Bir Eğitim Tasavvuru Olarak Mahalle Sıbyan Mektepleri — İsmail Kara

Sıbyan mektebi Mekteb i sıbyan Taş mektep Muallimhane Muallimhane i sıbyan gibi adlerla anılan Mahalle mekteplerinin merasimleri gelenekleri eğitim öğretim tarzı mimarisi folkloru binaları eşyası Âmin alayı veya bed i besmele cemiyeti denen mahalle mektebinin ilk adımı yani mektebe yeni verilecel çocuğun hocanın mahallelilerin çocukların da iştirak ettiği çoşkulu ve kalabalık bir törenle evinden alınıp mektebe getirilmesi ve ilk dersini alması merasimi hem sembolleri hem de yapılış şekli itibariyle bugün bile daha etkileyici renkli ve mükemmelini bulamadığımızı zannettiğim hatır ve hayalden çıkmayacak tam bir şölen İsmail Kara ve Ali Birinci ilk baskısını 1997 de Mahalle Mektebi Hatıraları ismiyle yapmış oldukları bu eseri gördüğü yakın ilgi ve alaka sebebiyle içeriğide daha fazla yeni eklemeler koyarak yenilere açık kapı bırakarak yeniden okuyuculara sunulmuştur Bu eserde iki bölümden oluşmaktadır İlk bölümde tanıdık tanımadık bir çok kişinin kendi mahalle mektebi hatıraları ve yorumlarını ikinci bölümde ise mahlle mekteplerine yönelik deneme ve tetkik yazılarından oluşmaktadır

Sıbyan mektebi Mekteb i sıbyan Taş mektep Muallimhane Muallimhane i sıbyan gibi adlerla anılan Mahalle mekteplerinin merasimleri gelenekleri eğitim öğretim tarzı mimarisi folkloru binaları eşyası Âmin alayı veya bed i besmele cemiyeti denen mahalle mektebinin ilk adımı yani mektebe yeni verilecel çocuğun hocanın mahallelilerin çocukların da iştirak ettiği çoşkulu ve kalabalık bir törenle evinden alınıp mektebe getirilmesi ve ilk dersini alması merasimi hem sembolleri hem de yapılış şekli itibariyle bugün bile daha etkileyici renkli ve mükemmelini bulamadığımızı zannettiğim hatır ve hayalden çıkmayacak tam bir şölen İsmail Kara ve Ali Birinci ilk baskısını 1997 de Mahalle Mektebi Hatıraları ismiyle yapmış oldukları bu eseri gördüğü yakın ilgi ve alaka sebebiyle içeriğide daha fazla yeni eklemeler koyarak yenilere açık kapı bırakarak yeniden okuyuculara sunulmuştur Bu eserde iki bölümden oluşmaktadır İlk bölümde tanıdık tanımadık bir çok kişinin kendi mahalle mektebi hatıraları ve yorumlarını ikinci bölümde ise mahlle mekteplerine yönelik deneme ve tetkik yazılarından oluşmaktadır

Sıbyan mektebi Mekteb i sıbyan Taş mektep Muallimhane Muallimhane i sıbyan gibi adlarla da anılan Mahalle mekteplerinin merasimleri gelenekleri eğitim öğretim tarzı mimarisi folkloru binaları eşyası hep merakımı celbetmiştir Bu sebeple olmalı onları anlatan metinlere fotoğraflara karikatürlere ve çizgilere de her zaman özel bir ilgi duydum Çocuksuluk gürültü kalabalık neşe ve yaramazlık ile dolu anlar din ve ahlak kültürünün kişiliklere sirayeti zengin ve renkli tipler eşyalar teamüller geleneksel hayatımızda okumaya okuyana atfedilen değer dini inançların ve kültürün hayatın her alanına derinliğine nüfuz etmesi gibi yan yana duran birbirini besleyen ögelerden hangileri beni daha çok cezbediyordu bunu tam olarak bilemiyorum

Sıbyan mektebi Mekteb i sıbyan Taş mektep Muallimhane Muallimhane i sıbyan gibi adlerla anılan Mahalle mekteplerinin merasimleri gelenekleri eğitim öğretim tarzı mimarisi folkloru binaları eşyası Âmin alayı veya bed i besmele cemiyeti denen mahalle mektebinin ilk adımı yani mektebe yeni verilecel çocuğun hocanın mahallelilerin çocukların da iştirak ettiği coşkulu ve kalabalık bir törenle evinden alınıp mektebe getirilmesi ve ilk dersini alması merasimi hem sembolleri hem de yapılış şekli itibariyle bugün bile daha etkileyici renkli ve mükemmelini bulamadığımızı zannettiğim hatır ve hayalden çıkmayacak tam bir şölen İsmail Kara ve Ali Birinci ilk baskısını 1997 de Mahalle Mektebi Hatıraları ismiyle yapmış oldukları bu eseri gördüğü yakın ilgi ve alaka sebebiyle içeriğide daha fazla yeni eklemeler koyarak yenilere açık kapı bırakarak yeniden okuyuculara sunulmuştur Bu eserde iki bölümden oluşmaktadır İlk bölümde tanıdık tanımadık bir çok kişinin kendi mahalle mektebi hatıraları ve yorumlarını ikinci bölümde ise mahalle mekteplerine yönelik deneme ve tetkik yazılarından oluşmaktadır

Sıbyan mektebi Mekteb i sıbyan Taş mektep Muallimhane Muallimhane i sıbyan gibi adlerla anılan Mahalle mekteplerinin merasimleri gelenekleri eğitim öğretim tarzı mimarisi folkloru binaları eşyası Âmin alayı veya bed i besmele cemiyeti denen mahalle mektebinin ilk adımı yani mektebe yeni verilecel çocuğun hocanın mahallelilerin çocukların da iştirak ettiği coşkulu ve kalabalık bir törenle evinden alınıp mektebe getirilmesi ve ilk dersini alması merasimi hem sembolleri hem de yapılış şekli itibariyle bugün bile daha etkileyici renkli ve mükemmelini bulamadığımızı zannettiğim hatır ve hayalden çıkmayacak tam bir şölen İsmail Kara ve Ali Birinci ilk baskısını 1997 de Mahalle Mektebi Hatıraları ismiyle yapmış oldukları bu eseri gördüğü yakın ilgi ve alaka sebebiyle içeriğide daha fazla yeni eklemeler koyarak yenilere açık kapı bırakarak yeniden okuyuculara sunulmuştur Bu eserde iki bölümden oluşmaktadır İlk bölümde tanıdık tanımadık bir çok kişinin kendi mahalle mektebi hatıraları ve yorumlarını ikinci bölümde ise mahalle mekteplerine yönelik deneme ve tetkik yazılarından oluşmaktadır

Sıbyan mektebi Mekteb i sıbyan Taş mektep Muallimhane Muallimhane i sıbyan gibi adlerla anılan Mahalle mekteplerinin merasimleri gelenekleri eğitim öğretim tarzı mimarisi folkloru binaları eşyası Âmin alayı veya bed i besmele cemiyeti denen mahalle mektebinin ilk adımı yani mektebe yeni verilecel çocuğun hocanın mahallelilerin çocukların da iştirak ettiği coşkulu ve kalabalık bir törenle evinden alınıp mektebe getirilmesi ve ilk dersini alması merasimi hem sembolleri hem de yapılış şekli itibariyle bugün bile daha etkileyici renkli ve mükemmelini bulamadığımızı zannettiğim hatır ve hayalden çıkmayacak tam bir şölen İsmail Kara ve Ali Birinci ilk baskısını 1997 de Mahalle Mektebi Hatıraları ismiyle yapmış oldukları bu eseri gördüğü yakın ilgi ve alaka sebebiyle içeriğide daha fazla yeni eklemeler koyarak yenilere açık kapı bırakarak yeniden okuyuculara sunulmuştur Bu eserde iki bölümden oluşmaktadır İlk bölümde tanıdık tanımadık bir çok kişinin kendi mahalle mektebi hatıraları ve yorumlarını ikinci bölümde ise mahalle mekteplerine yönelik deneme ve tetkik yazılarından oluşmaktadır

Yeni Mektebe başladığım gün güzel bir sonbahar günüydü Dediğim gibi beş yaşındaydım Evde bu işin olacağını bana duyurmamışlardı Maamafih birkaç günden beri mektebe başlayan çocukların göğüslerine çapraz geçirdikleri sırmalı kâr ı kadîm bir kitap kılıfı göstermiştiler Bir sabah İshâkıyye Mahallesi nde karaağaçların altındaki konağımızın önünde el ele vermiş kız ve erkek mektep çocukları sarıklı hocaları önde ilâhîler söyleyerek göründüler Her ilâhînin sonunda cumhurlu bir âmîn gulgulesi işitiliyor ve ilâhîler tekrar başlıyordu Selâmlıkta minderlere sıra ile komşulardan eşraftan hacı ve hocalardan birçok misafir dizilmişti Şerbetler ve kahveler dağılıyordu Bu kalabalık bana hem ürküntü hem de üzüntü veriyordu Kolumdan tuttular köşede oturan Hoca Ganî Efendi benimçün alınan yaldızlı eski usûl Elifbâ kitabını açtı Şahadet parmağımla Elifbâ dan ilk harfleri tekrar ettirdi Sonra şekere bulanmış bir parça mürekkep yalattı Dua edildi Babam Eti senin kemiği benim mukaddimesiyle beni hocaya emanet ettiğini söyledi Evin bahçesinde ve sokaklarda ilâhîler tekrar başladı Galiba bizim Yeni Mektep çocuklarından başka diğer mahalle mekteplerinin çocukları da gelmiştiler Çünkü alay büyüktü Bütün bu çocuklara külahlarla şeker ve birer gün harçlığı verilmişti Benim bu alay önünde gitmem görenek muktezâsıydı Lâkin son derece üzüntülü idim Annem de bunu istemedi Alay bir taraftan gitti Beni de uşakla bir arabaya bindirdiler Ayrı bir yoldan Saat Bayırı ndan Yeni Mekteb e çarçabuk sevkettiler Yahya Kemal Beyatlı

Sıbyan mektebi Mekteb i sıbyan Taş mektep Muallimhane Muallimhane i sıbyan gibi adlerla anılan Mahalle mekteplerinin merasimleri gelenekleri eğitim öğretim tarzı mimarisi folkloru binaları eşyası Âmin alayı veya bed i besmele cemiyeti denen mahalle mektebinin ilk adımı yani mektebe yeni verilecel çocuğun hocanın mahallelilerin çocukların da iştirak ettiği coşkulu ve kalabalık bir törenle evinden alınıp mektebe getirilmesi ve ilk dersini alması merasimi hem sembolleri hem de yapılış şekli itibariyle bugün bile daha etkileyici renkli ve mükemmelini bulamadığımızı zannettiğim hatır ve hayalden çıkmayacak tam bir şölen İsmail Kara ve Ali Birinci ilk baskısını 1997 de Mahalle Mektebi Hatıraları ismiyle yapmış oldukları bu eseri gördüğü yakın ilgi ve alaka sebebiyle içeriğide daha fazla yeni eklemeler koyarak yenilere açık kapı bırakarak yeniden okuyuculara sunulmuştur Bu eserde iki bölümden oluşmaktadır İlk bölümde tanıdık tanımadık bir çok kişinin kendi mahalle mektebi hatıraları ve yorumlarını ikinci bölümde ise mahalle mekteplerine yönelik deneme ve tetkik yazılarından oluşmaktadır