Davutoğlu Süleyman Hikayesi — Özkan Daşdemir

Yahudi ve Hristiyanların kral Müslümanların hükümdar peygamber olarak kabul ettikleri Hz Süleyman ın kıssası üç kutsal kitapta ortak olan hikayelerden biridir Kıssanın Şark İslam kültüründeki edebi dönüşümünde Tarih i Taberi ve kısas ı enbiyalar etkili olmuştur Türk edebiyatında Uzun Firdevsi nin Süleymanname i Kebir isimli eseri Davutoğlu Süleyman hikayesinin en meşhur örneklerinden biri olsa da bu hacimli eser değişik hikaye ve tarihi bilgilerle birlikte işlenerek bir tür ansiklopediye dönüştürülmüştür Türkiye kütüphanelerinde Davutoğlu Süleyman hikayesinin müstakil el yazması taş baskı ve matbu örnekleri mevcuttur Hikaye kahramanı Davutoğlu Süleyman Bülbülname türündeki eserlerde kuşların sultanı olarak karşımıza çıkar Şair ve yazarlar eserlerinde Davutoğlu Süleyman hikayesine telmih yoluyla göndermeler yapar hikayedeki motifleri sıklıkla kullanırlar Türk sözlü kültüründe Davutoğlu Süleyman hikayesinin Behçet Mahir anlatmaları dışında tespit edilen halk hikayesi örnekleri bulunmasa da hikayenin masal efsane ve menkıbe formlarında dönüştürülmüş çok sayıda örneği vardır Bu araştırmanın amacı üzerinde henüz bütünlüklü bir çalışma yapılmayan Davutoğlu Süleyman hikayesinin Türk edebiyatındaki yazılı ve sözlü örneklerini tespit etmek tanıtmak ve belirli örnekler üzerinde karşılaştırmalı bilimsel bir çalışma yapmaktır Bu bağlamda hikayenin bütün Türk dünyasında tespit edilebilen örnekleri tanıtılarak Türk kültüründeki yeri ortaya konulmaya çalışılmıştır Giriş ve dört bölümden oluşan çalışmanın girişinde araştırmanın amacı kapsamı ve yöntemi hakkında bilgi verildikten sonra metinlerarası ilişkiler yöntemi tanıtılmıştır Çalışmada metinlerarasılıkla ilgili kuramsal bir tartışma alanı açmak yerine inceleme bölümünde örnekler üzerinde uygulamalı tartışma tercih edilmiştir Birinci bölüm dört ana başlıkta ele alınmıştır İlk kısımda hikayenin kaynağı bahsi Kitab ı Mukaddes ve Kur an ı Kerim de Hz Süleyman ile ilgili bilgiler ışığında tartışılmıştır Diğer üç başlıkta hikayenin yazılı sözlü ve diğer kültür ortamlarındaki yeri Türk kültürü esas olmak üzere diğer kültürlerde tespit edilen örneklerle birlikte gösterilmeye çalışılmıştır Kutsal kitaplarda Hz Süleyman a bahşedilen eşsiz nimetlerden haberler verilirken Kur an ı Kerim de onun insan cin ve hayvanlara da hükmettiği bildirilir Davutoğlu Süleyman hikayesinin yazılı ve sözlü örneklerinde bütün mahlukatın sultanı olan Hz Süleyman menşe ile ilgili çeşitli hikayelerde karşımıza çıkmaktadır Davutoğlu Süleyman hikayesinde menşe ile ilgili bilgilerin çokluğu çalışmada bu konunun müstakil bir bölüm olarak ele alınmasını kaçınılmaz hale getirmiştir Bu nedenle çalışmanın ikinci bölümünde hikayedeki menşe ile ilgili açıklayıcı bilgiler tasnif edilerek örneklendirilmiştir Üçüncü bölümde alt metin ve ana metin olarak belirlenen metinler tanıtılarak metinlerin olay örgüsü sıralanmış metinlerarası bağlamda tespit edilen yeniden yazma iç anlatı ve ana metinsel dönüşüm örnekleri ortaya çıkarılarak metinlerarası bir okuma gerçekleştirilmiştir Çalışmanın dördüncü bölümünde on el yazması bir taş baskı ve bir matbu olmak üzere toplam on iki adet eski harfli metin yeni harflere aktarılmış Azerbaycan folklor antolojisinde kayıtlı masal efsane ve menkıbe türlerindeki on beş derleme metin standart Türkiye Türkçesiyle yazılmıştır Çalışma sonuç sözlük kaynakça ve dizin ile tamamlanmıştır

Yahudi ve Hristiyanların kral Müslümanların hükümdar peygamber olarak kabul ettikleri Hz Süleyman ın kıssası üç kutsal kitapta ortak olan hikayelerden biridir Kıssanın Şark İslam kültüründeki edebi dönüşümünde Tarih i Taberi ve kısas ı enbiyalar etkili olmuştur Türk edebiyatında Uzun Firdevsi nin Süleymanname i Kebir isimli eseri Davutoğlu Süleyman hikayesinin en meşhur örneklerinden biri olsa da bu hacimli eser değişik hikaye ve tarihi bilgilerle birlikte işlenerek bir tür ansiklopediye dönüştürülmüştür Türkiye kütüphanelerinde Davutoğlu Süleyman hikayesinin müstakil el yazması taş baskı ve matbu örnekleri mevcuttur Hikaye kahramanı Davutoğlu Süleyman Bülbülname türündeki eserlerde kuşların sultanı olarak karşımıza çıkar Şair ve yazarlar eserlerinde Davutoğlu Süleyman hikayesine telmih yoluyla göndermeler yapar hikayedeki motifleri sıklıkla kullanırlar Türk sözlü kültüründe Davutoğlu Süleyman hikayesinin Behçet Mahir anlatmaları dışında tespit edilen halk hikayesi örnekleri bulunmasa da hikayenin masal efsane ve menkıbe formlarında dönüştürülmüş çok sayıda örneği vardır Bu araştırmanın amacı üzerinde henüz bütünlüklü bir çalışma yapılmayan Davutoğlu Süleyman hikayesinin Türk edebiyatındaki yazılı ve sözlü örneklerini tespit etmek tanıtmak ve belirli örnekler üzerinde karşılaştırmalı bilimsel bir çalışma yapmaktır Bu bağlamda hikayenin bütün Türk dünyasında tespit edilebilen örnekleri tanıtılarak Türk kültüründeki yeri ortaya konulmaya çalışılmıştır Giriş ve dört bölümden oluşan çalışmanın girişinde araştırmanın amacı kapsamı ve yöntemi hakkında bilgi verildikten sonra metinlerarası ilişkiler yöntemi tanıtılmıştır Çalışmada metinlerarasılıkla ilgili kuramsal bir tartışma alanı açmak yerine inceleme bölümünde örnekler üzerinde uygulamalı tartışma tercih edilmiştir Birinci bölüm dört ana başlıkta ele alınmıştır İlk kısımda hikayenin kaynağı bahsi Kitab ı Mukaddes ve Kur an ı Kerim de Hz Süleyman ile ilgili bilgiler ışığında tartışılmıştır Diğer üç başlıkta hikayenin yazılı sözlü ve diğer kültür ortamlarındaki yeri Türk kültürü esas olmak üzere diğer kültürlerde tespit edilen örneklerle birlikte gösterilmeye çalışılmıştır Kutsal kitaplarda Hz Süleyman a bahşedilen eşsiz nimetlerden haberler verilirken Kur an ı Kerim de onun insan cin ve hayvanlara da hükmettiği bildirilir Davutoğlu Süleyman hikayesinin yazılı ve sözlü örneklerinde bütün mahlukatın sultanı olan Hz Süleyman menşe ile ilgili çeşitli hikayelerde karşımıza çıkmaktadır Davutoğlu Süleyman hikayesinde menşe ile ilgili bilgilerin çokluğu çalışmada bu konunun müstakil bir bölüm olarak ele alınmasını kaçınılmaz hale getirmiştir Bu nedenle çalışmanın ikinci bölümünde hikayedeki menşe ile ilgili açıklayıcı bilgiler tasnif edilerek örneklendirilmiştir Üçüncü bölümde alt metin ve ana metin olarak belirlenen metinler tanıtılarak metinlerin olay örgüsü sıralanmış metinlerarası bağlamda tespit edilen yeniden yazma iç anlatı ve ana metinsel dönüşüm örnekleri ortaya çıkarılarak metinlerarası bir okuma gerçekleştirilmiştir Çalışmanın dördüncü bölümünde on el yazması bir taş baskı ve bir matbu olmak üzere toplam on iki adet eski harfli metin yeni harflere aktarılmış Azerbaycan folklor antolojisinde kayıtlı masal efsane ve menkıbe türlerindeki on beş derleme metin standart Türkiye Türkçesiyle yazılmıştır Çalışma sonuç sözlük kaynakça ve dizin ile tamamlanmıştır

Yahudi ve Hristiyanların kral Müslümanların hükümdar peygamber olarak kabul ettikleri Hz Süleyman ın kıssası üç kutsal kitapta ortak olan hikayelerden biridir Kıssanın Şark İslam kültüründeki edebi dönüşümünde Tarih i Taberi ve kısas ı enbiyalar etkili olmuştur Türk edebiyatında Uzun Firdevsi nin Süleymanname i Kebir isimli eseri Davutoğlu Süleyman hikayesinin en meşhur örneklerinden biri olsa da bu hacimli eser değişik hikaye ve tarihi bilgilerle birlikte işlenerek bir tür ansiklopediye dönüştürülmüştür Türkiye kütüphanelerinde Davutoğlu Süleyman hikayesinin müstakil el yazması taş baskı ve matbu örnekleri mevcuttur Hikaye kahramanı Davutoğlu Süleyman Bülbülname türündeki eserlerde kuşların sultanı olarak karşımıza çıkar Şair ve yazarlar eserlerinde Davutoğlu Süleyman hikayesine telmih yoluyla göndermeler yapar hikayedeki motifleri sıklıkla kullanırlar Türk sözlü kültüründe Davutoğlu Süleyman hikayesinin Behçet Mahir anlatmaları dışında tespit edilen halk hikayesi örnekleri bulunmasa da hikayenin masal efsane ve menkıbe formlarında dönüştürülmüş çok sayıda örneği vardır Bu araştırmanın amacı üzerinde henüz bütünlüklü bir çalışma yapılmayan Davutoğlu Süleyman hikayesinin Türk edebiyatındaki yazılı ve sözlü örneklerini tespit etmek tanıtmak ve belirli örnekler üzerinde karşılaştırmalı bilimsel bir çalışma yapmaktır Bu bağlamda hikayenin bütün Türk dünyasında tespit edilebilen örnekleri tanıtılarak Türk kültüründeki yeri ortaya konulmaya çalışılmıştır Giriş ve dört bölümden oluşan çalışmanın girişinde araştırmanın amacı kapsamı ve yöntemi hakkında bilgi verildikten sonra metinlerarası ilişkiler yöntemi tanıtılmıştır Çalışmada metinlerarasılıkla ilgili kuramsal bir tartışma alanı açmak yerine inceleme bölümünde örnekler üzerinde uygulamalı tartışma tercih edilmiştir Birinci bölüm dört ana başlıkta ele alınmıştır İlk kısımda hikayenin kaynağı bahsi Kitab ı Mukaddes ve Kur an ı Kerim de Hz Süleyman ile ilgili bilgiler ışığında tartışılmıştır Diğer üç başlıkta hikayenin yazılı sözlü ve diğer kültür ortamlarındaki yeri Türk kültürü esas olmak üzere diğer kültürlerde tespit edilen örneklerle birlikte gösterilmeye çalışılmıştır Kutsal kitaplarda Hz Süleyman a bahşedilen eşsiz nimetlerden haberler verilirken Kur an ı Kerim de onun insan cin ve hayvanlara da hükmettiği bildirilir Davutoğlu Süleyman hikayesinin yazılı ve sözlü örneklerinde bütün mahlukatın sultanı olan Hz Süleyman menşe ile ilgili çeşitli hikayelerde karşımıza çıkmaktadır Davutoğlu Süleyman hikayesinde menşe ile ilgili bilgilerin çokluğu çalışmada bu konunun müstakil bir bölüm olarak ele alınmasını kaçınılmaz hale getirmiştir Bu nedenle çalışmanın ikinci bölümünde hikayedeki menşe ile ilgili açıklayıcı bilgiler tasnif edilerek örneklendirilmiştir Üçüncü bölümde alt metin ve ana metin olarak belirlenen metinler tanıtılarak metinlerin olay örgüsü sıralanmış metinlerarası bağlamda tespit edilen yeniden yazma iç anlatı ve ana metinsel dönüşüm örnekleri ortaya çıkarılarak metinlerarası bir okuma gerçekleştirilmiştir Çalışmanın dördüncü bölümünde on el yazması bir taş baskı ve bir matbu olmak üzere toplam on iki adet eski harfli metin yeni harflere aktarılmış Azerbaycan folklor antolojisinde kayıtlı masal efsane ve menkıbe türlerindeki on beş derleme metin standart Türkiye Türkçesiyle yazılmıştır Çalışma sonuç sözlük kaynakça ve dizin ile tamamlanmıştır

Yahudi ve Hristiyanların kral Müslümanların hükümdar peygamber olarak kabul ettikleri Hz Süleyman ın kıssası üç kutsal kitapta ortak olan hikayelerden biridir Kıssanın Şark İslam kültüründeki edebi dönüşümünde Tarih i Taberi ve kısas ı enbiyalar etkili olmuştur Türk edebiyatında Uzun Firdevsi nin Süleymanname i Kebir isimli eseri Davutoğlu Süleyman hikayesinin en meşhur örneklerinden biri olsa da bu hacimli eser değişik hikaye ve tarihi bilgilerle birlikte işlenerek bir tür ansiklopediye dönüştürülmüştür Türkiye kütüphanelerinde Davutoğlu Süleyman hikayesinin müstakil el yazması taş baskı ve matbu örnekleri mevcuttur Hikaye kahramanı Davutoğlu Süleyman Bülbülname türündeki eserlerde kuşların sultanı olarak karşımıza çıkar Şair ve yazarlar eserlerinde Davutoğlu Süleyman hikayesine telmih yoluyla göndermeler yapar hikayedeki motifleri sıklıkla kullanırlar Türk sözlü kültüründe Davutoğlu Süleyman hikayesinin Behçet Mahir anlatmaları dışında tespit edilen halk hikayesi örnekleri bulunmasa da hikayenin masal efsane ve menkıbe formlarında dönüştürülmüş çok sayıda örneği vardır Bu araştırmanın amacı üzerinde henüz bütünlüklü bir çalışma yapılmayan Davutoğlu Süleyman hikayesinin Türk edebiyatındaki yazılı ve sözlü örneklerini tespit etmek tanıtmak ve belirli örnekler üzerinde karşılaştırmalı bilimsel bir çalışma yapmaktır Bu bağlamda hikayenin bütün Türk dünyasında tespit edilebilen örnekleri tanıtılarak Türk kültüründeki yeri ortaya konulmaya çalışılmıştır Giriş ve dört bölümden oluşan çalışmanın girişinde araştırmanın amacı kapsamı ve yöntemi hakkında bilgi verildikten sonra metinlerarası ilişkiler yöntemi tanıtılmıştır Çalışmada metinlerarasılıkla ilgili kuramsal bir tartışma alanı açmak yerine inceleme bölümünde örnekler üzerinde uygulamalı tartışma tercih edilmiştir Birinci bölüm dört ana başlıkta ele alınmıştır İlk kısımda hikayenin kaynağı bahsi Kitab ı Mukaddes ve Kur an ı Kerim de Hz Süleyman ile ilgili bilgiler ışığında tartışılmıştır Di

Yahudi ve Hristiyanların kral Müslümanların hükümdar peygamber olarak kabul ettikleri Hz Süleyman ın kıssası üç kutsal kitapta ortak olan hikayelerden biridir Kıssanın Şark İslam kültüründeki edebi dönüşümünde Tarih i Taberi ve kısas ı enbiyalar etkili olmuştur Türk edebiyatında Uzun Firdevsi nin Süleymanname i Kebir isimli eseri Davutoğlu Süleyman hikayesinin en meşhur örneklerinden biri olsa da bu hacimli eser değişik hikaye ve tarihi bilgilerle birlikte işlenerek bir tür ansiklopediye dönüştürülmüştür Türkiye kütüphanelerinde Davutoğlu Süleyman hikayesinin müstakil el yazması taş baskı ve matbu örnekleri mevcuttur Hikaye kahramanı Davutoğlu Süleyman Bülbülname türündeki eserlerde kuşların sultanı olarak karşımıza çıkar Şair ve yazarlar eserlerinde Davutoğlu Süleyman hikayesine telmih yoluyla göndermeler yapar hikayedeki motifleri sıklıkla kullanırlar Türk sözlü kültüründe Davutoğlu Süleyman hikayesinin Behçet Mahir anlatmaları dışında tespit edilen halk hikayesi örnekleri bulunmasa da hikayenin masal efsane ve menkıbe formlarında dönüştürülmüş çok sayıda örneği vardır Bu araştırmanın amacı üzerinde henüz bütünlüklü bir çalışma yapılmayan Davutoğlu Süleyman hikayesinin Türk edebiyatındaki yazılı ve sözlü örneklerini tespit etmek tanıtmak ve belirli örnekler üzerinde karşılaştırmalı bilimsel bir çalışma yapmaktır Bu bağlamda hikayenin bütün Türk dünyasında tespit edilebilen örnekleri tanıtılarak Türk kültüründeki yeri ortaya konulmaya çalışılmıştır Giriş ve dört bölümden oluşan çalışmanın girişinde araştırmanın amacı kapsamı ve yöntemi hakkında bilgi verildikten sonra metinlerarası ilişkiler yöntemi tanıtılmıştır Çalışmada metinlerarasılıkla ilgili kuramsal bir tartışma alanı açmak yerine inceleme bölümünde örnekler üzerinde uygulamalı tartışma tercih edilmiştir Birinci bölüm dört ana başlıkta ele alınmıştır İlk kısımda hikayenin kaynağı bahsi Kitab ı Mukaddes ve Kur an ı Kerim de Hz Süleyman ile ilgili bilgiler ışığında tartışılmıştır Diğer üç başlıkta hikayenin yazılı sözlü ve diğer kültür ortamlarındaki yeri Türk kültürü esas olmak üzere diğer kültürlerde tespit edilen örneklerle birlikte gösterilmeye çalışılmıştır Kutsal kitaplarda Hz Süleyman a bahşedilen eşsiz nimetlerden haberler verilirken Kur an ı Kerim de onun insan cin ve hayvanlara da hükmettiği bildirilir Davutoğlu Süleyman hikayesinin yazılı ve sözlü örneklerinde bütün mahlukatın sultanı olan Hz Süleyman menşe ile ilgili çeşitli hikayelerde karşımıza çıkmaktadır Davutoğlu Süleyman hikayesinde menşe ile ilgili bilgilerin çokluğu çalışmada bu konunun müstakil bir bölüm olarak ele alınmasını kaçınılmaz hale getirmiştir Bu nedenle çalışmanın ikinci bölümünde hikayedeki menşe ile ilgili açıklayıcı bilgiler tasnif edilerek örneklendirilmiştir Üçüncü bölümde alt metin ve ana metin olarak belirlenen metinler tanıtılarak metinlerin olay örgüsü sıralanmış metinlerarası bağlamda tespit edilen yeniden yazma iç anlatı ve ana metinsel dönüşüm örnekleri ortaya çıkarılarak metinlerarası bir okuma gerçekleştirilmiştir Çalışmanın dördüncü bölümünde on el yazması bir taş baskı ve bir matbu olmak üzere toplam on iki adet eski harfli metin yeni harflere aktarılmış Azerbaycan folklor antolojisinde kayıtlı masal efsane ve menkıbe türlerindeki on beş derleme metin standart Türkiye Türkçesiyle yazılmıştır Çalışma sonuç sözlük kaynakça ve dizin ile tamamlanmıştır