgi vb kavramlarla ifade edilen bazı derunî tecrübeler teist dinlere aykırı yorumlar olarak durmaktadır Fakat geçmişe bakıldığında birçok mutasavvıf bu kavramları kullanarak Allah ı bildiklerini O nunla birleştiklerini O ndan vahiy aldıklarını yazdıkları eserlerin vahiy ürünü olduğunu iddia etmiştir Bunlardan biri olan Mevlana tasavvufun edebi ve mistik felsefe yönüne en fazla katkı yapan şahsiyet olarak öne çıkmaktadır Mevlana kendinden önceki tasavvufî düşünceyi İslam kavramlarını Hint hikâyelerini birçok şiiri kendi aşk tecrübesine göre yeniden kaleme almış ve aşk kavramına göre yorumlamıştır Bunu şiirlerinde hikâyelerinde ve vaazlarında teorik olarak savunduğu gibi pratik olarak hayatında kerametler olağanüstü tecrübeler göstererek doğrulamaya çalışmıştır Bu çalışma dinî tecrübe olgusunu günümüz din felsefesi problemlerinden biri olarak ele alıp açıkladıktan sonra Mevlana nın düşünce sistemi açısından yerinin ne olduğunu incelemeyi amaçlamaktadır Böylece din felsefesindeki dinî mistik tecrübe anlayışıyla İslam kültürü içerisinde gelişen bu tür tecrübelerin değerlendirilmesi söz konusu olacaktır Bu bakımdan kitabın birinci bölümünde dinî tecrübenin kavramsal analizini yapmaya çalıştık Bu çerçevede dinî tecrübenin günümüz din felsefesindeki yerini belirleyip tecrübenin türlerini nasıl sınıflandırıldığını ortaya koyduk Bunu takip eden ikinci bölümde dinî tecrübenin Tanrı nın varlığına delil olup olmadığı sorununu ele aldık Üçüncü bölümde ise Mevlana nın düşünce sisteminde dinî tecrübenin imkânlarını tespit etmek amacıyla onun din tecrübe ve dinî tecrübe kavramlarından neyi anladığını açıkladık Aşk etrafında şekillenen ve buna bağlı diğer tecrübe türlerini çeşitlerini özelliklerini örnekleriyle birlikte Mevlana nın düşüncesine göre ortaya koyduk Mevlana nın dinî tecrübe delilini nasıl değerlendirdiğini açıklayarak aşk tecrübesinin Tanrı nın varlığına delil olma meselesini ele aldık Yayınevi Gece Kitaplığı Yazar Aysel Tan Sayfa 205 Sayfa Kağıt 2 Hamur Boyut 16 00x24 00 cm Basım Yılı Aralık 2020 Barkod 9786257702577 Kategori Din Felsefesi Tasavvuf Mezhepler Tarikatlar

Tanrı nın varlığıyla ilgili rasyonel delillerin Hume ve Kant gibi filozoflarca eleştirilmesi teistik üşüncede yeni arayışlara neden olmuştur Bu yeni arayışlar din ve tecrübe kavramlarına getirilen yeni tanımlarla şekillenen dinî tecrübede ortaya çıkmıştır Böylece kısmen rasyonel eleştirilerden uzak gibi görünen dinî tecrübe Tanrı kanıtlamalarında çok sık başvurulan bir yol olmuştur Dinî bir delil olarak kabul edilmesi çok yeni olsa bile dinî tecrübenin tarihten gelen çok köklü bir geçmişi vardır Bu uzun geçmiş her toplumda bulunan mistik geleneklere dayanmaktadır Mistisizm her türlü dinî gelenek içinde farklı şekillere girerek ortaya çıkmaktadır Mistisizmin bu özelliği zamanla onun dinî tecrübe gibi yorumlanmasına ve teistik dinlere aykırı olan fikir ve inançların dine girmesine yol açmıştır İslamî gelenekte dinî tecrübeler ele alındığında dinin mistik yorumunu yapan mutasavvıflar akla gelmektedir Tasavvuftaki zevk aşk marifet vecd fena beka hal sezgi vb kavramlarla ifade edilen bazı derunî tecrübeler teist dinlere aykırı yorumlar olarak durmaktadır Fakat geçmişe bakıldığında birçok mutasavvıf bu kavramları kullanarak Allah ı bildiklerini O nunla birleştiklerini O ndan vahiy aldıklarını yazdıkları eserlerin vahiy ürünü olduğunu iddia etmiştir Bunlardan biri olan Mevlana tasavvufun edebi ve mistik felsefe yönüne en fazla katkı yapan şahsiyet olarak öne çıkmaktadır Mevlana kendinden önceki tasavvufî düşünceyi İslam kavramlarını Hint hikâyelerini birçok şiiri kendi aşk tecrübesine göre yeniden kaleme almış ve aşk kavramına göre yorumlamıştır Bunu şiirlerinde hikâyelerinde ve vaazlarında teorik olarak savunduğu gibi pratik olarak hayatında kerametler olağanüstü tecrübeler göstererek doğrulamaya çalışmıştır Bu çalışma dinî tecrübe olgusunu günümüz din felsefesi problemlerinden biri olarak ele alıp açıkladıktan sonra Mevlana nın düşünce sistemi açısından yerinin ne olduğunu incelemeyi amaçlamaktadır Böylece din felsefesindeki dinî

Tanrı nın varlığıyla ilgili rasyonel delillerin Hume ve Kant gibi filozoflarca eleştirilmesi teistik üşüncede yeni arayışlara neden olmuştur Bu yeni arayışlar din ve tecrübe kavramlarına getirilen yeni tanımlarla şekillenen dinî tecrübede ortaya çıkmıştır Böylece kısmen rasyonel eleştirilerden uzak gibi görünen dinî tecrübe Tanrı kanıtlamalarında çok sık başvurulan bir yol olmuştur Dinî bir delil olarak kabul edilmesi çok yeni olsa bile dinî tecrübenin tarihten gelen çok köklü bir geçmişi vardır Bu uzun geçmiş her toplumda bulunan mistik geleneklere dayanmaktadır Mistisizm her türlü dinî gelenek içinde farklı şekillere girerek ortaya çıkmaktadır Mistisizmin bu özelliği zamanla onun dinî tecrübe gibi yorumlanmasına ve teistik dinlere aykırı olan fikir ve inançların dine girmesine yol açmıştır İslamî gelenekte dinî tecrübeler ele alındığında dinin mistik yorumunu yapan mutasavvıflar akla gelmektedir Tasavvuftaki zevk aşk marifet vecd fena beka hal sezgi vb kavramlarla ifade edilen bazı derunî tecrübeler teist dinlere aykırı yorumlar olarak durmaktadır Fakat geçmişe bakıldığında birçok mutasavvıf bu kavramları kullanarak Allah ı bildiklerini O nunla birleştiklerini O ndan vahiy aldıklarını yazdıkları eserlerin vahiy ürünü olduğunu iddia etmiştir Bunlardan biri olan Mevlana tasavvufun edebi ve mistik felsefe yönüne en fazla katkı yapan şahsiyet olarak öne çıkmaktadır Mevlana kendinden önceki tasavvufî düşünceyi İslam kavramlarını Hint hikâyelerini birçok şiiri kendi aşk tecrübesine göre yeniden kaleme almış ve aşk kavramına göre yorumlamıştır Bunu şiirlerinde hikâyelerinde ve vaazlarında teorik olarak savunduğu gibi pratik olarak hayatında kerametler olağanüstü tecrübeler göstererek doğrulamaya çalışmıştır Bu çalışma dinî tecrübe olgusunu günümüz din felsefesi problemlerinden biri olarak ele alıp açıkladıktan sonra Mevlana nın düşünce sistemi açısından yerinin ne olduğunu incelemeyi amaçlamaktadır Böylece din felsefesindeki dinî mistik tecrübe anlayışıyla İslam kültürü içerisinde gelişen bu tür tecrübelerin değerlendirilmesi söz konusu olacaktır Bu bakımdan kitabın birinci bölümünde dinî tecrübenin kavramsal analizini yapmaya çalıştık Bu çerçevede dinî tecrübenin günümüz din felsefesindeki yerini belirleyip tecrübenin türlerini nasıl sınıflandırıldığını ortaya koyduk Bunu takip eden ikinci bölümde dinî tecrübenin Tanrı nın varlığına delil olup olmadığı sorununu ele aldık Üçüncü bölümde ise Mevlana nın düşünce sisteminde dinî tecrübenin imkânlarını tespit etmek amacıyla onun din tecrübe ve dinî tecrübe kavramlarından neyi anladığını açıkladık Aşk etrafında şekillenen ve buna bağlı diğer tecrübe türlerini çeşitlerini özelliklerini örnekleriyle birlikte Mevlana nın düşüncesine göre ortaya koyduk Mevlana nın dinî tecrübe delilini nasıl değerlendirdiğini açıklayarak aşk tecrübesinin Tanrı nın varlığına delil olma meselesini ele aldık img src https s3 eu west 1 amazonaws com dia kitadagitim ckeditor_assets pictures 53 content_1_original_original jpg alt height 15 width 15 font size 1 color white font img

Gazali nin düşünce sisteminde dinî tecrübenin yerini incelemeyi ve eleştirel bir bakış açısıyla tartışmayı amaçlayan bu çalışma onun 1095 yılında geçirdiğini söylediği kriz etrafında şekillenecektir Bu krizden sonra Gazali Allah ın kalbine attığı bir nur ile bilgiyi elde ettiğini savunmuştur Bu söylemi birçok yerde sık sık dile getirilmiş fakat Gazali nin kalbe gelen bu nur u Allah kaynaklı görmesine rağmen birçok düşünür akıl ve mantık kaynaklı gördüğü şeklinde yorumlar yapmıştır Bu bağlamda kalp ve nur kavramları bazen akıl mantık bazen de duygu sezgi vecd ilham vahiy gibi yorumlanmıştır Bununla ilgili belirsizlik hala sürmektedir Bu nedenle onun kalp ve nur etrafında şekillenen dinî tecrübe ile ilgili görüşleri bu çalışmanın temel konusu olarak belirlenmiştir Gazali nin kalp ve nur merkezli dinî tecrübesiyle birlikte İslam düşünce geleneğindeki bütün ilim dallarına yaptığı etkinin genel olarak ortaya konulduğu araştırmaların olduğunu söylemek zordur Mevcut yayınların çoğunun genelde kalp ve nur kavramlarının tahliline odaklandığı ve bu kavramların tecrübî boyutu ve bu tecrübeden bilgiye geçen boyutu ihmal ettiği görülmektedir Bu yönüyle kitabımızın bu konudaki boşluğa katkı sağlayacağını ümit etmekteyiz Bu çalışmada Gazali nin bireysel tecrübesi üzerinde durulacak ve bu tecrübe kalp nur kavramları bağlamında değerlendirilecek ve incelenecektir Tecrübe ve dile getirme biçimi arasındaki ilişki tartışılacak ve diğer düşünme biçimlerini ve en önemlisi İslam dinini nasıl ve ne yönde etkilediği ortaya çıkarılacaktır

Aysel Tan tarafından kaleme alınan Bir Din Felsefesi Problemi Olarak Gazali de Dinî Tecrübe Gece Kitaplığı eseri olarak okurlarla buluşuyor Bir Din Felsefesi Problemi Olarak Gazali de Dinî Tecrübe Aysel Tan Kitap Özeti Gazali nin düşünce sisteminde dinî tecrübenin yerini incelemeyi ve eleştirel bir bakış açısıyla tartışmayı amaçlayan bu çalışma onun 1095 yılında geçirdiğini söylediği kriz etrafında şekillenecektir Bu krizden sonra Gazali Allah ın kalbine attığı bir nur ile bilgiyi elde ettiğini savunmuştur Bu söylemi birçok yerde sık sık dile getirilmiş fakat Gazali nin kalbe gelen bu nur u Allah kaynaklı görmesine rağmen birçok düşünür akıl ve mantık kaynaklı gördüğü şeklinde yorumlar yapmıştır Bu bağlamda kalp ve nur kavramları bazen akıl mantık bazen de duygu sezgi vecd ilham vahiy gibi yorumlanmıştır Bununla ilgili belirsizlik hala sürmektedir Bu nedenle onun kalp ve nur etrafında şekillenen dinî tecrübe ile ilgili görüşleri bu çalışmanın temel konusu olarak belirlenmiştir Gazali nin kalp ve nur merkezli dinî tecrübesiyle birlikte İslam düşünce geleneğindeki bütün ilim dallarına yaptığı etkinin genel olarak ortaya konulduğu araştırmaların olduğunu söylemek zordur Mevcut yayınların çoğunun genelde kalp ve nur kavramlarının tahliline odaklandığı ve bu kavramların tecrübî boyutu ve bu tecrübeden bilgiye geçen boyutu ihmal ettiği görülmektedir Bu yönüyle kitabımızın bu konudaki boşluğa katkı sağlayacağını ümit etmekteyiz Bu çalışmada Gazali nin bireysel tecrübesi üzerinde durulacak ve bu tecrübe kalp nur kavramları bağlamında değerlendirilecek ve incelenecektir Tecrübe ve dile getirme biçimi arasındaki ilişki tartışılacak ve diğer düşünme biçimlerini ve en önemlisi İslam dinini nasıl ve ne yönde etkilediği ortaya çıkarılacaktır Yayınevi Gece Kitaplığı Yazar Aysel Tan Sayfa 328 Sayfa Kağıt 2 Hamur Boyut 16 00x24 00 cm Basım Yılı 2023 Barkod 9786254250095 Kategori Din Felsefesi

Gazali nin düşünce sisteminde dinî tecrübenin yerini incelemeyi ve eleştirel bir bakış açısıyla tartışmayı amaçlayan bu çalışma onun 1095 yılında geçirdiğini söylediği kriz etrafında şekillenecektir Bu krizden sonra Gazali Allah ın kalbine attığı bir nur ile bilgiyi elde ettiğini savunmuştur Bu söylemi birçok yerde sık sık dile getirilmiş fakat Gazali nin kalbe gelen bu nur u Allah kaynaklı görmesine rağmen birçok düşünür akıl ve mantık kaynaklı gördüğü şeklinde yorumlar yapmıştır Bu bağlamda kalp ve nur kavramları bazen akıl mantık bazen de duygu sezgi vecd ilham vahiy gibi yorumlanmıştır Bununla ilgili belirsizlik hala sürmektedir Bu nedenle onun kalp ve nur etrafında şekillenen dinî tecrübe ile ilgili görüşleri bu çalışmanın temel konusu olarak belirlenmiştir Gazali nin kalp ve nur merkezli dinî tecrübesiyle birlikte İslam düşünce geleneğindeki bütün ilim dallarına yaptığı etkinin genel olarak ortaya konulduğu araştırmaların olduğunu söylemek zordur Mevcut yayınların çoğunun genelde kalp ve nur kavramlarının tahliline odaklandığı ve bu kavramların tecrübî boyutu ve bu tecrübeden bilgiye geçen boyutu ihmal ettiği görülmektedir Bu yönüyle kitabımızın bu konudaki boşluğa katkı sağlayacağını ümit etmekteyiz Bu çalışmada Gazali nin bireysel tecrübesi üzerinde durulacak ve bu tecrübe kalp nur kavramları bağlamında değerlendirilecek ve incelenecektir Tecrübe ve dile getirme biçimi arasındaki ilişki tartışılacak ve diğer düşünme biçimlerini ve en önemlisi İslam dinini nasıl ve ne yönde etkilediği ortaya çıkarılacaktır

Gazali nin düşünce sisteminde dinî tecrübenin yerini incelemeyi ve eleştirel bir bakış açısıyla tartışmayı amaçlayan bu çalışma onun 1095 yılında geçirdiğini söylediği kriz etrafında şekillenecektir Bu krizden sonra Gazali Allah ın kalbine attığı bir nur ile bilgiyi elde ettiğini savunmuştur Bu söylemi birçok yerde sık sık dile getirilmiş fakat Gazali nin kalbe gelen bu nur u Allah kaynaklı görmesine rağmen birçok düşünür akıl ve mantık kaynaklı gördüğü şeklinde yorumlar yapmıştır Bu bağlamda kalp ve nur kavramları bazen akıl mantık bazen de duygu sezgi vecd ilham vahiy gibi yorumlanmıştır Bununla ilgili belirsizlik hala sürmektedir Bu nedenle onun kalp ve nur etrafında şekillenen dinî tecrübe ile ilgili görüşleri bu çalışmanın temel konusu olarak belirlenmiştir Gazali nin kalp ve nur merkezli dinî tecrübesiyle birlikte İslam düşünce geleneğindeki bütün ilim dallarına yaptığı etkinin genel olarak ortaya konulduğu araştırmaların olduğunu söylemek zordur Mevcut yayınların çoğunun genelde kalp ve nur kavramlarının tahliline odaklandığı ve bu kavramların tecrübî boyutu ve bu tecrübeden bilgiye geçen boyutu ihmal ettiği görülmektedir Bu yönüyle kitabımızın bu konudaki boşluğa katkı sağlayacağını ümit etmekteyiz Bu çalışmada Gazali nin bireysel tecrübesi üzerinde durulacak ve bu tecrübe kalp nur kavramları bağlamında değerlendirilecek ve incelenecektir Tecrübe ve dile getirme biçimi arasındaki ilişki tartışılacak ve diğer düşünme biçimlerini ve en önemlisi İslam dinini nasıl ve ne yönde etkilediği ortaya çıkarılacaktır img src https s3 eu west 1 amazonaws com dia kitadagitim ckeditor_assets pictures 53 content_1_original_original jpg alt height 15 width 15 font size 1 color white font img

Gazali nin düşünce sisteminde dinî tecrübenin yerini incelemeyi ve eleştirel bir bakış açısıyla tartışmayı amaçlayan bu çalışma onun 1095 yılında geçirdiğini söylediği kriz etrafında şekillenecektir Bu krizden sonra Gazali Allah ın kalbine attığı bir nur ile bilgiyi elde ettiğini savunmuştur Bu söylemi birçok yerde sık sık dile getirilmiş fakat Gazali nin kalbe gelen bu nur u Allah kaynaklı görmesine rağmen birçok düşünür akıl ve mantık kaynaklı gördüğü şeklinde yorumlar yapmıştır Bu bağlamda kalp ve nur kavramları bazen akıl mantık bazen de duygu sezgi vecd ilham vahiy gibi yorumlanmıştır Bununla ilgili belirsizlik hala sürmektedir Bu nedenle onun kalp ve nur etrafında şekillenen dinî tecrübe ile ilgili görüşleri bu çalışmanın temel konusu olarak belirlenmiştir Gazali nin kalp ve nur merkezli dinî tecrübesiyle birlikte İslam düşünce geleneğindeki bütün ilim dallarına yaptığı etkinin genel olarak ortaya konulduğu araştırmaların olduğunu söylemek zordur Mevcut yayınların çoğunun genelde kalp ve nur kavramlarının tahliline odaklandığı ve bu kavramların tecrübî boyutu ve bu tecrübeden bilgiye geçen boyutu ihmal ettiği görülmektedir Bu yönüyle kitabımızın bu konudaki boşluğa katkı sağlayacağını ümit etmekteyiz Bu çalışmada Gazali nin bireysel tecrübesi üzerinde durulacak ve bu tecrübe kalp nur kavramları bağlamında değerlendirilecek ve incelenecektir Tecrübe ve dile getirme biçimi arasındaki ilişki tartışılacak ve diğer düşünme biçimlerini ve en önemlisi İslam dinini nasıl ve ne yönde etkilediği ortaya çıkarılacaktır

Tanrı nın varlığıyla ilgili rasyonel delillerin Hume ve Kant gibi filozoflarca eleştirilmesi teistik üşüncede yeni arayışlara neden olmuştur Bu yeni arayışlar din ve tecrübe kavramlarına getirilen yeni tanımlarla şekillenen dinî tecrübede ortaya çıkmıştır Böylece kısmen rasyonel eleştirilerden uzak gibi görünen dinî tecrübe Tanrı kanıtlamalarında çok sık başvurulan bir yol olmuştur Dinî bir delil olarak kabul edilmesi çok yeni olsa bile dinî tecrübenin tarihten gelen çok köklü bir geçmişi vardır Bu uzun geçmiş her toplumda bulunan mistik geleneklere dayanmaktadır Mistisizm her türlü dinî gelenek içinde farklı şekillere girerek ortaya çıkmaktadır Mistisizmin bu özelliği zamanla onun dinî tecrübe gibi yorumlanmasına ve teistik dinlere aykırı olan fikir ve inançların dine girmesine yol açmıştır İslamî gelenekte dinî tecrübeler ele alındığında dinin mistik yorumunu yapan mutasavvıflar akla gelmektedir Tasavvuftaki zevk aşk marifet vecd fena beka hal sezgi vb kavramlarla ifade edilen bazı derunî tecrübeler teist dinlere aykırı yorumlar olarak durmaktadır Fakat geçmişe bakıldığında birçok mutasavvıf bu kavramları kullanarak Allah ı bildiklerini O nunla birleştiklerini O ndan vahiy aldıklarını yazdıkları eserlerin vahiy ürünü olduğunu iddia etmiştir Bunlardan biri olan Mevlana tasavvufun edebi ve mistik felsefe yönüne en fazla katkı yapan şahsiyet olarak öne çıkmaktadır Mevlana kendinden önceki tasavvufî düşünceyi İslam kavramlarını Hint hikâyelerini birçok şiiri kendi aşk tecrübesine göre yeniden kaleme almış ve aşk kavramına göre yorumlamıştır Bunu şiirlerinde hikâyelerinde ve vaazlarında teorik olarak savunduğu gibi pratik olarak hayatında kerametler olağanüstü tecrübeler göstererek doğrulamaya çalışmıştır Bu çalışma dinî tecrübe olgusunu günümüz din felsefesi problemlerinden biri olarak ele alıp açıkladıktan sonra Mevlana nın düşünce sistemi açısından yerinin ne olduğunu incelemeyi amaçlamaktadır Böylece din felsefesindeki dinî mistik tecrübe anlayışıyla İslam kültürü içerisinde gelişen bu tür tecrübelerin değerlendirilmesi söz konusu olacaktır Bu bakımdan kitabın birinci bölümünde dinî tecrübenin kavramsal analizini yapmaya çalıştık Bu çerçevede dinî tecrübenin günümüz din felsefesindeki yerini belirleyip tecrübenin türlerini nasıl sınıflandırıldığını ortaya koyduk Bunu takip eden ikinci bölümde dinî tecrübenin Tanrı nın varlığına delil olup olmadığı sorununu ele aldık Üçüncü bölümde ise Mevlana nın düşünce sisteminde dinî tecrübenin imkânlarını tespit etmek amacıyla onun din tecrübe ve dinî tecrübe kavramlarından neyi anladığını açıkladık Aşk etrafında şekillenen ve buna bağlı diğer tecrübe türlerini çeşitlerini özelliklerini örnekleriyle birlikte Mevlana nın düşüncesine göre ortaya koyduk Mevlana nın dinî tecrübe delilini nasıl değerlendirdiğini açıklayarak aşk tecrübesinin Tanrı nın varlığına delil olma meselesini ele aldık