Ehl i Sünnetin Reislerinden İmam ı Eş ari ve Eş arilik — Mehmet Kalaycı

Ebû l Hasen el Eş arî kendine özgü hayat hikayesi ortaya koyduğu fikrî mücadele ve bu mücadeleyi somutlaştırdığı çok sayıda eseri ile İslam düşünce geleneğinde kalıcı etki bırakmış bir kimsedir Kendine özgüdür çünkü onun gibi bir gelenek içerisinde yetişip başka bir geleneğe geçen ve yeni bir düşünce muhiti içerisinde bu kadar başarılı olabilen çok fazla isim yoktur Mu tezilî cenahtan bakınca Eş arî yaptığı tercihle kelamcı olmaktan vazgeçmiş ve Ehl i Hadîs in saflarına katılmıştır Mâturîdî zaviden bakınca Mu tezile yi terk etmiş sonra da Ehl i Hadîs in kelamcısı olmuştur Kendisinin görüşlerini sahiplenen Ehl i Hadîs in Şâfiî ve Mâlikî kanadı için Eş arî Mu tezile ye karşı koyabilen böylelikle de sadece Ehl i Hadîs değil aynı zamanda Ehl i Sünnet kelamını başlatan kimsedir Ehl i Hadîs içerisinde daha katı bir yaklaşıma sahip olan Hanbelîlere göre ise o kelamcı kimliğini Ehl i Hadîs içerisinde devam ettiren bu haliyle de Ehl i Hadîs e Mu tezilî kelamcılardan bile daha fazla zarar veren bir kimsedir Farklı zaviyelerden bakınca beliren böylesi bir tablo Eş arî nin Mu tezile sonrası sürecini yalnızca kendisiyle mukayyet olmayan geniş bir düzlemde ele almayı gerekli kılar Bu geniş düzlemi dört parçadan oluşan bir matruşkaya benzetmek de mümkündür En dışta Ehl i Sünnet yer alır bunu sırasıyla Ehl i Hadîs Ehl i Hadîs in Şâfiî kanadı ve Küllâbîlik izler

Ebû l Hasen el Eş arî kendine özgü hayat hikayesi ortaya koyduğu fikrî mücadele ve bu mücadeleyi somutlaştırdığı çok sayıda eseri ile İslam düşünce geleneğinde kalıcı etki bırakmış bir kimsedir Kendine özgüdür çünkü onun gibi bir gelenek içerisinde yetişip başka bir geleneğe geçen ve yeni bir düşünce muhiti içerisinde bu kadar başarılı olabilen çok fazla isim yoktur Mu tezilî cenahtan bakınca Eş arî yaptığı tercihle kelamcı olmaktan vazgeçmiş ve Ehl i Hadîs in saflarına katılmıştır Mâturîdî zaviden bakınca Mu tezile yi terk etmiş sonra da Ehl i Hadîs in kelamcısı olmuştur Kendisinin görüşlerini sahiplenen Ehl i Hadîs in Şâfiî ve Mâlikî kanadı için Eş arî Mu tezile ye karşı koyabilen böylelikle de sadece Ehl i Hadîs değil aynı zamanda Ehl i Sünnet kelamını başlatan kimsedir Ehl i Hadîs içerisinde daha katı bir yaklaşıma sahip olan Hanbelîlere göre ise o kelamcı kimliğini Ehl i Hadîs içerisinde devam ettiren bu haliyle de Ehl i Hadîs e Mu tezilî kelamcılardan bile daha fazla zarar veren bir kimsedir Farklı zaviyelerden bakınca beliren böylesi bir tablo Eş arî nin Mu tezile sonrası sürecini yalnızca kendisiyle mukayyet olmayan geniş bir düzlemde ele almayı gerekli kılar Bu geniş düzlemi dört parçadan oluşan bir matruşkaya benzetmek de mümkündür En dışta Ehl i Sünnet yer alır bunu sırasıyla Ehl i Hadîs Ehl i Hadîs in Şâfiî kanadı ve Küllâbîlik izler