Gürcü Dili ve Edebiyatı Üzerine Okumalar — İlyas Üstünyer

Edebiyat denen sanat dalının kökenlerinin öncelikle ulusal olması algılayanın göreceliği mahfuz kalmak şartıyla kendi ulusallığını aktarıldığı kültür yelpazelerinde de korur Bu süreç değişik beğeniler itkiler temelinde seçimin hangi ülkenin edebiyatından yapılacağına karar verildikten sonra erek kültürdeki her edebiyat okurunun araştırıcısının büyük olasılıkla tanık olacağı bir olgudur Bu olgunun değişik okumalar ve okutmalarla yön değiştirmek zorunda olduğu erek kültürler mekânlar da kuşkusuz söz konusudur Sovyet Birliği uzun yıllar boyunca edebiyatın ulusal yönünün baskınlığını ötelemeye çalışmıştır Kaynak kültürlerden yapılan çevirilerde kaynak kültürlerin edebiyat yapıtları üzerine yapılan akademik çalışmalarda özne nesne ilişkisi sık sık nesnenin anlam hacmine muhalif yeni söyletmelerle idealize edilmiş veya akademik ilgiler benzer yakın söylemleri merkeze alan çalışmalara odaklanmıştır Bu da kaynak edebiyattaki estetik kaygının erek edebiyata aktarımında bazı dönüşümleri kaymaları doğurmuştur Bunun en bariz olduğu alanlar bazı Sovyet cumhuriyetlerinin edebiyatlarına Türkçeden yapılan çeviriler ve akademik çalışmalardaki sosyal eylemlerin 1905 Rus Devriminin Mehmet Emin Yurdakula etkisi vd algı düzlemleridir Sovyet döneminde Türk Edebiyatı üzerine yapılan akademik çalışmaların Sovyet etkisinde kalan yöndaş yazar ve şairlerin yapıtları üzerinde odaklandığı haliyle de kendi halkına Bakın Türk şair ve yazarlar da sizin gibi düşünüyor veya Tük yazarların yapıtlarındaki olumsuzlukları Oradaki tabloyu da görün ve halinize şükredin demeye getirdiği genel kabul gören bir tespittir Eski Sovyet coğrafyasındaki Türk Edebiyatı çalışmalarında estetik kaygıların dönüştürüldüğü onları konumlarken genelde ona dert ortaklığı misyonu yüklenilip erek kültürdeki öznelerin arzu ve düşüncelerinin söyletildiği veya onların içinden kötü örnekler seçilerek onlar üzerinden kendi iyi üstün benlerinin görünür kılındığı bir çok Türk Edebiyatı çalışması Sovyet sonrası cumhuriyetlerin kütüphanelerinde mevcuttur Kendini tekrar üzerinden geleneğini inşa eden bu algı tanıtılan adına bir çok tanımlamayı da içermiştir ve hâlâ da mevcut bazı çalışmalar üzerinden bu konumunu sürdürmektedir Türk Edebiyatından yapılan çevirilerde akademik çalışmaların Sovyet Edebiyatındaki Toplumcu Gerçekçilik tezine uyum zorunluluğu bunun temel sebeplerinden en önemlisidir Sovyet Birliğinin dağılmasından sonra bu algı bazı cumhuriyetlerde hükmünü bir süre daha devam ettirmiştir Cumhuriyetlerin kendilerini aşmasıyla söz konusu algı yerini dünya edebiyatının ortak ürünlerindeki estetik kaygıya ulaşma çabasına takip yoluyla da olsa bırakmıştır Edebiyattan beklenen estetik işlevin yanı sıra kapital Gürcistan için Orhan Pamukun eserleri kaygının da bunda etkili olduğu elbette yadsınamaz Gürcistanda Türkolojinin resmi kuruluş tarihi olan 1960ların başından Sovyetin yıkıldığı 1991e kadarki özellikle de akademik odaklı Türk Edebiyatı çalışmalarında yukarıda çerçevesi verilen Sovyet Dönemini temsil eden yaklaşımların baskınlığı dikkatlerden kaçmaz Buna karşın her çevirinin yapıtın akademik çalışmanın özgün duruşu olabileceği varsayımı da göz ardı edilmemelidir Çalışmamızın nihaî amacı Gürcistanda Türk Edebiyatı Üzerine Yapılmış Lisans Üstü Tezlerden doktora ve profesörlük tezlerindeki Sovyet dönemine ait verili ideolojik olarak şartlanmış bütün olgulara kendi kök fikirlerinden bakan totaliter okuma okuyuşla özgün okuyuş bulgularını görünür kılmaktır Bu amacın daha gerçekçi bir algı düzeyinden başlangıç alması adına Giriş bölümünde Gürcistan Türkolojisindeki Türk Edebiyatı geleneğinin Sovyet Türkolojisi içindeki konumuna dolayımlı olarak ışık tutulmaya çalışılmıştır Çalışmanın form içerik ilişkisine dair bilgiler de yine bu bölümde sunulmuştur Gürcistanda Türk Edebiyatı Çalışmaları adlı Birinci Bölümün Türk Edebiyatı Çıkarımlı İlişkiler adlı alt bölümünde Gürcistandaki Türk olgusunun tarihi seyri panoramik olarak sunulmaya çalışı

Bu çalışmada Türkiyede hakkında çok az şey bildiğimiz komşu ülke Gürcistanın alfabe dil edebiyat üçlüsünün kendi içinde gelişimi anlatılmaktadır Gürcü alfabesi dünya üzerindeki 14 alfabeden birisi olarak ayakta kalmayı başarmıştır Gürcü dili de yaklaşık 200 yıl süren son derece ağır Çarlık ve Sovyet tecrübesine rağmen yüksek dil hassasiyeti sayesinde varlığını korumuştur Bu dil bilinci ve hassasiyeti kendini en güzel şekilde edebiyat eserlerinde ortaya koymuştur Bu çalışmada Gürcü alfabesinin kökeni otantik yapısı Gürcü dilinin gelişim süreci ve politikası öncül Gürcü edebiyat eserlerinin içerik eğilimleri bu eserlerin bünye içi öteki kültürlerle ve en nihayette yakın ve uzak çevre kültürleriyle geliştirdikleri etkileşimleri ve bu etkileşimlerin Gürcü edebiyat eserlerine yansıması ile bu yansımaların çok boyutlu algısı özgün bir şekilde okura sunulmaktadır

Bu çalışmada Türkiye de hakkında çok az şey bildiğimiz komşu ülke Gürcistan ın alfabe dil edebiyat üçlüsünün kendi içinde gelişimi anlatılmaktadır Gürcü alfabesi dünya üzerindeki 14 alfabeden birisi olarak ayakta kalmayı başarmıştır Gürcü dili de yaklaşık 200 yıl süren son derece ağır Çarlık ve Sovyet tecrübesine rağmen yüksek dil hassasiyeti sayesinde varlığını korumuştur Bu dil bilinci ve hassasiyeti kendini en güzel şekilde edebiyat eserlerinde ortaya koymuştur Bu çalışmada Gürcü alfabesinin kökeni otantik yapısı Gürcü dilinin gelişim süreci ve politikası öncül Gürcü edebiyat eserlerinin içerik eğilimleri bu eserlerin bünye içi öteki kültürlerle ve en nihayette yakın ve uzak çevre kültürleriyle geliştirdikleri etkileşimleri ve bu etkileşimlerin Gürcü edebiyat eserlerine yansıması ile bu yansımaların çok boyutlu algısı özgün bir şekilde okura sunulmaktadır

Bu çalışmada Türkiye de hakkında çok az şey bildiğimiz komşu ülke Gürcistan ın alfabe dil edebiyat üçlüsünün kendi içinde gelişimi anlatılmaktadır Gürcü alfabesi dünya üzerindeki 14 alfabeden birisi olarak ayakta kalmayı başarmıştır Gürcü dili de yaklaşık 200 yıl süren son derece ağır Çarlık ve Sovyet tecrübesine rağmen yüksek dil hassasiyeti sayesinde varlığını korumuştur Bu dil bilinci ve hassasiyeti kendini en güzel şekilde edebiyat eserlerinde ortaya koymuştur Bu çalışmada Gürcü alfabesinin kökeni otantik yapısı Gürcü dilinin gelişim süreci ve politikası öncül Gürcü edebiyat eserlerinin içerik eğilimleri bu eserlerin bünye içi öteki kültürlerle ve en nihayette yakın ve uzak çevre kültürleriyle geliştirdikleri etkileşimleri ve bu etkileşimlerin Gürcü edebiyat eserlerine yansıması ile bu yansımaların çok boyutlu algısı özgün bir şekilde okura sunulmaktadır

Bu çalışmada Türkiye de hakkında çok az şey bildiğimiz komşu ülke Gürcistan ın alfabe dil edebiyat üçlüsünün kendi içinde gelişimi anlatılmaktadır Gürcü alfabesi dünya üzerindeki 14 alfabeden birisi olarak ayakta kalmayı başarmıştır Gürcü dili de yaklaşık 200 yıl süren son derece ağır Çarlık ve Sovyet tecrübesine rağmen yüksek dil hassasiyeti sayesinde varlığını korumuştur Bu dil bilinci ve hassasiyeti kendini en güzel şekilde edebiyat eserlerinde ortaya koymuştur Bu çalışmada Gürcü alfabesinin kökeni otantik yapısı Gürcü dilinin gelişim süreci ve politikası öncül Gürcü edebiyat eserlerinin içerik eğilimleri bu eserlerin bünye içi öteki kültürlerle ve en nihayette yakın ve uzak çevre kültürleriyle geliştirdikleri etkileşimleri ve bu etkileşimlerin Gürcü edebiyat eserlerine yansıması ile bu yansımaların çok boyutlu algısı özgün bir şekilde okura sunulmaktadır

Bu çalışmada Türkiye de hakkında çok az şey bildiğimiz komşu ülke Gürcistan ın alfabe dil edebiyat üçlüsünün kendi içinde gelişimi anlatılmaktadır Gürcü alfabesi dünya üzerindeki 14 alfabeden birisi olarak ayakta kalmayı başarmıştır Gürcü dili de yaklaşık 200 yıl süren son derece ağır Çarlık ve Sovyet tecrübesine rağmen yüksek dil hassasiyeti sayesinde varlığını korumuştur Bu dil bilinci ve hassasiyeti kendini en güzel şekilde edebiyat eserlerinde ortaya koymuştur Bu çalışmada Gürcü alfabesinin kökeni otantik yapısı Gürcü dilinin gelişim süreci ve politikası öncül Gürcü edebiyat eserlerinin içerik eğilimleri bu eserlerin bünye içi öteki kültürlerle ve en nihayette yakın ve uzak çevre kültürleriyle geliştirdikleri etkileşimleri ve bu etkileşimlerin Gürcü edebiyat eserlerine yansıması ile bu yansımaların çok boyutlu algısı özgün bir şekilde okura sunulmaktadır

Sayfa Sayısı 240 Baskı Yılı 2010 Dili Türkçe Yayınevi Kaknüs Yayınları

Sayfa Sayısı 240Baskı Yılı 2010Dili TürkçeYayınevi Kaknüs Yayınları

Bu çalışmada Türkiye de hakkında çok az şey bildiğimiz komşu ülke Gürcistan ın alfabe dil edebiyat üçlüsünün kendi içinde gelişimi anlatılmaktadır Gürcü alfabesi dünya üzerindeki 14 alfabeden birisi olarak ayakta kalmayı başarmıştır Gürcü dili de yaklaşık 200 yıl süren son derece ağır Çarlık ve Sovyet tecrübesine rağmen yüksek dil hassasiyeti sayesinde varlığını korumuştur Bu dil bilinci ve hassasiyeti kendini en güzel şekilde edebiyat eserlerinde ortaya koymuştur Bu çalışmada Gürcü alfabesinin kökeni otantik yapısı Gürcü dilinin gelişim süreci ve politikası öncül Gürcü edebiyat eserlerinin içerik eğilimleri bu eserlerin bünye içi öteki kültürlerle ve en nihayette yakın ve uzak çevre kültürleriyle geliştirdikleri etkileşimleri ve bu etkileşimlerin Gürcü edebiyat eserlerine yansıması ile bu yansımaların çok boyutlu algısı özgün bir şekilde okura sunulmaktadır

Bu çalışmada Türkiye de hakkında çok az şey bildiğimiz komşu ülke Gürcista nın alfabe dil edebiyat üçlüsünün kendi içinde gelişimi anlatılmaktadır Gürcü alfabesi dünya üzerindeki 14 alfabeden birisi olarak ayakta kalmayı başarmıştır Gürcü dili de yaklaşık 200 yıl süren son derece ağır Çarlık ve Sovyet tecrübesine rağmen yüksek dil hassasiyeti sayesinde varlığını korumuştur Bu dil bilinci ve hassasiyeti kendini en güzel şekilde edebiyat eserlerinde ortaya koymuştur Bu çalışmada Gürcü alfabesinin kökeni otantik yapısı Gürcü dilinin gelişim süreci ve politikası öncül Gürcü edebiyat eserlerinin içerik eğilimleri bu eserlerin bünye içi öteki kültürlerle ve en nihayette yakın ve uzak çevre kültürleriyle geliştirdikleri etkileşimleri ve bu etkileşimlerin Gürcü edebiyat eserlerine yansıması ile bu yansımaların çok boyutlu algısı özgün bir şekilde okura sunulmaktadır