Danişmend Gazi Destanı

Anadolu da oluşan Türk destanlar zincirinin ikinci halkası Dânişmend Gazi Destanı dır Dânişmend Gazi Destanı Anadolu destan zincirinde Battal Gazi Destanı ile Saltuk Gazi Destanı arasındadır 8 yüzyılda Anadolu daki Müslümanlaşma ve Türkleşme serüvenini anlatan Battal Gazi Destanı ndan sonra Dânişmend Gazi Destanı nda da aynı mücadelenin 11 15 yüzyıllar arasındaki kısmı anlatılır Bu dönem Anadolu sunda yaşanan olaylar Dânişmend Gazi nin efsanevî kişiliğiyle birleştirilir Dânişmend Gazi Destanı tip motif konu ve şahıslar bakımından Battal Gazi Destanı ndan etkilenmiştir Hatta bu destanın devamı mahiyetindedir Battal Gazi nin Malatya da başlattığı mücadeleyi Dânişmend Gazi âdeta Niksar da sürdürür Daha sonra Türkleşme ve İslamlaşma süreci ilerledikçe Saltuk Gazi de Sinop ta bu mücadelenin yeni bir halkasını ortaya koyacaktır Dânişmend Gazi Destanı nda Selçuklu Türkleri ile diğer Türk boylarının Niksar merkezli Anadolu ya yerleşme serüvenlerinden bahsedilir Destanda Türk boylarının Anadolu yu yurt tutma çabalarının kahramanlık hikâyeleri son derece akıcı bir üslûpla anlatılır Ayrıca bu destanda Orta Anadolu ve Kuzey Anadolu nun coğrafî durumuyla ilgili fazlaca bilgi bulunmaktadır Olayların yaşandığı mekânlar Dede Korkut Hikâyeleri nin mekânlarıyla birleşir Prof Dr Necati Demir in el yazması nüshalardan Türkiye Türkçesine aktardığı Dânişmend Gazi Destanı 11 15 yüzyıllar arası Türklerin tarih kültür ve coğrafyasıyla ilgili zengin bir birikim oluşturduğu için son derece önemlidir