Halk Şiirinde Başkaldırı — Şükrü Günbulut

Kitapta Anadolu da 1240 dan 1970 lere kadar 66 başkaldırının öyküsü bunlardan 52 sinin üstüne söylenmiş 160 kadar şiir var Babailer ve Şeyh Bedreddin den son başkaldırılara kadar Ayrıca Anadolu da adları bilinmeyen başkaldırıcılara yakılmış türküler Türkiye dışındaki Türklerin ve Avrupalıların kendi ayaklanmacılarına söyledikleri ağıtlar da eklendiğinde kitaptaki şiirler 200 ü geçiyor Öykülerini ve çoğunun türkülerini bildiğimiz 66 başkaldırı içinde daha iyi daha hakça bir dünya için bilim ve aydınlanmaya dayalı olanlar yalnızca dört şiir var Diğerleri az çok kişisel sorunlar veya batıni amaçlar peşinde Bu dört başkaldırının tarih içinde dağılımı da ilginç 1240 tan 1900 lere kadar Anadolu da bilim ve aydınlanmaya dayalı başkaldırı yok Bu tür kımıldanmalar 1970 lerde Cumhuriyet belli bir olğunluğa ulaştıktan sonra çoğalıyor Bu tablo bize Anadolu da Selçuklulardan başlayıp Osmanlılarla süren halkın büyük ezilmişliğini ve kulluk geleneğinin halk üzerindeki yıkımını gisteriyor Bu gelenek bilimsel düşüncenin ortaya çıkmasını engellediği gibi akla bilime dayanan bir aydınlığın peşine düşmeyi de olanaksız kılmış Kitapta Osmanlı sarayı ve taşrası da ayaklananlar açısından inceleniyor