Fotoğraf ve Hukuk Fikir ve Sanat Eserleri Kanununda Fotoğrafın Yeri — Saadet Gölgen Erol

İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ V İÇİNDEKİLER VII KISALTMALAR LİSTESİ XIII GİRİŞ 1 BİRİNCİ BÖLÜM FOTOĞRAFIN TANIMI VE FOTOĞRAFIN TARİHİ I FOTOĞRAFIN TANIMI 5 II FOTOĞRAFIN TARİHİ 8 A Fotoğrafın Bulunuşundan Önceki Dönem 8 B Camera Obscura 10 C Fotoğrafın Bulunuşu 11 D Fotoğrafın Gelişmesi 15 İKİNCİ BÖLÜM FOTOĞRAFIN FİKRİ MÜLKİYET HUKUKUNDAKİ YERİ VE ESER KAVRAMI I FİKRİ MÜLKİYET HAKKI VE FİKRİ HAKLAR KAVRAMLARI 19 II FİKİR VE SANAT ESERLERİ HUKUKUNUN TÜRKİYE DE TARİHİ VE GELİŞİMİ 22 III FİKRİ MÜLKİYET HUKUKUNDA ESER KAVRAMI VE ESER OLAN FOTOĞRAF 25 A Eser 26 B Eserin Unsurları 29 1 Subjektif Unsur Hususiyet 30 2 Objektif Unsur 39 a Şekillenme 40 b Eser Türlerinden Birine Dahil Olma 41 c Eser Türleri 42 C Eser Türlerine Göre Fotoğraf 43 1 İlim ve Edebiyat Eseri Olarak Fotoğraf 43 a İlim ve Edebiyat Eseri Olan Fotoğrafın Bedii Vasfının Bulunmaması 44 b Her Nevi Teknik ve İlmi Mahiyette Olması 44 c İlim ve Edebiyat Eseri Fotoğrafta Hususiyet 46 2 Güzel Sanat Eseri Olarak Fotoğraf 49 a Fotografik Eserler ve Slaytlar Tanımı 49 b Estetik Değere Sahip Olma Kriteri 50 c Fotoğrafın Güzel Sanat Eseri Sayılması İçin Sanatsal Değere Sahip Olması 53 d Güzel Sanat Eseri Olan Fotoğrafta Hususiyet 56 3 Fotoğraf Eserinin İşlenmeler ve Derlemeler Bakımından Değerlendirilmesi 59 a İşlenmeler 60 b Derlemeler 64 4 Eser Sayılmayan Fotoğraf 66 ÜÇÜNCÜ BÖLÜM ESER SAHİPLİĞİ VE FOTOĞRAF ESERİ SAHİBİNİN HAKLARI I ESER SAHİPLİĞİ KAVRAMI 67 II BİRDEN FAZLA KİŞİNİN ESER SAHİPLİĞİ 71 A Ortak Eser Sahipliği 72 B Elbirliği ile Eser Sahipliği 75 III ESER SAHİPLİĞİNE İLİŞKİN KARİNELER 78 A Sahibinin Adı Belirtilen Eserlerde Karine Olarak Eser Sahipliği 79 B Sahibinin Adı Belirtilmeyen Eserlerde Karine Olarak Eser Sahipliği 80 IV ESER SAHİBİ ÇALIŞAN VE İŞVEREN İLİŞKİSİ 82 V FOTOĞRAF ESERİ SAHİBİNİN HAKLARI 84 A Fotoğraf Eseri Sahibinin Manevi Hakları 86 1 Eseri Kamuya Sunma Hakkı 87 2 Adın Belirtilmesi 90 3 Eserde Değişiklik Yapılmasını Yasaklama Hakkı 93 4 Eser Sahibinin Zilyed ve Malike Karşı Hakları 95 B Fotoğraf Eseri Sahibinin Mali Hakları 95 1 İşleme Hakkı 97 2 Çoğaltma Hakkı 98 3 Yayma Hakkı 101 4 Temsil Hakkı 102 5 İşaret Ses Ve Veya Görüntü Nakline Yarayan Araçlarla Umuma İletim Hakkı 104 6 Pay ve Takip Hakkı 105 DÖRDÜNCÜ BÖLÜM FOTOĞRAF ESERİ SAHİBİNİN HAKLARININ SINIRLANDIRILMASI I FOTOĞRAF ESERİ SAHİBİNİN HAKLARININ SINIRLANDIRILMASI 107 A Kamu Düzeni Düşüncesi ile Sınırlandırma 108 B Kamu Yararı Düşüncesi İle Sınırlandırma Genel Menfaat 109 1 Temsil Serbestisi 109 2 Eğitim ve Öğretim Amacıyla Seçme ve Toplama Eserler 110 3 İktibas Serbestisi 112 4 Gazete İçeriği ve Haber 114 C Özel Menfaat 115 1 Şahsi Kullanmaya Mahsus Çoğaltma 116 2 Kopya ve Teşhir Serbestisi 118 3 Umuma Açık Mahallerde Eser İcra Fonogram Yapım Ve Yayınların Kullanılması Ve Veya İletilmesine İlişkin Esaslar 119 D DEVLETE TANINAN YETKİLER 119 1 Fikir ve Sanat Eserlerinin İşaretlenmesi 119 2 Devletin Faydalanma Yetkisi 119 3 Kamuya Maletme 120 BEŞİNCİ BÖLÜM FOTOĞRAFTA ESER SAHİPLİĞİNDEN DOĞAN HAKLARLA İLGİLİ HUKUKİ İŞLEMLER I FİKRİ HAKLARIN DEVİR VE İNTİKALİ YOLLARI 121 A Miras 122 1 Ortak Eser Sahiplerinden Birinin Ölümü 123 2 Elbirliği ile Eser Sahiplerinden Birinin Ölümü 123 a Elbirliği ile Eser Sahiplerinden Birinin Eser Tamamlanmadan veya Alenileşmeden Ölmesi 124 b Elbirliği ile Eser Sahiplerinden Birinin Eser Alenileştikten Sonra Ölmesi 124 II FİKRİ HAKLARA İLİŞKİN SAĞLARARASI İŞLEMLER 125 A Mali Hakların Devri 125 B Ruhsat Lisans Sözleşmeleri 126 C Cayma Hakkı 129 D Hakkın Eser Sahibine Dönmesi 132 E Vazgeçme Hakkı 132 F Rehin ve Haciz Hakkı 133 ALTINCI BÖLÜM FOTOĞRAF İLE İLGİLİ FİKRİ HAKLARIN İHLALİNDE KORUMA YOLLARI I FİKRİ HAKLARIN İHLALİ HALİNDE AÇILABİLECEK DAVALAR 135 A Tespit Davası 135 B Tecavüzün Ref i Davası 137 1 Manevi Haklara Tecavüz Halinde Tecavüzün Ref i Davası 138 a Alenileşmemiş Bir Eserin Sahibinin Rızası Olmaksızın veya Arzusuna Aykırı Olarak Kamuya Sunulması Halinde Açılacak Tecavüzün Ref i Davası 139 b Eser Sahibinin Arzusuna Aykırı Olarak Adının Esere Konulması Halinde Açılacak Tecavüzün Ref i Davası 140 c Eser Sahibinin Adı Esere Konulmamış Veya Yanlış Konulmuş Veya İltibasa Yol Açacak Şekilde Konulmuş İse Açılacak Tecavüzün Ref i Davası 140 d Kaynak Gösterilmemesi Yanlış veya Yetersiz Kaynak Verilmesi Halinde Açılacak Tecavüzün Ref i Davası 141 e Eserde Değişiklik Yapılması Halinde Açılacak Tecavüzün Ref i Davası 141 2 Mali Haklara Tecavüz Halinde Tecavüzün Ref i Davası 142 C Tecavüzün Men i Davası 145 D Tazminat Davaları 146 1 Manevi Hakların İhlalinde Açılacak Davalar 147 2 Mali Hakların İhlalinde Açılacak Davalar 148 3 Temin Edilen Kârın Verilmesi Talebi 149 II HÜKMÜN İLANI 149 III İHTİYATİ TEDBİR 150 IV YETKİLİ VE GÖREVLİ MAHKEME 151 V ZAMANAŞIMI 152 VI CEZA DAVALARI 152 VII KORUMA SÜRELERİ 154 XII A Mali Haklar Bakımından Koruma Süreleri 154 B Manevi Haklar Bakımından Koruma Süreleri 155 YEDİNCİ BÖLÜM ESER OLMAYAN FOTOĞRAFIN KORUNMASI I ESER OLMAYAN FOTOĞRAF 157 II HAKSIZ REKABET HÜKÜMLERİ KAPSAMINDA FOTOĞRAFIN KORUNMASI 158 III KİŞİLİK HAKLARI KAPSAMINDA FOTOĞRAFIN KORUNMASI 161 IV RESİM VE PORTRELER 163 A Ülkenin Siyasi ve İçtimai Sosyal Yaşamında Rol Oynayan Kişilerin Resimleri 165 B Tasvir Edilen Kimselerin İştirak Ettiği Geçit Resmi veya Resmi Tören Yahut Genel Toplantıları Gösteren Resimler 166 C Günlük Hadiselere Müteallik Resimler Radyo Ve Film Haberleri İçin Şart Olmaması 167 SONUÇ 169 KAYNAKÇA 175