Eyüp Sabri Paşa ve Tarihçiliği — Mehmet Akif Fidan

ÖNSÖZ KISALTMALAR GİRİŞ A ARAŞTIRMANIN KAPSAMI VE AMAÇLARI B ARAŞTIRMANIN KAYNAKLARI VE METODU C MÜSLÜMANLARDA TARİH VE TARİH YAZICILIĞI D OSMANLILARDA TARİH YAZICILIĞI 1 Osmanlı Tarih Yazıcılığının Başlangıcı ve İlk Dönemi 2 Klasik Dönem 3 Tanzimat Sonrası I BÖLÜM EYÜP SABRI PAŞA NIN HAYATI ESERLERİ VE GÖRÜŞLERİ A EYÜP SABRİ PAŞA DÖNEMİNDE OSMANLI DEVLETİ 1 Sosyal Kültürel Siyasî ve Ekonomik Durum 2 Din Anlayışı ve Dinî Hayat B EYÜP SABRİ PAŞANIN HAYATI 1 Doğumu Çocukluk Yılları ve Eğitimi 2 Gençlik Dönemi ve Evlilik Hayatı 3 Memuriyet Hayatı 4 Rütbeleri 5 Nişanları 6 Vefatı C ESERLERİ 1 Telif Eserleri 2 Tercüme Eserleri 3 Makaleleri 4 Mescid i Haram ve Mescid i Nebevi Timsalleri Maketleri D DİNÎ VE SİYASİ GÖRÜŞLERİ 1 Dinî Görüşleri 2 Siyasî Görüşleri II BÖLÜM EYÜP SABRİ PAŞA NIN TARİHÇİLİĞİ A EYÜP SABRİ PAŞANIN TARİH ANLAYIŞI B EYÜP SABRİ PAŞANIN TARİH METODU 1 Kaynaklan Kullanma Metodu 2 Rivayetleri İfade Tarzı 3 Tarih Yazım Metodu 4 Tarih Tenkidi 5 Sebep Sonuç İlişkisi 6 Dil ve Üslubu C KAYNAKLARI 1 Kur an ı Kerim 2 Hadîsler 3 Genel Tarih Kitapları 4 Tefsirler 5 Şiirler Meseller Atasözleri 6 Müşahedeleri ve Anıları 7 Yahudi ve Hristiyan Kaynaklan 8 Harita Plan Resim Fotoğraf ve Şekiller 9 Arşiv Belgeleri Mektuplar ve Yazışmalar SONUÇ BİBLİYOGRAFYA A ARŞİV KAYNAKLARI 1 Görüntü Arşivi 2 Başbakanlık Osmanlı Arşivi BOA 3 Deniz Müzesi Arşivi DMA 4 Salnameler 5 Süreli Yayımlar B EYÜP SABRİ PAŞA BİBLİYOGRAFYASI C YAZMA VE BASILI KAYNAKLAR D ARAŞTIRMALAR VE İNCELEMELER E ANSİKLOPEDİ MADDELERİ VE MAKALELER İNDEKS EKLER EK 1 Eyüp Sabri Paşa EK 2 Eyüp Sabri Paşa Künye Defteri Kaydı EK 3 Eyüp Sabri Paşa Künye Defteri Transkripsiyonu EK 4 Eyüp Sabri Paşa nm Hayat Kronolojisi EK 5 Eyüp Sabri Paşa ya Mirlivalık Tevcihi EK 6 Eyüp Sabri Paşa nm Mirlivalık İrade Belgesi EK 7 E S Paşa nın Kaymakamlıktan Miralaylığa Terlisi ve Sebebi EK 8 E S Paşa nın Mir âtü l Haremeyn e Dere İçin Belge İstemi EK 9 Eyüp Sabri Paşa nm Mir âtü l Haremeyrfı Takdimi EK 10 Eyüp Sabri Paşa nın Mahmûdü s Siyefı Takdimi EK 11 Tercüman i Hakikafm Tarih i Velıhâbiyan Takdim Yazısı EK 12 Mekteb i Rüşdiye i Bahriye II Abdülhamid Dönemi 1876 1908 EK 13 Mekteb i Rüşdiye i Bahriye Binası 2005 EK 14 Eyüp Sabri Paşa nm Mezarı EK 15 Eyüp Sabri Paşa nm Vefalına Bahriye Nazırının Taziyesi EK 16 Ceride i Bahriye de Eyüp Sabri Paşa nın Vefat Haberi EK 17 Islahat ve Tedkik i Muhasebat Komisyonu Reisi E S Paşa EK 18 Islahat ve Tedkİk i Muhasebat Komis Reis Vekili E S Paşa EK 19 Mekteb i Rüşdiye i Bahriye Te sis Olunması

İbn i Haldun 1332 1406 un meşhur Tavırlar Nazariyesi ne göre insanlar ve devletlerin kaderi paraleldir Her bir devlet insanlar gibi doğar büyür ve gelişir Gençlik çağı ve ardından duraksamalar ile yavaş yavaş çıkılan yokuştan aşağı inmeye başlaması beklenir Nihayet çeşitli sebeplere bağlı olarak kaçınılmaz son olan ölümle karşılaşması ya da geride kendisinin yadigarı olacak genç nesilleri bırakarak tarih sahnesinden çekilmesi gerçekleşir Osmanlı Devleti yaklaşık altı yüz yıl tarih sahnesinde kalmıştır Onun bu uzun tarihi devlet arşivlerinde araştırmayı kolaylaştırıcı yeni düzenlemelerin verdiği kazandırdığı ivme ile son yıllarda gittikçe daha çok aydınlanmaktadır Tarih milletlerin hafızasıdır Bu tedirginlik de zamanın gerisinde kalmasına neden olur Geçmişini iyi bilen milletler ise gerekli dersleri çıkarıp geleceğe güvenle adım atarlar