Dede Korkut Kitabı — Kolektif

Dede Korkut hikâyeleri Türklerin Orta Asya daki yaşam tarzlarını inançlarını aralarındaki ilişkileri savaşlarını kahramanlıklarını hayat görüşlerini ve kullandıkları dilin özelliklerini yansıtan en önemli metinlerden biridir Dede Korkut isimli bilge tarafından anlatılan olağanüstü varlıklar ve olaylarla süslü bu hikâyeler içeriğinin yanı sıra renkli ve eğlenceli anlatımıyla da Prof Fuat Köprülü nün Terazinin bir kefesine Türk edebiyatının tümünü diğer kefesine de Dede Korkut u koysanız yine de Dede Korkut ağır basar sözünü haklı çıkarır mahiyettedir

Dede Korkut hikâyeleri Türklerin Orta Asya daki yaşam tarzlarını inançlarını aralarındaki ilişkileri savaşlarını kahramanlıklarını hayat görüşlerini ve kullandıkları dilin özelliklerini yansıtan en önemli metinlerden biridir img src https s3 eu west 1 amazonaws com dia kitadagitim ckeditor_assets pictures 53 content_1_original_original jpg alt height 15 width 15 font size 1 color white font img

Dede Korkut Kitabı bir önsözle oniki hikayeden meydana gelmiş ilk İslami ilk İslami dönem edebiyatı örneklerindendir Eski Anadolu Türkçesi ve Doğu Anadolu bölgesi özelliklerini taşıyan bu kitap oldukça güzel ve işlek bir dille yazılmıştır Dil ve anlatım özellikleriyle pek çok inceleme ve araştırmalara konu olmuştur Destani Türk Edebiyatının bu en güzel metni adsız bir sanatçı tarafından 15 yüzyılda yazıya geçirilmiştir İki yazma nüshası bulunan eserin asıl adı Kitab ı Dede Korkud Ala Lisan ı Taife i Oğuzan dır Günümüz türkçesine çevrilirken kitabın dil ve anlatım özellikleri korunmuştur Kitabı ve kahramanlarını tanıtan ön bilgi ve açıklamalar eserin hem bir hikayeler toplamı hem de bir halk romanı gibi okunmasını sağlayacak niteliktedir Böylece Dede Korkut un yaşayan özellikleri daha kolay ortaya çıkmaktadır

Dede Korkut Kitabı Batı Türklerinin aslını oluşturan Oğuzların yaşamlarını anlatır Yazarı Türk milleti konusu Türklerin yaşamıdır Üslup açısından son derece coşkulu bir ifadeye sahip olan Dede Korkut Kitabı nda nazım ve nesir iç içe geçer Tabiat unsurları daima ön plandadır Belli bir coğrafyada Oğuzların sürdürdüğü hızlı bir yaşam tarzını ortaya koyarken aynı zamanda onların ahlak anlayışları töreleri ve inançları hakkında da bugüne kalan bir belge işlevini görür Dedem Korkut gelip neşeli havalar çaldı gazi erenlerin başına ne geldiğini söyleyiverdi Hani dediğim iyi erenler Dünya benim diyenler Ecel aldı yer gizledi Fani dünya kime kaldı Gelimli gidimli dünya Son ucu ölümlü dünya Akıbet uzun yaşın ucu ölüm sonu ayrılık Dua edeyim Hanım Ölüm vakti geldiğinde arı imandan ayırmasın Ak sakallı babanın yeri cennet olsun Ak zülüflü ananın yeri cennet olsun Kadir Mevla seni namerde muhtaç etmesin Ak alnında beş kelime dua kıldık kabul olsun Âmin âmin diyenler Tanrı nın cemalini görsün Derlesin toplasın Günahınızı Muhammed Mustafa ya bağışlasın Hanım hey

Dede Korkut Kitabı Batı Türklerinin aslını oluşturan Oğuzların yaşamlarını anlatır Yazarı Türk milleti konusu Türklerin yaşamıdır Üslup açısından son derece coşkulu bir ifadeye sahip olan Dede Korkut Kitabı nda nazım ve nesir iç içe geçer Tabiat unsurları daima ön plandadır Belli bir coğrafyada Oğuzların sürdürdüğü hızlı bir yaşam tarzını ortaya koyarken aynı zamanda onların ahlak anlayışları töreleri ve inançları hakkında da bugüne kalan bir belge işlevini görür Dedem Korkut gelip neşeli havalar çaldı gazi erenlerin başına ne geldiğini söyleyiverdi Hani dediğim iyi erenler Dünya benim diyenler Ecel aldı yer gizledi Fani dünya kime kaldı Gelimli gidimli dünya Son ucu ölümlü dünya Akıbet uzun yaşın ucu ölüm sonu ayrılık Dua edeyim Hanım Ölüm vakti geldiğinde arı imandan ayırmasın Ak sakallı babanın yeri cennet olsun Ak zülüflü ananın yeri cennet olsun Kadir Mevla seni namerde muhtaç etmesin Ak alnında beş kelime dua kıldık kabul olsun Âmin âmin diyenler Tanrı nın cemalini görsün Derlesin toplasın Günahınızı Muhammed Mustafa ya bağışlasın Hanım hey

Türk edebiyatının ilk metinlerinden Dede Korkut Hikâyeleri asırlarca sözlü gelenekte ağızdan ağıza varlığını sürdürüp nihayet yazıya geçirilmişse de hikâyelerin tam olarak geçtiği dönem ne zaman ve kim tarafından yazıya aktarıldığı bilinmemektedir Dede Korkut un diğer adıyla Korkut Ata nın kim olduğu da tam bilinmemektedir Kitabın girişinde belirtildiği üzere bilge bir kişi olup İslamiyet in ilk yıllarında yaşadığı tahmin edilmektedir İslamiyet öncesi ve sonrası Türk kültüründe de benzerlerine rastlanan Dede Korkut ister şaman ister şeyh ister bilge kişi ister evliya olsun anlattığı hikâyelere bakarak onun Türk Homeros u olduğunu söylemek mümkün Zira edebiyatımızın bilinen anlatıcı ları arasında en başta gelir Dede Korkut Kitabı nın bu baskısını Dresden ve Vatikan yazmalarından aktarımla sadeleştirerek ve kimi mevcut kitaplardaki hatalardan arındırarak hazırladık Yüzyıllardır eskimeyen Dede Korkut un anlattıkları hâlâ keşfedilecek birçok şey barındırıyor

Dede Korkut Kitabı Batı Türklerinin aslını oluşturan Oğuzların yaşamlarını anlatır Yazarı Türk milleti konusu Türklerin yaşamıdır Üslup açısından son derece coşkulu bir ifadeye sahip olan Dede Korkut Kitabı nda nazım ve nesir iç içe geçer Tabiat unsurları daima ön plandadır Belli bir coğrafyada Oğuzların sürdürdüğü hızlı bir yaşam tarzını ortaya koyarken aynı zamanda onların ahlak anlayışları töreleri ve inançları hakkında da bugüne kalan bir belge işlevini görür Dedem Korkut gelip neşeli havalar çaldı gazi erenlerin başına ne geldiğini söyleyiverdi Hani dediğim iyi erenler Dünya benim diyenler Ecel aldı yer gizledi Fani dünya kime kaldı Gelimli gidimli dünya Son ucu ölümlü dünya Akıbet uzun yaşın ucu ölüm sonu ayrılık Dua edeyim Hanım Ölüm vakti geldiğinde arı imandan ayırmasın Ak sakallı babanın yeri cennet olsun Ak zülüflü ananın yeri cennet olsun Kadir Mevla seni namerde muhtaç etmesin Ak alnında beş kelime dua kıldık kabul olsun Âmin âmin diyenler Tanrı nın cemalini görsün Derlesin toplasın Günahınızı Muhammed Mustafa ya bağışlasın Hanım hey

Dede Korkut Kitabı Batı Türklerinin aslını oluşturan Oğuzların yaşamlarını anlatır Yazarı Türk milleti konusu Türklerin yaşamıdır Üslup açısından son derece coşkulu bir ifadeye sahip olan Dede Korkut Kitabı nda nazım ve nesir iç içe geçer Tabiat unsurları daima ön plandadır Belli bir coğrafyada Oğuzların sürdürdüğü hızlı bir yaşam tarzını ortaya koyarken aynı zamanda onların ahlak anlayışları töreleri ve inançları hakkında da bugüne kalan bir belge işlevini görür

Dede Korkut Kitabı Batı Türklerinin aslını oluşturan Oğuzların yaşamlarını anlatır Yazarı Türk milleti konusu Türklerin yaşamıdır Üslup açısından son derece coşkulu bir ifadeye sahip olan Dede Korkut Kitabı nda nazım ve nesir iç içe geçer Tabiat unsurları daima ön plandadır Belli bir coğrafyada Oğuzların sürdürdüğü hızlı bir yaşam tarzını ortaya koyarken aynı zamanda onların ahlak anlayışları töreleri ve inançları hakkında da bugüne kalan bir belge işlevini görür

Bütün Türk edebiyatını terazinin bir gözüne Dede Korkut u öbür gözüne koysanız yine Dede Korkut ağır basar Fuat Köprülü Dede Korkut Kitabı olarak andığımız bu kitap Türk kültür ve medeniyet tarihinin temel taşlarından biri ve Türk dilinin şaheseridir Bu esere adını vermiş olan kişi Türk ün bilge kişisi efsanevi ozanı ve ozanların pîri belki bir Türk velisi olan Dede Korkut tur Bu eserde yer alan destanî hikayeler onun tarafından düzülüp koşulmuştur Bu kitap önce dilden dile söylenegelmiş sonra yazıya geçirile rek yüzyılların ötesinden çağları aşıp günümüze ulaşmış eşi ve benzeri olmayan bir eserdir Millî ve şerefli hayatın devam etmesi için bu hayatı besle yen kaynaklara ihtiyaç var İşte Dede Korkut Kitabı bir insanı ve hatta bir milleti milli ve insani değerlerle donatmaya kafi nadir eserlerden biridir Bu sebepledir ki genç olsun yetişkin olsun her Türk bu eseri bir defa değil ömür boyu tekrar tekrar okumalı dır Böylece ruhunu engin bir ırmaktan kandıracak hayatta için de yer alacağı yahut şahidi olacağı hadiseler karşısında nasıl bir tavır almak gerektiğini önceden öğrenmiş olacaktır

TÜRK edebiyatı tarihinin en büyük âlimi Prof Fuat Köprülü nün derslerinde söylediği bir söz vardır Bütün Türk edebiyatını terazinin bir gözüne dede Korkutu öbür gözüne koysanız yine Dede Korkut ağır basar Dede Korkut Kitabının değerini ifade etmek için bundan daha güzel bir söz bulmak mümkün değildir Gerçekten Dede Korkut Kitabı Türk edebiyatının en büyük âbidelerinin Türk dilinin en güzel eserlerinin başında gelir

Tarihî Bir Miras Türk destan geleneğinin en eşsiz miraslarından biri Dedem Korkut Kitabı Oğuz boylarının kahramanlıklarını anlatan bu eser yalnızca bir destan değil aynı zamanda Türk dilinin ve kültürünün derinliklerine uzanan bir köprüdür Ancak bu kadim mirası anlamak yalnızca kahramanlık hikâyelerini okumaktan çok daha fazlasını gerektirir Bu çalışma Dedem Korkut Kitabı nın en eski ve güvenilir nüshası olarak kabul edilen 1440 sonrası istinsah edildiği düşünülen ancak kökleri 9 yüzyıla kadar uzanan Dresden nüshasını ele alarak metnin bilinmeyen yönlerine ışık tutuyor Eserde yer alan kelime ve yapıların kökeni farklı Türk boylarının dillerine uzanarak Oğuz Türkçesinin oluşum sürecine dair yeni ipuçları sunuyor Dresden Vatikan ve Bursa nüshalarının karşılaştırmalı analiziyle metnin yazıya geçiş sürecindeki dilsel çeşitlilik detaylı bir şekilde gözler önüne seriliyor Elinizdeki bu kapsamlı çalışmanın Satır Altı Çeviri Yazı ile Dizin bölümlerinden oluşan birinci cildi Dedem Korkut Kitabı nın Vatikan ve Bursa nüshaları da dikkate alınarak Dresden nüshasının eksiksiz ve yepyeni bir okumasını içeriyor Türkiye de ilk kez okuyucular bu çeviri yazıyı satır altından doğrudan takip edebilecekler Açıklamalar Dil Bilgisi başlığını taşıyan ikinci ciltte ise daha önce yanlış yazıldığı gerekçesiyle düzeltilmiş okunamamış veya hatalı okunan 420 biçim titizlikle inceleniyor Tartışmaya açılan bu birimlerin Dresden nüshasındaki kullanımları Vatikan ve Bursa nüshalarıyla karşılaştırılarak ilk kez Bursa nüshasını da içeren bir analiz sunuluyor Bu eser Dedem Korkut Kitabı nın yalnızca edebî yönünü değil tarihî katmanlarını da anlamak isteyen araştırmacılar ve okurlar için benzersiz bir kaynak niteliğinde Daha önce yanlış okunan kelimeleri yeniden yorumlayan ve Türkçenin yüzyıllar içindeki dönüşümüne ışık tutan bu çalışma sadece bir inceleme değil Türk dilinin geçmişine yapılan bir yolculuktur

Dede Korkut Kitabı Batı Türklerinin aslını oluşturan Oğuzların yaşamlarını anlatır Yazarı Türk milleti konusu Türklerin yaşamıdır Üslup açısından son derece coşkulu bir ifadeye sahip olan Dede Korkut Kitabı nda nazım ve nesir iç içe geçer Tabiat unsurları daima ön plandadır Belli bir coğrafyada Oğuzların sürdürdüğü hızlı bir yaşam tarzını ortaya koyarken aynı zamanda onların ahlak anlayışları töreleri ve inançları hakkında da bugüne kalan bir belge işlevini görür Dedem Korkut gelip neşeli havalar çaldı gazi erenlerin başına ne geldiğini söyleyiverdi Hani dediğim iyi erenler Dünya benim diyenler Ecel aldı yer gizledi Fani dünya kime kaldı Gelimli gidimli dünya Son ucu ölümlü dünya Akıbet uzun yaşın ucu ölüm sonu ayrılık Dua edeyim Hanım Ölüm vakti geldiğinde arı imandan ayırmasın Ak sakallı babanın yeri cennet olsun Ak zülüflü ananın yeri cennet olsun Kadir Mevla seni namerde muhtaç etmesin Ak alnında beş kelime dua kıldık kabul olsun Âmin âmin diyenler Tanrı nın cemalini görsün Derlesin toplasın Günahınızı Muhammed Mustafa ya bağışlasın Hanım hey

Dede Korkut Kitabı Batı Türklerinin aslını oluşturan Oğuzların yaşamlarını anlatır Yazarı Türk milleti konusu Türklerin yaşamıdır Üslup açısından son derece coşkulu bir ifadeye sahip olan Dede Korkut Kitabı nda nazım ve nesir iç içe geçer Tabiat unsurları daima ön plandadır Belli bir coğrafyada Oğuzların sürdürdüğü hızlı bir yaşam tarzını ortaya koyarken aynı zamanda onların ahlak anlayışları töreleri ve inançları hakkında da bugüne kalan bir belge işlevini görür Dedem Korkut gelip neşeli havalar çaldı gazi erenlerin başına ne geldiğini söyleyiverdi Hani dediğim iyi erenler Dünya benim diyenler Ecel aldı yer gizledi Fani dünya kime kaldı Gelimli gidimli dünya Son ucu ölümlü dünya Akıbet uzun yaşın ucu ölüm sonu ayrılık Dua edeyim Hanım Ölüm vakti geldiğinde arı imandan ayırmasın Ak sakallı babanın yeri cennet olsun Ak zülüflü ananın yeri cennet olsun Kadir Mevla seni namerde muhtaç etmesin Ak alnında beş kelime dua kıldık kabul olsun Âmin âmin diyenler Tanrı nın cemalini görsün Derlesin toplasın Günahınızı Muhammed Mustafa ya bağışlasın Hanım hey