Gülzâr ı Mûsikî — Hasan Tahsin

Dönemin mûsikî anlayışı ve mûsikîye bakış üzerine bazı değerlendirmelerde bulunan yazar giriş bölümü olan İfâde i Mahsûsa da güzel san atların önemli bir kısmını teşkîl eden mûsikî ilminden söz ederken Sanâyi i nefisenin güzel san atların aksâm ı kesîresinden çoğu bölümlerinden bir kısm ı mühimminî teşkîl eden fenn i mûsikî mûsikî ilmi ki urûk ı hissiyyâttın hislerin köklerinin vâsıta i ihtizâzıdır titreşim aracıdır Rûha müteallik keyfiyyât ı bedî atü l cereyânını beğenilen takdîr edilen yeni durumların akışını bir edâ yi beliğ belâgatla yerine getirme ve fasîh açık ve düzgün ile tebliğ içün yegâne vâsıta olması haysiyyetiyle i tibâriyle hâiz olduğu ehemmiyyeti der pîş i tefekkür düşünmeyi göz önünde tutma ve teemmül dikkatle tefekkür edilince erbâb ı rağbet ve iştiyâkın güçlü istek ve ârzû duyan kimselerin derhâl anın onun dâire i feyz i bâhiresinden ışıklı parlak ilim irfân dâiresinden vücûd pezîr vücûd bulan meydan gelen olmuş olan âsâr ı pür mesârre çok zevkli eserlere müncezib gönül vermiş olması bir emr i tabîîdir tabîî iştir diyerek mûsikînin önemi ve insan rûhu üzerindeki etkisini dile getirmiş usûl ve makâmları müşevveş anlaşılmaz karmakarışık olan bir takım âmiyâne âdice bayağı şarkılara kitapta yer verilmediğinden yer verilen eserlerin de önceki üstâdlar ile dönemin önemli bestekârlarına ait seçilmiş makbûl eserler olduğundan bahsetmiştir