Dil ve Bağlam Açısından Kur an da Esma i Hüsna — Mehmet Altın Musa Turşak

Allah duyularla idrâk edilemediği akılla da O nun zâtı ve mahiyeti kavranamadığı için O sadece isimler ve sıfatlar aracılığıyla sınırlı olarak bilinebilir İşte bu çerçevede Kur ân ı Kerîm incelendiğinde Kur ân ın farklı üslûp ve kalıplarda değişik isim sıfatlarla Allah ı insanlara tanıttığı ve bu isim sıfatları el esmâu l hüsnâ diye isimlendirdiği görülecektir Kur ân da geçen esmâ i hüsnâ yüzden fazladır Bazen üç ya da daha fazla isim bir arada peş peşe gelirken bazen de ardarda gelen âyetlerin sonu bir veya birden daha fazla ilâhî isimle biter Bu isimler Kur ân da belli bir tasnife tâbi tutulmaksızın bulundukları âyetlerin anlam bütünlüğü içerisinde sıralanırlar Aynı âyet içinde Allah ın hem rahmetine hem de azabına delâlet eden iki ayrı ismi bir arada görmek mümkündür Bu çalışmada her bir esmâ i hüsnânın semantik analizini ortaya çıkarmak için evvela o esmânın kök manasına inmeye gayret edilmiş ardından da onun bu kök anlamından hareketle tarih boyunca kazandığı anlamların bir analizi yapılarak Kur ân da kullanıldığı manası tespit etmeye gayret edilmiştir Ayrıca âyetlerde zikredilen esmâ i hüsnânın âyet ve bağlamla olan ilgisini detayla bir şekilde incelenmeye çalışılmış son bölümde de meânî ilmi ile âyetlerde zikredilen esmâ i hüsnânın irtibatı ele alınarak esmâ i hüsnânın meânî ilmiyle olan münâsebeti incelenerek Kur an ın bu yöndeki i câzı ortaya konulmaya çalışılmıştır

Allah duyularla idrâk edilemediği akılla da O nun zâtı ve mahiyeti kavranamadığı için O sadece isimler ve sıfatlar aracılığıyla sınırlı olarak bilinebilir İşte bu çerçevede Kur ân ı Kerîm incelendiğinde Kur ân ın farklı üslûp ve kalıplarda değişik isim sıfatlarla Allah ı insanlara tanıttığı ve bu isim sıfatları el esmâu l hüsnâ diye isimlendirdiği görülecektir Kur ân da geçen esmâ i hüsnâ yüzden fazladır Bazen üç ya da daha fazla isim bir arada peş peşe gelirken bazen de ardarda gelen âyetlerin sonu bir veya birden daha fazla ilâhî isimle biter Bu isimler Kur ân da belli bir tasnife tâbi tutulmaksızın bulundukları âyetlerin anlam bütünlüğü içerisinde sıralanırlar Aynı âyet içinde Allah ın hem rahmetine hem de azabına delâlet eden iki ayrı ismi bir arada görmek mümkündür Bu çalışmada her bir esmâ i hüsnânın semantik analizini ortaya çıkarmak için evvela o esmânın kök manasına inmeye gayret edilmiş ardından da onun bu kök anlamından hareketle tarih boyunca kazandığı anlamların bir analizi yapılarak Kur ân da kullanıldığı manası tespit etmeye gayret edilmiştir Ayrıca âyetlerde zikredilen esmâ i hüsnânın âyet ve bağlamla olan ilgisini detayla bir şekilde incelenmeye çalışılmış son bölümde de meânî ilmi ile âyetlerde zikredilen esmâ i hüsnânın irtibatı ele alınarak esmâ i hüsnânın meânî ilmiyle olan münâsebeti incelenerek Kur an ın bu yöndeki i câzı ortaya konulmaya çalışılmıştır