Francis Bacon Filozoflar Serisi — Turan Tektaş

Bacon ın yaratılıştan doğaya yönelik deneye eğilimli sürekli araştırmayı seven kesin bilgiye ulaşana kadar sorunları irdeleyen bir kişiliği vardı Yapıtlarında eylem adamı ve düşünce adamı yönleri arasındaki karşıtlık belirgin olarak görülür Bir yandan dürüst bilgeler aracılığıyla insanın doğa üzerindeki egemenliğini son çizgisine ulaştıracak bir toplumun düşünü kurarken bir yandan da Kral I James in çıkmazlarına karşı düzeni koruyarak çözüm arıyordu Siyasal düzlemde yükselme hevesinin yol açtığı bu çarpıklığa karşın bir filozof olarak Bacon doğayı ve toplumu kavrama konusunda kuşkuya yer veren önyargılardan uzak ve araştırmacı bir yaklaşımı benimsemiştir Bu arada ortaçağ Aristotelesçiliğine karşı deneyci yöntemi savunan düşünürlerin yazdıklarından da yararlanmıştır Bacon ın felsefesinin odağı bilimdir Ona göre bilim bir ilerleme gelişme sürecidir Tarih boyunca dinsel siyasal ve düşünsel nedenlerle önem verilmeyen bilimin insanları aydınlatma ve yönlendirme işlevini öne çıkarmak gerekir Bilim sözcüklerle oynama yerine doğanın özünü kavramaya yönelmelidir Doğaya egemen olmanın birinci koşulu onu kendi bütünlüğü içinde bilmek onu düzenleyen genel yasaları kavramaktır Bunun yolu da deneyden geçer Kesin bilgi kuşkunun bittiği yerde başlar

Niccolo Machiavelli olması gereken ideal bir devlet anlayışı ve onun ahlaki temelleri ile uğraşmaktan ziyade hayatı boyunca bizzat kendisinin tecrübe ettiği politik hayatı ve olguları incelemiştir Onun temel amacı politikaya ahlaktan bağımsız bir varlık alanı kazandırmaktır Ona göre eğer bir yönetici ahlaki ilkelere göre toplumu yönetmeye kalkışırsa sonunda kendi iktidarı dâhil devletin ve toplumun düzeni ahengi ve refahını kaybedebilir O politikayı ele alırken ahlaki bir zemin üzerinde tartışmak yerine bilimsel bir bakış açısı takınmaya çabalamıştır Bu nedenle kendisi politika bilimi kurmaya çabalamıştır Niccolo Machiavelli ye göre insan doğası gereği bencildir ve sadece kendi çıkarını düşünür Böylesi bir varlığı ortak bir toplum paydasında bir araya getirmek çok zordur Bu büyük bir dönüşüm ile meydana gelebilir Bu amaçla var olan geleneksel devlet anlayışı tümüyle reddedilmelidir

Bacon ın yaratılıştan doğaya yönelik deneye eğilimli sürekli araştırmayı seven kesin bilgiye ulaşana kadar sorunları irdeleyen bir kişiliği vardı Yapıtlarında eylem adamı ve düşünce adamı yönleri arasındaki karşıtlık belirgin olarak görülür Bir yandan dürüst bilgeler aracılığıyla insanın doğa üzerindeki egemenliğini son çizgisine ulaştıracak bir toplumun düşünü kurarken bir yandan da Kral I James in çıkmazlarına karşı düzeni koruyarak çözüm arıyordu Siyasal düzlemde yükselme hevesinin yol açtığı bu çarpıklığa karşın bir filozof olarak Bacon doğayı ve toplumu kavrama konusunda kuşkuya yer veren önyargılardan uzak ve araştırmacı bir yaklaşımı benimsemiştir Bu arada ortaçağ Aristotelesçiliğine karşı deneyci yöntemi savunan düşünürlerin yazdıklarından da yararlanmıştır Bacon ın felsefesinin odağı bilimdir Ona göre bilim bir ilerleme gelişme sürecidir Tarih boyunca dinsel siyasal ve düşünsel nedenlerle önem verilmeyen bilimin insanları aydınlatma ve yönlendirme işlevini öne çıkarmak gerekir Bilim sözcüklerle oynama yerine doğanın özünü kavramaya yönelmelidir Doğaya egemen olmanın birinci koşulu onu kendi bütünlüğü içinde bilmek onu düzenleyen genel yasaları kavramaktır Bunun yolu da deneyden geçer Kesin bilgi kuşkunun bittiği yerde başlar Tanıtım Bülteninden

Bacon ın yaratılıştan doğaya yönelik deneye eğilimli sürekli araştırmayı seven kesin bilgiye ulaşana kadar sorunları irdeleyen bir kişiliği vardı Yapıtlarında eylem adamı ve düşünce adamı yönleri arasındaki karşıtlık belirgin olarak görülür Bir yandan dürüst bilgeler aracılığıyla insanın doğa üzerindeki egemenliğini son çizgisine ulaştıracak bir toplumun düşünü kurarken bir yandan da Kral I James in çıkmazlarına karşı düzeni koruyarak çözüm arıyordu Siyasal düzlemde yükselme hevesinin yol açtığı bu çarpıklığa karşın bir filozof olarak Bacon doğayı ve toplumu kavrama konusunda kuşkuya yer veren önyargılardan uzak ve araştırmacı bir yaklaşımı benimsemiştir Bu arada ortaçağ Aristotelesçiliğine karşı deneyci yöntemi savunan düşünürlerin yazdıklarından da yararlanmıştır Bacon ın felsefesinin odağı bilimdir Ona göre bilim bir ilerleme gelişme sürecidir Tarih boyunca dinsel siyasal ve düşünsel nedenlerle önem verilmeyen bilimin insanları aydınlatma ve yönlendirme işlevini öne çıkarmak gerekir Bilim sözcüklerle oynama yerine doğanın özünü kavramaya yönelmelidir Doğaya egemen olmanın birinci koşulu onu kendi bütünlüğü içinde bilmek onu düzenleyen genel yasaları kavramaktır Bunun yolu da deneyden geçer Kesin bilgi kuşkunun bittiği yerde başlar

Bacon ın yaratılıştan doğaya yönelik deneye eğilimli sürekli araştırmayı seven kesin bilgiye ulaşana kadar sorunları irdeleyen bir kişiliği vardı Yapıtlarında eylem adamı ve düşünce adamı yönleri arasındaki karşıtlık belirgin olarak görülür Bir yandan dürüst bilgeler aracılığıyla insanın doğa üzerindeki egemenliğini son çizgisine ulaştıracak bir toplumun düşünü kurarken bir yandan da Kral I James in çıkmazlarına karşı düzeni koruyarak çözüm arıyordu Siyasal düzlemde yükselme hevesinin yol açtığı bu çarpıklığa karşın bir filozof olarak Bacon doğayı ve toplumu kavrama konusunda kuşkuya yer veren önyargılardan uzak ve araştırmacı bir yaklaşımı benimsemiştir Bu arada ortaçağ Aristotelesçiliğine karşı deneyci yöntemi savunan düşünürlerin yazdıklarından da yararlanmıştır Bacon ın felsefesinin odağı bilimdir Ona göre bilim bir ilerleme gelişme sürecidir Tarih boyunca dinsel siyasal ve düşünsel nedenlerle önem verilmeyen bilimin insanları aydınlatma ve yönlendirme işlevini öne çıkarmak gerekir Bilim sözcüklerle oynama yerine doğanın özünü kavramaya yönelmelidir Doğaya egemen olmanın birinci koşulu onu kendi bütünlüğü içinde bilmek onu düzenleyen genel yasaları kavramaktır Bunun yolu da deneyden geçer Kesin bilgi kuşkunun bittiği yerde başlar

Bacon ın yaratılıştan doğaya yönelik deneye eğilimli sürekli araştırmayı seven kesin bilgiye ulaşana kadar sorunları irdeleyen bir kişiliği vardı Yapıtlarında eylem adamı ve düşünce adamı yönleri arasındaki karşıtlık belirgin olarak görülür Bir yandan dürüst bilgeler aracılığıyla insanın doğa üzerindeki egemenliğini son çizgisine ulaştıracak bir toplumun düşünü kurarken bir yandan da Kral I James in çıkmazlarına karşı düzeni koruyarak çözüm arıyordu Siyasal düzlemde yükselme hevesinin yol açtığı bu çarpıklığa karşın bir filozof olarak Bacon doğayı ve toplumu kavrama konusunda kuşkuya yer veren önyargılardan uzak ve araştırmacı bir yaklaşımı benimsemiştir Bu arada ortaçağ Aristotelesçiliğine karşı deneyci yöntemi savunan düşünürlerin yazdıklarından da yararlanmıştır Bacon ın felsefesinin odağı bilimdir Ona göre bilim bir ilerleme gelişme sürecidir Tarih boyunca dinsel siyasal ve düşünsel nedenlerle önem verilmeyen bilimin insanları aydınlatma ve yönlendirme işlevini öne çıkarmak gerekir Bilim sözcüklerle oynama yerine doğanın özünü kavramaya yönelmelidir Doğaya egemen olmanın birinci koşulu onu kendi bütünlüğü içinde bilmek onu düzenleyen genel yasaları kavramaktır Bunun yolu da deneyden geçer Kesin bilgi kuşkunun bittiği yerde başlar