Edebiyat Bilimi ve Eleştiri — Hilmi Uçan

Bakmak ve görmek farklı eylemlerdir Görmek te bir düşünmek algılamak anlamak anlamlandırmak kestirmek görüşmek anlamları da var Bir filmi görmek o filmi izlemek demektir bakmak değil Fransa yı gördüm demek Fransa yı gezdim anlamını da içerir Bir görüşe sahip olmak bir düşüncenin sonucudur Bakarsınız ama göremeyebilirsiniz Bir resme bakılır ama bir resim okunabilir de Bakmak gözün eylemi okumak beynin eylemidir Bir bebek bakar ama görmez görmeye başladığı andan itibaren algılamaya başlamış demektir Bakmak belki okumaya düşünmeye açılan ilk penceredir Okursunuz ama anlamayabilirsiniz çünkü bakmışsınızdır Eleştiri de ciddî bir okuma anlama ve değerlendirme edimidir Okumak bir dikkati bir özveriyi gerektirir Tersi durumunda okuyan bakıp geçendir ayaküstü mâlumât edinendir Okumayı ciddi almadan ciddi bilgiler edinilemez

Bakmak ve görmek farklı eylemlerdir Görmek te bir düşünmek algılamak anlamak anlamlandırmak kestirmek görüşmek anlamları da var Bir filmi görmek o filmi izlemek demektir bakmak değil Fransa yı gördüm demek Fransa yı gezdim anlamını da içerir Bir görüşe sahip olmak bir düşüncenin sonucudur Bakarsınız ama göremeyebilirsiniz Bir resme bakılır ama bir resim okunabilir de Bakmak gözün eylemi okumak beynin eylemidir Bir bebek bakar ama görmez görmeye başladığı andan itibaren algılamaya başlamış demektir Bakmak belki okumaya düşünmeye açılan ilk penceredir Okursunuz ama anlamayabilirsiniz çünkü bakmışsınızdır Eleştiri de ciddî bir okuma anlama ve değerlendirme edimidir Okumak bir dikkati bir özveriyi gerektirir Tersi durumunda okuyan bakıp geçendir ayaküstü mâlumât edinendir Okumayı ciddi almadan ciddi bilgiler edinilemez İnsanlar yüz yüze göz ile de el ile de gözleriyle de gönül ile de iletişim kurabilir Okuyucu eleştirmen ise bitmiş tükenmiş iki kapak arasına sıkılaştırılmış sözceler karşısındadır İnsan yazar kalbinden geçenlerle kulaktan dolma malumat larla yargılanamaz Ancak dil insanı ele verir Öyleyse eleştirinin ilk ilkesi önce dil i söylem i eylem i gözlemek olacaktır Bu yazarın görevi yazmak tır Canının istediğini yazar keyfi davranabilir Ama okuyucu eleştirmenin keyiflilik ve ilkesizlik gibi bir lüksü yoktur Okuyucu eleştirmen sövmek övmek gagalamak peşinde olamaz Önce anlamak sonra anlatmak anlamlandırmak değerlendirmek durumundadır img src https s3 eu west 1 amazonaws com dia kitadagitim ckeditor_assets pictures 53 content_1_original_original jpg alt height 15 width 15 font size 1 color white font img