Engellilik Sosyolojisi — Esra Burcu

Bu kitap Türkiye de uzun yıllardır ihmal edilen engellilik ve sosyoloji ilişkisini bilimsel bakış açısıyla göstermeyi amaçlamıştır Bu bağlamda sosyolojinin bir alt uzmanlık alanı olarak engellilik sosyolojisi kendine özgü kavramları kuramları ve metodolojisi ile bu alanın ilgililerine sunulmuştur Engellilik sosyolojisi engelli bireyin sosyal ilişkilerini sosyal baskı kavramı üzerinden ele alır ve bu durumu engelli bireylerin toplumda normalleştirilme çabasıyla birlikte tarihsel olarak görmeye çalışır Bu süreci incelerken engellilik sosyolojisi ya dışarıda bırakılan ya da normalliği beceremeyen olarak göz ardı edilen engelli bireyin sosyal ve kültürel konumu ve tanımlanmasıyla ilgilenir Engellilik sosyolojisi bireyi içinde bulunduğu toplumun sosyal organizasyonu içinde görerek sosyal organizasyonun engelli bireyi pasivize eden bir tavırda şekillenmekte ısrarcı görünüşünü kırabilecek noktada engelli haklarına ve hareketlerine dikkat çeker ve yeni engellilik kültürünün inşasını gerekli görür Bu bağlamda engellilik sosyolojisinin inşa ettiği bakış açısında engellilik bir kişinin karakteristiği olarak değil birey ile sosyal ve mekansal çevre arasındaki ilişki ağı olarak ele alınır Bu tavır engelli olmayı bireylerden çevreye doğru dönüştürerek aslında farklılığın çeşitliliğin farkına varma ve dışarıda bırakılmayla mücadeleyi ön plana çıkarır Engellilik sosyoloğu Abberley in de vurguladığı gibi engellilik alanındaki yeni sosyolojik bilgi objektif ve güvenilir olarak engelli bireylere yönelik baskının anlaşılmasınI yeni noktalarıyla tartışılmasını ve baskılanmanın yarattığı durumları yeniden değerlendirmeyi mümkün kılar Engellilik Sosyolojisi kitabı engellenmiş bireylerin sosyal konumlarını sosyolojik olarak tartışabilme ön görüsü ve alt yapısı sunmaktadır Bu kitap birçok toplumda önemli bir gerçeklik olarak engelliliğin varlığını konumunu sorunlarını ve hakimiyetini bilimsel bilgilerle göstermektedir Böylece dünyada ve Türkiye de engellili

Bu kitap Türkiye de uzun yıllardır ihmal edilen engellilik ve sosyoloji ilişkisini bilimsel bakış açısıyla göstermeyi amaçlamıştır Bu bağlamda sosyolojinin bir alt uzmanlık alanı olarak engellilik sosyolojisi kendine özgü kavramları kuramları ve metodolojisi ile bu alanın ilgililerine sunulmuştur Engellilik sosyolojisi engelli bireyin sosyal ilişkilerini sosyal baskı kavramı üzerinden ele alır ve bu durumu engelli bireylerin toplumda normalleştirilme çabasıyla birlikte tarihsel olarak görmeye çalışır Bu süreci incelerken engellilik sosyolojisi ya dışarıda bırakılan ya da normalliği beceremeyen olarak göz ardı edilen engelli bireyin sosyal ve kültürel konumu ve tanımlanmasıyla ilgilenir Engellilik sosyolojisi bireyi içinde bulunduğu toplumun sosyal organizasyonu içinde görerek sosyal organizasyonun engelli bireyi pasivize eden bir tavırda şekillenmekte ısrarcı görünüşünü kırabilecek noktada engelli haklarına ve hareketlerine dikkat çeker ve yeni engellilik kültürünün inşasını gerekli görür Bu bağlamda engellilik sosyolojisinin inşa ettiği bakış açısında engellilik bir kişinin karakteristiği olarak değil birey ile sosyal ve mekansal çevre arasındaki ilişki ağı olarak ele alınır Bu tavır engelli olmayı bireylerden çevreye doğru dönüştürerek çeşitliliğin farkına varma ve dışarıda bırakılmayla mücadeleyi ön plana çıkarır Engellilik sosyoloğu Abberley in de vurguladığı gibi engellilik alanındaki yeni sosyolojik bilgi objektif ve güvenilir olarak engelli bireylere yönelik baskının anlaşılmasını yeni noktalarıyla tartışılmasını ve baskılanmanın yarattığı durumları yeniden değerlendirmeyi mümkün kılar Engellilik Sosyolojisi kitabı engellenmiş bireylerin sosyal konumlarını sosyolojik olarak tartışabilme ön görüsü ve alt yapısı sunmaktadır Bu kitap birçok toplumda önemli bir gerçeklik olarak engelliliğin varlığını konumunu sorunlarını ve hakimiyetini bilimsel bilgilerle göstermektedir Böylece dünyada ve Türkiye de engellilik konusunda bilgi destekli farkındalığın artırılmasında ilgili politikaların oluşturulmasında ve engelli bireylerin dışlanmalarıyla sistematik mücadelelerin geliştirilmesinde sosyolojik bir düşünme zemini hazırlamaktadır