Birinci Dünya Savaşında Amele Taburları

2 Dünya Savaşı nda düşman askerlerinin morallerini bozmak ve cephelerini terk ettirmek amacıyla üzerlerinde resimler bulunan kartpostallar uçaklarla atılırdı Ama bu taktikler çok da tutmamıştı Çünkü askerle bu kartları görünce daha fazla hırslanıyor ve hatta kartpostal koleksiyonu yapıp ve daha ileri gidip değiş tokuş işine bile girmişlerdi

Geri hizmet birliklerinden biri olan Amele Taburları Birinci Dünya Savaşı ndan önce de Osmanlı ordu teşkilatı içinde yer almaktaydı Osmanlı devletinin klasik döneminde yol yapımı gibi hizmetleri yerine getiren bir nevi Amele Taburu olarak nitelendirebileceğimiz geri hizmet birimleri istihdam edilmiştir Bu çalışmada Amele Taburlarının Birinci Dünya Savaşı sırasında kurulması ve faaliyet alanları Osmanlı Arşiv belgelerine göre dayanılarak titizlikle incelenmiştir Az bilinen literatürde seyrek bilginin yer aldığı bilimsel ve objektif kriterlere uygun akademik bir çalışmadır Çalışmada bazı araştırmacılar tarafından çeşitli iddialara konu edilen Amele Taburları nın niteliği ve görevleri hakkında doyurucu bilgi verilmektedir Böylece iddia edildiği gibi Amele Taburları nda yer alan gruplardan biri olan Ermenilerin yok edildiği görüşü çürütülmektedir Yazarımız bu kitabında günümüzde konjoktürel siyasi tartışmalara açıklık getirmek tahmin ve tasavvuri ithamlar yerine arşivsel net anlaşılabilir belgelerle ortamı ve zihinleri aydınlatmak gayesiyle Amele Taburları na ışık tutuyor

Propaganda ya da psikolojik savaş insanların savaşa karşı tutumlarına karar vermelerini sağlayan şartlar üzerine bir sahte çevre yaratmaya bağlıdır Bu nedenledir ki savaş propagandası yapanlar için düşmana bir suç yüklemek ve kendilerini için yüksek ahlâkî değerlerle bezenmiş bir zemin hazırlamak esastır Birinci Dünya Savaşı boyunca savaştaki taraf devletler özellikle İngiltere ve Almanya diğer devletlere karşı savaşa girişlerindeki haklılıklarını ve savaşın başlamasına neden olanlara taraf olmadıklarını anlatma gereğini duymuşlardır Bu amaçla propaganda ağlarını kurmuş ve bunu bir kamu hizmeti olarak yorumlamışlardır Çok etkin bir şekilde yapılmaya başlanan propaganda faaliyetleri tarafların dinî siyasî askerî ve kültürel hedeflerine yöneltilerek savaşan taraf devletlerin sivil ve asker kitlelerini etkilemeyi ve yönlendirmeyi hedef almış yanıltma taraftar kazanma ve planlanmış istekleri kabul ettirme amacıyla acımasız bir şekilde devam ettirilmiştir Bu kitap Birinci Dünya Savaşı nda İngilizlerin kendilerine yüksek ahlakî değerlerle süslü bir misyon yüklemek ve uluslararası kamuoyunu ikna etmek için uygulamış oldukları propaganda faaliyetlerini arşiv belgelerinden istifade ederek açıklamaktadır

Dağıtım sistemleri propagandacılar için daima bir problemdir Bu durum özellikle Batı cephesindeki yaşanmıştır Uçakla propaganda malzemesi dağıtımı 1918 in sonunda birdenbire kesilmiştir Bu durumun sebebi bir sene önce Mayıs ayında yapılan resmi bir Alman duyurusu idi propagandanın askerlerinin manevî kuvveti üzerine müthiş tahribat yapacağını gören Almanlar propaganda belgeleri dağıtan uçakların pilotlarını esir aldıkları takdirde şiddetle cezalandıracaklarını ve kışkırtıcı broşürlerin uluslar arası kanunun ihlali olarak görüleceğini ilân etmişlerdir Önceleri bu tehdidi görmezden gelen İngilizler 17 Ekim 1917 de dört İngiliz pilotun yakalanarak askeri mahkeme tarafından Batı harekât alanı içerisinde Alman birlikleri içinde Alman hükümetine ve ordusuna hakaret içeren broşürler dağıtmaktan yargılanması sonucunda uçakların propaganda dağıtımında kullanımını yasaklamıştır Propaganda dağıtımında uçaklara alternatif olarak düşman siperleri içinde patladığı zaman içeriği propagandadan ibaret bulunan bir miktar beyannameyi dağıtan el bombaları tüfek bombaları gibi bazı ufak çaplı metotlar mevcuttu