Hacı Bayram Veli — Baki Yaşa Altınok

Bayramîlik tasavvuf tarihinde gözle görülür bir yer tutar Tarikatın hayat sahnesine çıkışı ve devamlılığı ondaki öz e bağlıdır Tasavvuf alanında bütün tarikatlarda görülen özün ileri mertebesi ise melâmettir Melâmet ise br cümleyle ifade edecek olursak nefsi kınamak ve Hakk ı yüceltmektir Yani Tevhid i Zat a varmaktır Hacı Bayram Veli bunu bilmek bulmak ve olmak diye ifade eder Bayramilik Hacı Bayram Veli nin ölümü üzerine Akşemseddin ekolüyle Şemsiye Bursalı Ömer Dede ekolüyle de Melami adıyla iki kola ayrılmıştır Bayramiliğin ayrıca Tennûriye Himmetiye İseviye Hanzaviye Celvetiye kolları vardır Hacı Bayram Veli maneviyata aşırı düşkün mistik bir tasavvuf olmanın yanı sıra hayatın pratik ve yaşanılır gerçeğine kolayca uyum sağlayabilen bilgi ve inanç birikimine sahip bir gönül erenidir