Bursa Tekkelerinin Mimarisi ve Süslemeleri — Eser Çalıkuşu

Osmanlı Devleti nin ilk başkenti olan Bursa tasavvuf kültürünün temellerinin atıldığı evliyalarıyla meşhur ayrıca ekonomik ticari sosyal ve kültürel açıdan önemli bir şehirdir Bizans döneminde Uludağ da çok sayıda manastır olduğu bilinen Bursa da Osmanlılar ın şehri fethetmesiyle birçok tekke yapısı kurulmaya başlamıştır Bunlar Müslümanlar arasında bilgi ve Türk kültürünü yaymak amacıyla oluşturulmuş dini ve sosyal yapılardır Tekkelerin 1925 te kapatılmasından sonra yapıların büyük bir çoğunluğu işlevsiz kalmış bir kısmı ise işlev değiştirerek mescit türbe konut vb olarak kullanılmaya başlanmıştır Terk edilen pek çok tekke doğanın da etkisiyle yıkılarak ortadan kalkmış bazıları ise farklı yapılar inşa etmek amacıyla bilinçli olarak yıkılmıştır Çalışmanın başlıca amacı günümüzde Bursa da mevcut olan tekke yapılarının mimarisi ve süslemelerini ortaya koymaktır Mevcut olmayan fakat fotoğraflarından mimari özellikleri tespit edilen tekke yapıları da bu belgelere göre açıklanmaktadır

Osmanlı Devleti nin ilk başkenti olan Bursa tasavvuf kültürünün temellerinin atıldığı evliyalarıyla meşhur ayrıca ekonomik ticari sosyal ve kültürel açıdan önemli bir şehirdir Bizans döneminde Uludağ da çok sayıda manastır olduğu bilinen Bursa da Osmanlılar ın şehri fethetmesiyle birçok tekke yapısı kurulmaya başlamıştır Bunlar Müslümanlar arasında bilgi ve Türk kültürünü yaymak amacıyla oluşturulmuş dini ve sosyal yapılardır Tekkelerin 1925 te kapatılmasından sonra yapıların büyük bir çoğunluğu işlevsiz kalmış bir kısmı ise işlev değiştirerek mescit türbe konut vb olarak kullanılmaya başlanmıştır Terk edilen pek çok tekke doğanın da etkisiyle yıkılarak ortadan kalkmış bazıları ise farklı yapılar inşa etmek amacıyla bilinçli olarak yıkılmıştır Çalışmanın başlıca amacı günümüzde Bursa da mevcut olan tekke yapılarının mimarisi ve süslemelerini ortaya koymaktır Mevcut olmayan fakat fotoğraflarından mimari özellikleri tespit edilen tekke yapıları da bu belgelere göre açıklanmaktadır

Tarihi prehistorik dönemlere kadar uzanan Bursa Bitinya Roma Bizans ve Osmanlı döneminin izlerini taşımasıyla önemli bir kent ve Osmanlı Devleti nin ilk başkentidir Erken Osmanlı döneminin en önemli yapıları olan külliyeler burada şekillenmiş ilk altı Osmanlı padişahına ev sahipliği yapmıştır Fetih döneminde Bursa ya gelen alperen dervişler imparatorluğun kurucuları ve ataları Bursa da olduğu için Bursa her zaman tasavvufi anlamda maneviyatı yüksek şahsiyetleri bağrında toplamıştır