Epistemolojik Açıdan İman — Hanifi Özcan
Epistemolojik Açıdan İman
Hanifi ÖzcanM. Ü. İlahiyat Fakültesi Vakfı Yayınları
Epistemolojik Açıdan İman
Hanifi Özcanİman hakkında çok şey yazılan ve söylenilen bir konudur Onunla ilgili yazılarda genellikle bir konu ve metot birliği görülür Bir başka deyişle onların büyük bir kısmında genellikle hep aynı konular ele alınıp aynı şeyler söylenilmekte ve yaklaşık aynı neticeler ortaya konulmaktadır Ancak onlarda imanın özüne yani mahiyetine ilişkin çok az şey yer almakta ve söylenilenlerin de büyük bir kısmı imanı iman objeleri yle açıklayan totolojik tanımlara dayandığı için imanın ne olduğu tam ve açık olarak belirtilmemektedir Bu eserde imana felsefî daha doğrusu epistemolojik bir açıdan yaklaşılıp onun mahiyeti mümkün olduğu ölçüde açık ve net bir biçimde ortaya konulmaya çalışılmıştır Bu yüzden burada daha çok imanın mahiyetiyle ilgili problemler üzerinde durulup değerine ilişkin problemler bu eserin devamı niteliğindeki başka bir çalışmada ayrıca ele alınacağı için onlara burada fazla yer verilmemiştir
M. Ü. İlahiyat Fakültesi Vakfı Yayınları
İmânda süje inanan obje inanılan düalizmini ortadan kaldırarak mümkün değildir Mistik tecrübede bu dualitenin yok olduğunu kabul etmek ontolojik açıdan tamamen imkansızdır Süje durumundaki insanla obje durumundaki Tanrı aynı varlık alanına ait değildirler Bu takdirde mistik tecrübeyle ulaşıldığı ileri sürülen birlikte imanın ortadan kalkması onun yerini marifet vecd vs nin doldurulması mümkün olamaz Dolayısıyla mistik ya da sûfi hiçbir zaman imanı aştığını söyleyemez Süjeobje ikiliğini esas alan epistemolojik iman mistisizme ve monizme kapalıdır Bu demektir ki süjeobje ikiliğini kaldıran mistik ve monist görüşlerde bir iman ilişkisinden dolayısıyla bir ahlak ilişkisinden söz etmek mümkün görünmemektedir
M. Ü. İlahiyat Fakültesi Vakfı Yayınları
İmânda süje inanan obje inanılan düalizmini ortadan kaldırarak mümkün değildir Mistik tecrübede bu dualitenin yok olduğunu kabul etmek ontolojik açıdan tamamen imkansızdır Süje durumundaki insanla obje durumundaki Tanrı aynı varlık alanına ait değildirler Bu takdirde mistik tecrübeyle ulaşıldığı ileri sürülen birlikte imanın ortadan kalkması onun yerini marifet vecd vs nin doldurulması mümkün olamaz Dolayısıyla mistik ya da sûfi hiçbir zaman imanı aştığını söyleyemez Süjeobje ikiliğini esas alan epistemolojik iman mistisizme ve monizme kapalıdır Bu demektir ki süjeobje ikiliğini kaldıran mistik ve monist görüşlerde bir iman ilişkisinden dolayısıyla bir ahlak ilişkisinden söz etmek mümkün görünmemektedir
M. Ü. İlahiyat Fakültesi Vakfı Yayınları
İmânda süje inanan obje inanılan düalizmini ortadan kaldırarak mümkün değildir Mistik tecrübede bu dualitenin yok olduğunu kabul etmek ontolojik açıdan tamamen imkansızdır Süje durumundaki insanla obje durumundaki Tanrı aynı varlık alanına ait değildirler Bu takdirde mistik tecrübeyle ulaşıldığı ileri sürülen birlikte imanın ortadan kalkması onun yerini marifet vecd vs nin doldurulması mümkün olamaz Dolayısıyla mistik ya da sûfi hiçbir zaman imanı aştığını söyleyemez Süjeobje ikiliğini esas alan epistemolojik iman mistisizme ve monizme kapalıdır Bu demektir ki süjeobje ikiliğini kaldıran mistik ve monist görüşlerde bir iman ilişkisinden dolayısıyla bir ahlak ilişkisinden söz etmek mümkün görünmemektedir
Marmara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Vakfı
İmanda suje inanan obje inanılan dualizmini ortadan kaldırmak mümkün değildir Mistik tecrübede bu dalitenin yok olduğunu kabul etmek ontolojik açıdan tamamen imkansızdır Suje durumundaki insanla obje durumundaki Tanrı aynı varlık alanına ait değildirler Bu taktirde mistik tecrübeyle ulaşıldığı ileri sürülen birlik te imanın ortadan kalkması onun yerini ma rifet vecd vs nin doldurması mümkün olamaz Dolayısıyla mistik ya da sufi hiçbir zaman imanı aştığını söyleyemez Suje obje ikiliğini esas alan epistemolojik iman mistisizme ve monizme kapalıdır Bu demektir ki suje obje ikiliğini kaldıran mistik ve monist görüşlerde bir iman ilişkisinde dolayısıyla bir ahlak ilişkisinden söz etmek mümkün görünmemektedir
Marmara Üniv. İlahiyat Fak. Vakfı
İmanda suje inanan obje inanılan dualizmini ortadan kaldırmak mümkün değildir Mistik tecrübede bu dalitenin yok olduğunu kabul etmek ontolojik açıdan tamamen imkansızdır Suje durumundaki insanla obje durumundaki Tanrı aynı varlık alanına ait değildirler Bu taktirde mistik tecrübeyle ulaşıldığı ileri sürülen birlik te imanın ortadan kalkması onun yerini ma rifet vecd vs nin doldurması mümkün olamaz Dolayısıyla mistik ya da sufi hiçbir zaman imanı aştığını söyleyemez Suje obje ikiliğini esas alan epistemolojik iman mistisizme ve monizme kapalıdır Bu demektir ki suje obje ikiliğini kaldıran mistik ve monist görüşlerde bir iman ilişkisinde dolayısıyla bir ahlak ilişkisinden söz etmek mümkün görünmemektedir