Hadis Usulü ve Istılahları — Ahmet Naim

İlm i hadis ki ona İlm i Rivâyet İlm i Ahbâr İlm i Âsâr nâmını da verdikleri vardır Resûlullâh Sallallâhu aleyhi ve sellemin Akvâl ve Efâlini bildiren ilimdir Resul Aleyhis salâtü ves selâm Efendimizin Akvâlinden murâd Kurân yani Vahy i Metlûv olmayarak buyurdukları sözlerdir Efâlinden de murâd Zât i Seniyye i Risâlet Penâhîlerinden sâdır olmuş umurdur ki bunların bir takımlarına ittiba ile memûruz Taban yahut hâssa i Nebevîyyeleri olmak üzere kendilerinden sâdır olmuş olup ittiba ile memûr olmadığımız umur da Efâl i Nebevîyye cümlesindendir İlm i Fıkıhda bu ikinci nevi Efâl mevzû ı bahs değilse de İlm i hadisde mevzû ı bahistir Bazıları tarife Ahvâl i Seniyye i Risâlet Penâhîyi de ilâve ederler Buna hâssatan ilmü Rivâyetil Hadîs nâmını verirler ki Akvâl ve Efâl i Nebevîyyeyi Sallallâhu aleyhi ve sellem semâ ı muttasıl ile rivâyet ve zabt ve tahrîr eden kitaplar hep bu cümledendir Kütüb i Sıhâh ve Sünen ve Mesânîd ve Meâcim ve Eczâ i Hadîsiyye ve sâire gibi

BİRİNCİ BÖLÜM USÛL U FIKIH İLMİNİN ORTAYA ÇIKIŞ SÜRECİ VE TARİHİ 1 HZ PEYGAMBER DEVRİ 2 SAHABE DEVRİNDE USÛL U FIKIH Kitabü Siyasetil Kaza Kuranın Toplanması Mushafların Tertibi 3 TABİİN DEVRİNDE USÛL U FIKIH 4 MÜCTEHİTLER DEVRİNDE USÛL U FIKIH 5 USÛL U FIKIH KİTAPLARI Kelâmcıların Metoduna Göre Yazılan Meşhur Eserler Fakihlerin Metoduna Göre Yazılan Meşhur Eserler İKİNCİ BÖLÜM 1 USÛL U FIKHIN TARİFİ KONUSU GAYESİ ESASLARI VE DİĞER İLİMLERDEN FAYDALANMASI Usûl u Fıkhın Târifi Usûl u Fıkıh İlminin Mevzuu 2 ŞERÎ DELİLLER 3 ŞERÎ HÜKÜMLER Teklifî Hükümler Vazî Hükümler 4 BEŞ UHREVİ HÜKÜM Vücub Mendub Mubah Haram Mekruh 5 ŞERÎ MÜBAH ASLÎ MÜBAH Eşyada Asıl Olan İbahadır Haram Liaynihi Haram Ligayrihi 6 USÛL U FIKHIN GAYESİ 7 USÛL U FIKHIN ESASLARI VE DİĞER İLİMLERLE İLİŞKİSİ 8 USÛL KAİDELERİNİ VE FIKHİ ESASLARI TESPİT ETME METODU Sonuç ÜÇÜNCÜ BÖLÜM BAZI MÜHİM KONULAR VE ÖNCELİKLİ ESASLAR DİN VE ŞERİAT Nazil Olan Şeriat İçtihada Dayalı Şeriat Tahrif Edilmiş Şeriat İslam Hukukunda Vekâlet Vâki Değildir HİLÂFET 1 Hilafetin Tarifi 2 Hilafetin Kazanılması Metodu ve Vekâlet Akdi Türünden Olduğu 3 Umumi Velâyetin Mahiyeti ve Kapsama Alanı 4 Halifenin Halifeye itaatin Vacipliği 5 Halifenin Kanun Vazında Salahiyet Derecesi İCTİHAD VE TAKLİT İçtihadın Tarifi Şartı ve Hükmü İçtihadın Hükmü Müçtehit İçtihat Bölünme Kabul Eder mi Etmez mi İçtihada Konu Olan Hükümler Mevrid i Nassta İçtihada Mesağ Yoktur İCTİHATLA ALAKALI BAZI MESELELER 1 İçtihadî Meselelerde Muayyen Şerî Bir Hüküm Var mıdır Yok mudur A İçtihadî Meselelerde Allah Katında Muayyen Bir Hüküm Var mıdır Yok mudur B İçtihadî Meselelerde Allah Katında Hak Tek midir Birden Fazla mıdır 2 İçtihat ile İçtihat Nakzedilmez İçtihat Metodları ve Yolları MÜCTEHİTLERİN VE FAKİHLERİN TABAKALARI HANEFİLERİN TAKSİMİ 1 Müçtehit fiş Şer 2 Müçtehit fil Mezheb 3 Müçtehit fil Mesele 4 Ashab ı Tahric 5 Ashab ı Tercih 6 Ashab ı Temyiz 7 Mukallid i Mahz ŞAFİİLERİN TAKSİMİ 1 Müçtehid i Müstakil 2 Müçtehid i Müntesip 3 Müçtehit fil Mezhep 4 Müçtehit fil Fetva TAHRİC Tahric Kaideleri Tahric Sebepleri MESELELERİN TABAKALARI 1 Zahir Mezheb 2 Nevadir 3 Vakıat TAKLİT 1 Taklidin Tarifi 2 İtikadi Konularda Usûl u Din Taklit Caiz Değildir 3 Füru u Dinde Taklit Caiz midir Değil midir 4 İfta ve Kaza 5 Muayyen Bir ezhebe Tâbi Olmak Vacip midir 6 Mezhep İle Hadis Tearuz Ettiğinde Hangisi Tercih edilir 7 Bir Mezhepten Diğer Mezhebe Geçmek 8 Telfik 9 Dört Mezhepten Başka Bir Mezhep İle Amel Etmek Caiz midir TAKLİTLE ALAKALI ÖNCELİKLİ KONULAR HAKKINDA BAZI DÜŞÜNCELER Birinci Mesele İkinci Mesele Üçüncü Mesele Dördüncü Mesele Beşinci Mesele Altıncı Mesele Yedinci Mesele Sekizinci Mesele Değerlendirme