Bonneval Paşa nın Lâyihaları
Urzeni Yayıncılık
Bâbıâli Karlofça Antlaşması 1699 ile ketebe sınıfı nı diplomasinin ağırlık merkezi haline getirerek bürokratik devlet aklını merkezileştirmişti Ve defterdarlık makamı artık bürokratik aklı temsil etmeye başlamıştı Ama bu bürokratik aklın sadece makamsal bir duruş olmanın ötesine geçmesi elzemdi Bunun için devletlerarasındaki diplomasi de argümânların güçlü olması için devletler hakkında bilgilere sahip olmak gerekiyordu Bu dönemde Bâbıâli hizmetine giren Humbaracı Ahmet Paşa Claude Alexandre Comte de Bonneval hem askeri hem de siyasi donanım olarak bu ihtiyacı karşılayabilecek kişilerden biriydi Bonneval Bâbıâli ye sunduğu Avusturya ve Prusya nın Kuvvâ i Askeriyyesi Hakkında Rapor adlı lâhiyasında Kutsal Roma Cermen İmparatorluğu nun siyasi ve idari yapısı hakkında detaylı bilgiler vermişti Bonneval Bâbıâli nin Avrupamerkezi yapısına hakîm bir noktadan diplomasi yürütmesini tavsiye ettiği gibi bilginin doğru bir akılla diplomasi de ağırlık merkezi olmasına da dikkat çekmişti Bu bakış açısıyla Bâbıâli ye pasif bir diplomasiden aktif bir diplomasiye geçilmesi için Avrupa hakkındaki statik bilgilerin önyargıların değiştirilmesi ve muhakeme algılayışını yeni bilgilerle desteklenmesini vurgulamıştı Bonneval bu eksikliğin farkında olarak Avrupa Devletlerinin Ba zı Ahvâl i Târihçesi adlı lâhiyasında İspanya Veraset Savaşları 1700 1715 Lehistan Veraset Savaşları 1733 1738 ve Avusturya Veraset Savaşları nı 1740 1748 ele alan konular hakkında bir rapor takrir kaleme almıştı Lâhiyada daha geniş yer kaplayan konu ise Bâbıâli nin geleneksel düşmanlarından olan Kutsal Roma Cermen İmpara torluğu nun genel siyasi yapısı hakkındaydı