Dervişler Ve Sufi Çevreler — Haşim Şahin

Kadim bir kökeni olmakla birlikte İslam medeniyeti içinde müstesna bir konuma sahip tasavvuf düşüncesinin temsilcisi olarak kabul edilen mutasavvıflar gerek yaşadıkları dönemlerde gerekse ölümlerinden sonra kendilerini takip eden müritleri yahut etraflarında oluşan kült sayesinde bireyleri ve toplumları derinden etkilediler Selçuklu ve Osmanlı dönemlerinde kuruluştan yıkılışa hemen her devirde Sünni ya da diğer anlayışları benimseyen bazen sultanlarla çok yakın ilişkiler kurup bazen de muhalif olmaları nedeniyle takibata uğrayan hatta idam edilen sufilerin mevcudiyeti biliniyor Osmanlı döneminde Şeyh Edebalı ve Osman Gazi nin ekseninde başlayan sufi çevre iktidar ya da diğer bir deyişle tekke devlet ilişkileri Orhan Gazi Geyikli Baba Yıldırım Bayezid Emir Sultan II Murad Hacı Bayram Veli Fatih Sultan Mehmed Akşemseddin Kanuni Sultan Süleyman Yahya Efendi ve I Ahmed Aziz Mahmud Hüdâi örneklerinde görüleceği üzere ilerleyen zamanlarda da devam etmiştir Elinizdeki kitabın ilk bölümünde sufilerin hayatlarından bahseden menakıpnameler ve Alevi Bektaşi geleneğinde önemli bir yeri olan vilayetnameler incelenmekte Dervişler ve Sufi Çevreler başlıklı ikinci bölümde ise Vefai tarikatına dair bir monografi ile çoğu 1300 1600 yılları arasında yaşamış bazı sufilerin hayatlarına dair yazılar yer almaktadır Seyyid Ali Sultan Emir Sikkînî Yazıcızâde Kardeşler Otman Baba Merzifonlu Piri Baba Koyun Baba Seyyid Velâyet Baba Haydar en Nakşbendî Beşiktaşlı Yahya Efendi ve Lâ lîzâde Abdülbâki Efendi kitapta biyografilerine yer verilen mutasavvıflardır Bu şahsiyetlerin hayatları okunduğunda bazen iktidarın en üst noktalarına nüfuz edebilen bir süt kardeşin hayatını bazen kırda koyun çobanlığı yaparak ömrünü geçiren bir taşra mutasavvıfının kendine has dünyasını bazen sahip olduğu fikirleri yayabilmek amacıyla Orta Asya dan Anadolu ya uzanan fedakâr mutasavvıfların düşünce yapısını bazen de ciltler dolusu kitap yazan bir Osmanlı entelektüelinin dünyasını tanımak mümkün olabilecektir

Kadim bir kökeni olmakla birlikte İslam medeniyeti içinde müstesna bir konuma sahip tasavvuf düşüncesinin temsilcisi olarak kabul edilen mutasavvıflar gerek yaşadıkları dönemlerde gerekse ölümlerinden sonra kendilerini takip eden müritleri yahut etraflarında oluşan kült sayesinde bireyleri ve toplumları derinden etkilediler Selçuklu ve Osmanlı dönemlerinde kuruluştan yıkılışa hemen her devirde Sünni ya da diğer anlayışları benimseyen bazen sultanlarla çok yakın ilişkiler kurup bazen de muhalif olmaları nedeniyle takibata uğrayan hatta idam edilen sufilerin mevcudiyeti biliniyor Osmanlı döneminde Şeyh Edebalı ve Osman Gazi nin ekseninde başlayan sufi çevre iktidar ya da diğer bir deyişle tekke devlet ilişkileri Orhan Gazi Geyikli Baba Yıldırım Bayezid Emir Sultan 2 Murad Hacı Bayram Veli Fatih Sultan Mehmed Akşemseddin Kanuni Sultan Süleyman Yahya Efendi ve 1 Ahmed Aziz Mahmud Hüdai örneklerinde görüleceği üzere ilerleyen zamanlarda da devam etmiştir Elinizdeki kitabın ilk bölümünde sufilerin hayatlarından bahseden menakıpnameler ve Alevi Bektaşi geleneğinde önemli bir yeri olan vilayetnameler incelenmekte Dervişler ve Sufi Çevreler başlıklı ikinci bölümde ise Vefai tarikatına dair bir monografi ile çoğu 1300 1600 yılları arasında yaşamış bazı sufilerin hayatlarına dair yazılar yer almaktadır Seyyid Ali Sultan Emir Sikkini Yazıcızade Kardeşler Otman Baba Merzifonlu Piri Baba Koyun Baba Seyyid Velayet Baba Haydar en Nakşbendi Beşiktaşlı Yahya Efendi ve La lizade Abdülbâki Efendi kitapta biyografilerine yer verilen mutasavvıflardır Bu şahsiyetlerin hayatları okunduğunda bazen iktidarın en üst noktalarına nüfuz edebilen bir süt kardeşin hayatını bazen kırda koyun çobanlığı yaparak ömrünü geçiren bir taşra mutasavvıfının kendine has dünyasını bazen sahip olduğu fikirleri yayabilmek amacıyla Orta Asya dan Anadolu ya uzanan fedakâr mutasavvıfların düşünce yapısını bazen de ciltler dolusu kitap yazan bir Osmanlı entelektüelinin dünyasını tanımak mümkün olabilecektir

Osmanlı Devleti söz konusu olduğunda Şeyh Edebalı ve Osman Gazi nin şahsında başlayan sufi çevre iktidar yahut diğer bir deyişle tekke devlet ilişkileri ilerleyen dönemlerde de etkin bir şekilde varlığını sürdürmüştür Orhan Gazi nin Geyikli Baba yla Yıldırım Bayezid in Emir Sultan la II Murad ın Hacı Bayrâm ı Velî yle Fatih Sultan Mehmed in Akşemseddin le Kanûnî Sultan Süleyman ın Yahya Efendi yle ve I Ahmed in Aziz Mahmud Hüdayî yle ilişkileri Osmanlı tasavvuf tarihinde önemli bir yer teşkil eder Diğer taraftan Yazıcızâde Muhammed Ahmed Bîcân gibi bazı sufilerin ısrarla iktidardan uzak kalmaya çalıştıkları bazılarının münzevi bir hayat sürmeye çalışırken Otman Baba Pirî Baba yahut Pir Ali Aksarâyî örneğinde görüldüğü üzere bir kısmının ise mensubu oldukları kalendermeşrep yapı gereği iktidar tanımaz bir tavır sergilemeleri de yine Osmanlı sufiliğinin bir diğer zenginliği ve karakteristiği olarak değerlendirilebilir Seyyid Ali Sultan Emir Sikkînî Yazıcızâde Kardeşler Otman Baba Merzifonlu Piri Baba Koyun Baba Seyyid Velâyet Baba Haydar en Nakşîbendî Beşiktaşlı Yahya Efendi ve Lâ lîzâde Abdülbâki Efendi kitapta biyografilerine yer verilen mutasavvıflardır

Osmanlı Devleti söz konusu olduğunda Şeyh Edebalı ve Osman Gazi nin şahsında başlayan sufi çevre iktidar yahut diğer bir deyişle tekke devlet ilişkileri ilerleyen dönemlerde de etkin bir şekilde varlığını sürdürmüştür Orhan Gazi nin Geyikli Baba yla Yıldırım Bayezid in Emir Sultan la II Murad ın Hacı Bayrâm ı Velî yle Fatih Sultan Mehmed in Akşemseddin le Kanûnî Sultan Süleyman ın Yahya Efendi yle ve I Ahmed in Aziz Mahmud Hüdayî yle ilişkileri Osmanlı tasavvuf tarihinde önemli bir yer teşkil eder Diğer taraftan Yazıcızâde Muhammed Ahmed Bîcân gibi bazı sufilerin ısrarla iktidardan uzak kalmaya çalıştıkları bazılarının münzevi bir hayat sürmeye çalışırken Otman Baba Pirî Baba yahut Pir Ali Aksarâyî örneğinde görüldüğü üzere bir kısmının ise mensubu oldukları kalendermeşrep yapı gereği iktidar tanımaz bir tavır sergilemeleri de yine Osmanlı sufiliğinin bir diğer zenginliği ve karakteristiği olarak değerlendirilebilir Seyyid Ali Sultan Emir Sikkînî Yazıcızâde Kardeşler Otman Baba Merzifonlu Piri Baba Koyun Baba Seyyid Velâyet Baba Haydar en Nakşîbendî Beşiktaşlı Yahya Efendi ve Lâ lîzâde Abdülbâki Efendi kitapta biyografilerine yer verilen mutasavvıflardır Tanıtım Bülteninden

Osmanlı Devleti söz konusu olduğunda Şeyh Edebalı ve Osman Gazi nin şahsında başlayan sufi çevre iktidar yahut diğer bir deyişle tekke devlet ilişkileri ilerleyen dönemlerde de etkin bir şekilde varlığını sürdürmüştür Orhan Gazi nin Geyikli Baba yla Yıldırım Bayezid in Emir Sultan la II Murad ın Hacı Bayrâm ı Velî yle Fatih Sultan Mehmed in Akşemseddin le Kanûnî Sultan Süleyman ın Yahya Efendi yle ve I Ahmed in Aziz Mahmud Hüdayî yle ilişkileri Osmanlı tasavvuf tarihinde önemli bir yer teşkil eder Diğer taraftan Yazıcızâde Muhammed Ahmed Bîcân gibi bazı sufilerin ısrarla iktidardan uzak kalmaya çalıştıkları bazılarının münzevi bir hayat sürmeye çalışırken Otman Baba Pirî Baba yahut Pir Ali Aksarâyî örneğinde görüldüğü üzere bir kısmının ise mensubu oldukları kalendermeşrep yapı gereği iktidar tanımaz bir tavır sergilemeleri de yine Osmanlı sufiliğinin bir diğer zenginliği ve karakteristiği olarak değerlendirilebilir Seyyid Ali Sultan Emir Sikkînî Yazıcızâde Kardeşler Otman Baba Merzifonlu Piri Baba Koyun Baba Seyyid Velâyet Baba Haydar en Nakşîbendî Beşiktaşlı Yahya Efendi ve Lâ lîzâde Abdülbâki Efendi kitapta biyografilerine yer verilen mutasavvıflardır

Osmanlı Devleti söz konusu olduğunda Şeyh Edebalı ve Osman Gazi nin şahsında başlayan sufi çevre iktidar yahut diğer bir deyişle tekke devlet ilişkileri ilerleyen dönemlerde de etkin bir şekilde varlığını sürdürmüştür Orhan Gazi nin Geyikli Baba yla Yıldırım Bayezid in Emir Sultan la II Murad ın Hacı Bayrâm ı Velî yle Fatih Sultan Mehmed in Akşemseddin le Kanûnî Sultan Süleyman ın Yahya Efendi yle ve I Ahmed in Aziz Mahmud Hüdayî yle ilişkileri Osmanlı tasavvuf tarihinde önemli bir yer teşkil eder Diğer taraftan Yazıcızâde Muhammed Ahmed Bîcân gibi bazı sufilerin ısrarla iktidardan uzak kalmaya çalıştıkları bazılarının münzevi bir hayat sürmeye çalışırken Otman Baba Pirî Baba yahut Pir Ali Aksarâyî örneğinde görüldüğü üzere bir kısmının ise mensubu oldukları kalendermeşrep yapı gereği iktidar tanımaz bir tavır sergilemeleri de yine Osmanlı sufiliğinin bir diğer zenginliği ve karakteristiği olarak değerlendirilebilir Seyyid Ali Sultan Emir Sikkînî Yazıcızâde Kardeşler Otman Baba Merzifonlu Piri Baba Koyun Baba Seyyid Velâyet Baba Haydar en Nakşîbendî Beşiktaşlı Yahya Efendi ve Lâ lîzâde Abdülbâki Efendi kitapta biyografilerine yer verilen mutasavvıflardır

Osmanlı Devleti söz konusu olduğunda Şeyh Edebalı ve Osman Gazi nin şahsında başlayan sufi çevre iktidar yahut diğer bir deyişle tekke devlet ilişkileri ilerleyen dönemlerde de etkin bir şekilde varlığını sürdürmüştür Orhan Gazi nin Geyikli Baba yla Yıldırım Bayezid in Emir Sultan la II Murad ın Hacı Bayrâm ı Velî yle Fatih Sultan Mehmed in Akşemseddin le Kanûnî Sultan Süleyman ın Yahya Efendi yle ve I Ahmed in Aziz Mahmud Hüdayî yle ilişkileri Osmanlı tasavvuf tarihinde önemli bir yer teşkil eder Diğer taraftan Yazıcızâde Muhammed Ahmed Bîcân gibi bazı sufilerin ısrarla iktidardan uzak kalmaya çalıştıkları bazılarının münzevi bir hayat sürmeye çalışırken Otman Baba Pirî Baba yahut Pir Ali Aksarâyî örneğinde görüldüğü üzere bir kısmının ise mensubu oldukları kalendermeşrep yapı gereği iktidar tanımaz bir tavır sergilemeleri de yine Osmanlı sufiliğinin bir diğer zenginliği ve karakteristiği olarak değerlendirilebilir Seyyid Ali Sultan Emir Sikkînî Yazıcızâde Kardeşler Otman Baba Merzifonlu Piri Baba Koyun Baba Seyyid Velâyet Baba Haydar en Nakşîbendî Beşiktaşlı Yahya Efendi ve Lâ lîzâde Abdülbâki Efendi kitapta biyografilerine yer verilen mutasavvıflardır

Dervişler ve Sufi Çevreler Haşim Şahin Alfa Yayıncılık Osmanlı Devleti söz konusu olduğunda Şeyh Edebalı ve Osman Gazi nin şahsında başlayan sufi çevre iktidar yahut diğer bir deyişle tekke devlet ilişkileri ilerleyen dönemlerde de etkin bir şekilde varlığını sürdürmüştür Orhan Gazi nin Geyikli Baba yla Yıldırım Bayezid in Emir Sultan la II Murad ın Hacı Bayrâm ı Velî yle Fatih Sultan Mehmed in Akşemseddin le Kanûnî Sultan Süleyman ın Yahya Efendi yle ve I Ahmed in Aziz Mahmud Hüdayî yle ilişkileri Osmanlı tasavvuf tarihinde önemli bir yer teşkil eder Diğer taraftan Yazıcızâde Muhammed Ahmed Bîcân gibi bazı sufilerin ısrarla iktidardan uzak kalmaya çalıştıkları bazılarının münzevi bir hayat sürmeye çalışırken Otman Baba Pirî Baba yahut Pir Ali Aksarâyî örneğinde görüldüğü üzere bir kısmının ise mensubu oldukları kalendermeşrep yapı gereği iktidar tanımaz bir tavır sergilemeleri de yine Osmanlı sufiliğinin bir diğer zenginliği ve karakteristiği olarak değerlendirilebilir Seyyid Ali Sultan Emir Sikkînî Yazıcızâde Kardeşler Otman Baba Merzifonlu Piri Baba Koyun Baba Seyyid Velâyet Baba Haydar en Nakşîbendî Beşiktaşlı Yahya Efendi ve Lâ lîzâde Abdülbâki Efendi kitapta biyografilerine yer verilen mutasavvıflardır Tanıtım Bülteninden Yayınevi Alfa Yayınları Yazar Haşim Şahin Sayfa 344 Sayfa Kağıt 2 Hamur Boyut 13 50x21 00 cm Basım Yılı 2022 Barkod 9786254495588 Kategori Tasavvuf Mezhepler Tarikatlar

Osmanlı Devleti söz konusu olduğunda Şeyh Edebalı ve Osman Gazi nin şahsında başlayan sufi çevre iktidar yahut diğer bir deyişle tekke devlet ilişkileri ilerleyen dönemlerde de etkin bir şekilde varlığını sürdürmüştür Orhan Gazi nin Geyikli Baba yla Yıldırım Bayezid in Emir Sultan la II Murad ın Hacı Bayrâm ı Velî yle Fatih Sultan Mehmed in Akşemseddin le Kanûnî Sultan Süleyman ın Yahya Efendi yle ve I Ahmed in Aziz Mahmud Hüdayî yle ilişkileri Osmanlı tasavvuf tarihinde önemli bir yer teşkil eder Diğer taraftan Yazıcızâde Muhammed Ahmed Bîcân gibi bazı sufilerin ısrarla iktidardan uzak kalmaya çalıştıkları bazılarının münzevi bir hayat sürmeye çalışırken Otman Baba Pirî Baba yahut Pir Ali Aksarâyî örneğinde görüldüğü üzere bir kısmının ise mensubu oldukları kalendermeşrep yapı gereği iktidar tanımaz bir tavır sergilemeleri de yine Osmanlı sufiliğinin bir diğer zenginliği ve karakteristiği olarak değerlendirilebilir Seyyid Ali Sultan Emir Sikkînî Yazıcızâde Kardeşler Otman Baba Merzifonlu Piri Baba Koyun Baba Seyyid Velâyet Baba Haydar en Nakşîbendî Beşiktaşlı Yahya Efendi ve Lâ lîzâde Abdülbâki Efendi kitapta biyografilerine yer verilen mutasavvıflardır Yayınevi ALFA YAYINCILIK Yazar HAŞİM ŞAHİN Sayfa Sayısı 337 SAYFA Yıl 2022

Osmanlı Devleti söz konusu olduğunda Şeyh Edebalı ve Osman Gazi nin şahsında başlayan sufi çevre iktidar yahut diğer bir deyişle tekke devlet ilişkileri ilerleyen dönemlerde de etkin bir şekilde varlığını sürdürmüştür Orhan Gazi nin Geyikli Baba yla Yıldırım Bayezid in Emir Sultan la II Murad ın Hacı Bayrâm ı Velî yle Fatih Sultan Mehmed in Akşemseddin le Kanûnî Sultan Süleyman ın Yahya Efendi yle ve I Ahmed in Aziz Mahmud Hüdayî yle ilişkileri Osmanlı tasavvuf tarihinde önemli bir yer teşkil eder Diğer taraftan Yazıcızâde Muhammed Ahmed Bîcân gibi bazı sufilerin ısrarla iktidardan uzak kalmaya çalıştıkları bazılarının münzevi bir hayat sürmeye çalışırken Otman Baba Pirî Baba yahut Pir Ali Aksarâyî örneğinde görüldüğü üzere bir kısmının ise mensubu oldukları kalendermeşrep yapı gereği iktidar tanımaz bir tavır sergilemeleri de yine Osmanlı sufiliğinin bir diğer zenginliği ve karakteristiği olarak değerlendirilebilir Seyyid Ali Sultan Emir Sikkînî Yazıcızâde Kardeşler Otman Baba Merzifonlu Piri Baba Koyun Baba Seyyid Velâyet Baba Haydar en Nakşîbendî Beşiktaşlı Yahya Efendi ve Lâ lîzâde Abdülbâki Efendi kitapta biyografilerine yer verilen mutasavvıflardır

Osmanlı Devleti söz konusu olduğunda Şeyh Edebalı ve Osman Gazi nin şahsında başlayan sufi çevre iktidar yahut diğer bir deyişle tekke devlet ilişkileri ilerleyen dönemlerde de etkin bir şekilde varlığını sürdürmüştür Orhan Gazi nin Geyikli Baba yla Yıldırım Bayezid in Emir Sultan la II Murad ın Hacı Bayrâm ı Velî yle Fatih Sultan Mehmed in Akşemseddin le Kanûnî Sultan Süleyman ın Yahya Efendi yle ve I Ahmed in Aziz Mahmud Hüdayî yle ilişkileri Osmanlı tasavvuf tarihinde önemli bir yer teşkil eder Diğer taraftan Yazıcızâde Muhammed Ahmed Bîcân gibi bazı sufilerin ısrarla iktidardan uzak kalmaya çalıştıkları bazılarının münzevi bir hayat sürmeye çalışırken Otman Baba Pirî Baba yahut Pir Ali Aksarâyî örneğinde görüldüğü üzere bir kısmının ise mensubu oldukları kalendermeşrep yapı gereği iktidar tanımaz bir tavır sergilemeleri de yine Osmanlı sufiliğinin bir diğer zenginliği ve karakteristiği olarak değerlendirilebilir Seyyid Ali Sultan Emir Sikkînî Yazıcızâde Kardeşler Otman Baba Merzifonlu Piri Baba Koyun Baba Seyyid Velâyet Baba Haydar en Nakşîbendî Beşiktaşlı Yahya Efendi ve Lâ lîzâde Abdülbâki Efendi kitapta biyografilerine yer verilen mutasavvıflardır

Osmanlı Devleti söz konusu olduğunda Şeyh Edebalı ve Osman Gazi nin şahsında başlayan sufi çevre iktidar yahut diğer bir deyişle tekke devlet ilişkileri ilerleyen dönemlerde de etkin bir şekilde varlığını sürdürmüştür Orhan Gazi nin Geyikli Baba yla Yıldırım Bayezid in Emir Sultan la II Murad ın Hacı Bayrâm ı Velî yle Fatih Sultan Mehmed in Akşemseddin le Kanûnî Sultan Süleyman ın Yahya Efendi yle ve I Ahmed in Aziz Mahmud Hüdayî yle ilişkileri Osmanlı tasavvuf tarihinde önemli bir yer teşkil eder Diğer taraftan Yazıcızâde Muhammed Ahmed Bîcân gibi bazı sufilerin ısrarla iktidardan uzak kalmaya çalıştıkları bazılarının münzevi bir hayat sürmeye çalışırken Otman Baba Pirî Baba yahut Pir Ali Aksarâyî örneğinde görüldüğü üzere bir kısmının ise mensubu oldukları kalendermeşrep yapı gereği iktidar tanımaz bir tavır sergilemeleri de yine Osmanlı sufiliğinin bir diğer zenginliği ve karakteristiği olarak değerlendirilebilir Seyyid Ali Sultan Emir Sikkînî Yazıcızâde Kardeşler Otman Baba Merzifonlu Piri Baba Koyun Baba Seyyid Velâyet Baba Haydar en Nakşîbendî Beşiktaşlı Yahya Efendi ve Lâ lîzâde Abdülbâki Efendi kitapta biyografilerine yer verilen mutasavvıflardır

Osmanlı Devleti söz konusu olduğunda Şeyh Edebalı ve Osman Gazi nin şahsında başlayan sufi çevre iktidar yahut diğer bir deyişle tekke devlet ilişkileri ilerleyen dönemlerde de etkin bir şekilde varlığını sürdürmüştür Orhan Gazi nin Geyikli Baba yla Yıldırım Bayezid in Emir Sultan la II Murad ın Hacı Bayrâm ı Velî yle Fatih Sultan Mehmed in Akşemseddin le Kanûnî Sultan Süleyman ın Yahya Efendi yle ve I Ahmed in Aziz Mahmud Hüdayî yle ilişkileri Osmanlı tasavvuf tarihinde önemli bir yer teşkil eder Diğer taraftan Yazıcızâde Muhammed Ahmed Bîcân gibi bazı sufilerin ısrarla iktidardan uzak kalmaya çalıştıkları bazılarının münzevi bir hayat sürmeye çalışırken Otman Baba Pirî Baba yahut Pir Ali Aksarâyî örneğinde görüldüğü üzere bir kısmının ise mensubu oldukları kalendermeşrep yapı gereği iktidar tanımaz bir tavır sergilemeleri de yine Osmanlı sufiliğinin bir diğer zenginliği ve karakteristiği olarak değerlendirilebilir Seyyid Ali Sultan Emir Sikkînî Yazıcızâde Kardeşler Otman Baba Merzifonlu Piri Baba Koyun Baba Seyyid Velâyet Baba Haydar en Nakşîbendî Beşiktaşlı Yahya Efendi ve Lâ lîzâde Abdülbâki Efendi kitapta biyografilerine yer verilen mutasavvıflardır img src https s3 eu west 1 amazonaws com dia kitadagitim ckeditor_assets pictures 53 content_1_original_original jpg alt height 15 width 15 font size 1 color white font img