Edebiyat Sanatı — Mehmet Önal

Hayati bir sistem içinde algilayabilmenin ve anlatabilmenin farkli disiplinlere ihtiyaç gösterdigi yaygin bir kabûldür Bilim sanat ilâhiyat felsefe gibi alanlarda fikir üretenler hayati ve insani anlamaya gayret ederler Bu gayrette metot ve bakis açisi önemlidir zira kavramlar yaklasim biçimine göre ihmâl edilir büsbütün unutulur veya canlilik kazanir Degisik cepheleriyle hayata akseden kavramlar ele alindigi disiplin içinde az veya çok farklar gösterir Bir kismi kelimeler kadrosu içinde siradan bir üye ile temsil edilir Bir diger kismi öne çikan bir kavram hüviyetiyle birden çok anlami karsilar Bazilari ise terimlesir Kavramlari terimlestirme egiliminde olan her alan kendi sisteminin elverdigi ölçüde bilimsel gerçegi arar Bu gerçek söz konusu disiplinlerin kendi anlayislarina göre tanimladiklari degisken bir gerçektir Edebiyat kavrami asirlarca bir sanat dalinin adi olmustur Son iki yüz yil içinde yapilan çalismalar edebiyatin sanat yönü yaninda bilim dali olabilecegi düsüncesini ortaya çikarir Bir sanat dalinin bilim dali hâline gelmesi olsa olsa arastirma teknikleri ve metotlari bakimindan incelemelerin bir disipline kavusturulmasi amaciyla düsünülebilir Edebiyatin sanat dalindan bilim dalina dogru gelistigi iddia edilen çizgisi üzerinde felsefe ve ilâhiyat gibi bir bilgi alani oldugu hususu da son yillarin içtihatlari arasindadir

Hayatı bir sistem içinde algılayabilmenin ve anlatabilmenin farklı disiplinlere ihtiyaç gösterdiği yaygın bir kabûldür Bilim sanat ilâhiyat felsefe gibi alanlarda fikir üretenler hayatı ve insanı anlamaya gayret ederler Bu gayrette metot ve bakış açısı önemlidir zira kavramlar yaklaşım biçimine göre ihmâl edilir büsbütün unutulur veya canlılık kazanır Değişik cepheleriyle hayata akseden kavramlar ele alındığı disiplin içinde az veya çok farklar gösterir Bir kısmı kelimeler kadrosu içinde sıradan bir üye ile temsil edilir Bir diğer kısmı öne çıkan bir kavram hüviyetiyle birden çok anlamı karşılar Bazıları ise terimleşir Kavramları terimleştirme eğiliminde olan her alan kendi sisteminin elverdiği ölçüde bilimsel gerçeği arar Bu gerçek söz konusu disiplinlerin kendi anlayışlarına göre tanımladıkları değişken bir gerçektir Edebiyat kavramı asırlarca bir sanat dalının adı olmuştur Son iki yüz yıl içinde yapılan çalışmalar edebiyatın sanat yönü yanında bilim dalı olabileceği düşüncesini ortaya çıkarır Bir sanat dalının bilim dalı hâline gelmesi olsa olsa araştırma teknikleri ve metotları bakımından incelemelerin bir disipline kavuşturulması amacıyla düşünülebilir Edebiyatın sanat dalından bilim dalına doğru geliştiği iddia edilen çizgisi üzerinde felsefe ve ilâhiyat gibi bir bilgi alanı olduğu hususu da son yılların içtihatları arasındadır

Hayati bir sistem içinde algilayabilmenin ve anlatabilmenin farkli disiplinlere ihtiyaç gösterdigi yaygin bir kabûldür Bilim sanat ilâhiyat felsefe gibi alanlarda fikir üretenler hayati ve insani anlamaya gayret ederler Bu gayrette metot ve bakis açisi önemlidir zira kavramlar yaklasim biçimine göre ihmâl edilir büsbütün unutulur veya canlilik kazanir Degisik cepheleriyle hayata akseden kavramlar ele alindigi disiplin içinde az veya çok farklar gösterir Bir kismi kelimeler kadrosu içinde siradan bir üye ile temsil edilir Bir diger kismi öne çikan bir kavram hüviyetiyle birden çok anlami karsilar Bazilari ise terimlesir Kavramlari terimlestirme egiliminde olan her alan kendi sisteminin elverdigi ölçüde bilimsel gerçegi arar Bu gerçek söz konusu disiplinlerin kendi anlayislarina göre tanimladiklari degisken bir gerçektir Edebiyat kavrami asirlarca bir sanat dalinin adi olmustur Son iki yüz yil içinde yapilan çalismalar edebiyatin sanat yönü yaninda bilim dali olabilecegi düsüncesini ortaya çikarir Bir sanat dalının bilim dalı hâline gelmesi olsa olsa araştırma teknikleri ve metotları bakımından incelemelerin bir disipline kavuşturulması amacıyla düsünülebilir Edebiyatın sanat dalından bilim dalina dogru gelistigi iddia edilen çizgisi üzerinde felsefe ve ilâhiyat gibi bir bilgi alani oldugu hususu da son yilların içtihatlari arasindadir