Hadis Şerhleri — İbn Kemal Muammer Bayraktutar

Risâlet asrından itibaren Müslüman âlimler sadece hadislerin tedvin tespit ve tasnifiyle yetinmemişler hadislerin açıklamasını konu edinen şerhler kaleme almışlardır Kırk hadis öğrenmenin faziletiyle ilgili hadis âlimlerin kırk hadisi erbâ în bir araya getiren ve şerheden eserler kaleme almalarında önemli bir rol oynamış ve İslam ilim tarihinde âdeta bir gelenek olarak yerini almıştır Kırk hadis çalışmaları hadis âlimleriyle sınırlı kalmamış diğer İslâmî ilimlerde yetkin olan âlimler tarafından da kırk hadisi ihtiva eden ve şerheden çalışmalar yapılmıştır İslâmî ilimlerin hemen hemen her sahasında eser kaleme alan Osmanlı ilim dünyasında ciddî bir ağırlığı bulunan Şeyhülislâm İbn Kemâl Paşa da Hz Peygamber in hadisinden neş et eden bu geleneğe tabi olarak kırk hadis çalışmalarında bulunan bir âlimdir İbn Kemâl bu gayeyle kırk hadisleri toplayan ve şerheden birden fazla kırk hadis risâlesi kaleme almıştır Bunlardan iki tanesi iki ayrı kırk hadisten birisi yirmi dört diğeri de otuz hadisten ve bunların şerhinden oluşmaktadır İbn Kemâl in kırk hadis risâleleri üzerinde yaptığımız bu çalışmamız bu dört ayrı risâleyi ihtiva etmektedir Müellifin kırk hadis risâlelerinden Âşık Nattâî tarafından Osmanlıca ya tercüme edilen birisi dışında diğerlerinin Türkçe ye çevirilmemiş bulunması Bu çalışmanın hazırlanmasında etkili olmuştur İbn Kemal in kırk hadis risâleleri üzerine yapılan bu çalışma risâlelerin tercümesinin yanısıra risâlelerde yer alan hadislerin rivayetlerin tahrici tenkidi tahkiki ve tahlili mahiyetinde bir çalışmadır Bu amaçla müellifin hadis şerhi risâleleri tercüme edilmiş hadislerin tahrici yapılmış risâlelerde atıfta bulunulan bilgilerin ve eserlerin kaynakları gösterilmiş açıklanmasına ihtiyaç duyulan hadislerle rivayetlerle ilgili olarak yeri geldiğinde dipnotlarda bazı açıklamalar yapılarak tenkit ve tahlillerde bulunulmuştur

İslâm ilim tarihinde pek çok âlim ve muhaddis Hz Peygamber in hadislerinin daha iyi anlaşılması ve amel edilmesi amacıyla hadis i şerifleri ve hadis kitaplarını şerh eden eserler kaleme alınmıştır Kırk hadis öğrenmenin faziletiyle ilgili hadis âlimleri kırk hadisi erbâ în bir araya getiren ve şerh eden eserler kaleme almaya sevk etmiş İslâm ilim tarihinde kırk hadisler adıyla eser telif etmek âdeta bir gelenek hâlini almıştır Kırk hadis çalışmaları hadis âlimleriyle sınırlı kalmamış farklı ilim dallarında yetkin olan âlimler tarafından da kırk hadis çalışmaları yapılmıştır Osmanlı ilim dünyasında ciddî bir ağırlığı bulunan ve İslâmî ilimlerin hemen hemen her sahasında pek çok eser kaleme alan Şeyhülislâm İbn Kemâl Paşa da Hz Peygamber in hadisinden neş et eden bu geleneğe tâbi olmuş ve birden fazla kırk hadis risâlesi kaleme almıştır İbn Kemâl in söz konusu risâlelerinin bir araya getirildiği bu eser ikisi iki ayrı kırk hadisten biri yirmi dört diğeri de otuz hadisten ve bunların şerhinden oluşmaktadır Müellifin kırk hadis risâlelerinden sadece birisi Âşık Çelebi tarafından Osmanlıca ya tercüme edilmiştir Bu bakımdan elinizdeki eserle İbn Kemâl in kırk hadis risâleleri ilk defa Türkçe ye kazandırılmış bulunmaktadır Osmanlı dönemi hadis çalışmalarına ve Osmanlı âlimlerinin hadis anlayışına ışık tutması ve ilim dünyasına kazandırılması düşüncesiyle elinizdeki çalışma yapılmıştır İbn Kemâl in kırk hadis risâleleri üzerine yapılan bu çalışmada risâlelerin tercümesinin yanı sıra risâlelerde yer alan hadislerin ve rivayetlerin tahrici tenkidi tahkiki ve tahlili yapılmış ayrıca risâlelerde atıfta bulunulan bilgilerin ve eserlerin kaynakları gösterilmiş açıklanmasına ihtiyaç duyulan hadislerle rivayetlerle ilgili olarak okuyucuyu aydınlatmak üzere yeri geldiğinde dipnotlarda bazı açıklamalarda ve değerlendirmelerde bulunulmuştur

İslâm ilim tarihinde pek çok âlim ve muhaddis Hz Peygamber in hadislerinin daha iyi anlaşılması ve amel edilmesi amacıyla hadis i şerifleri ve hadis kitaplarını şerh eden eserler kaleme alınmıştır Kırk hadis öğrenmenin faziletiyle ilgili hadis âlimleri kırk hadisi erbâ în bir araya getiren ve şerh eden eserler kaleme almaya sevk etmiş İslâm ilim tarihinde kırk hadisler adıyla eser telif etmek âdeta bir gelenek hâlini almıştır Kırk hadis çalışmaları hadis âlimleriyle sınırlı kalmamış farklı ilim dallarında yetkin olan âlimler tarafından da kırk hadis çalışmaları yapılmıştır Osmanlı ilim dünyasında ciddî bir ağırlığı bulunan ve İslâmî ilimlerin hemen hemen her sahasında pek çok eser kaleme alan Şeyhülislâm İbn Kemâl Paşa da Hz Peygamber in hadisinden neş et eden bu geleneğe tâbi olmuş ve birden fazla kırk hadis risâlesi kaleme almıştır İbn Kemâl in söz konusu risâlelerinin bir araya getirildiği bu eser ikisi iki ayrı kırk hadisten biri yirmi dört diğeri de otuz hadisten ve bunların şerhinden oluşmaktadır Müellifin kırk hadis risâlelerinden sadece birisi Âşık Çelebi tarafından Osmanlıca ya tercüme edilmiştir Bu bakımdan elinizdeki eserle İbn Kemâl in kırk hadis risâleleri ilk defa Türkçe ye kazandırılmış bulunmaktadır Osmanlı dönemi hadis çalışmalarına ve Osmanlı âlimlerinin hadis anlayışına ışık tutması ve ilim dünyasına kazandırılması düşüncesiyle elinizdeki çalışma yapılmıştır İbn Kemâl in kırk hadis risâleleri üzerine yapılan bu çalışmada risâlelerin tercümesinin yanı sıra risâlelerde yer alan hadislerin ve rivayetlerin tahrici tenkidi tahkiki ve tahlili yapılmış ayrıca risâlelerde atıfta bulunulan bilgilerin ve eserlerin kaynakları gösterilmiş açıklanmasına ihtiyaç duyulan hadislerle rivayetlerle ilgili olarak okuyucuyu aydınlatmak üzere yeri geldiğinde dipnotlarda bazı açıklamalarda ve değerlendirmelerde bulunulmuştur