İbrahim Edhem Belh Sultanlığından Gönül Sultanlığına — Ebu Talib Mir Abidini

Feridüddin Attar ın deyimiyle Ebû İshâk İbrahim Edhem b Mansûr b Yezîd b Câbir el İclî din ve dünya sultanı yakîn Kâf ının simurgu uzlet âleminin hazinesi devlet sırlarının definesi yedi iklimin padişahı lütuf ve kerem sahibi ilimlerin anahtarı ve mütevekkillerin önderidir Belh toprağında yetişen bu büyük arif ve zahit Bizanslılara karşı girişilen bir savaşta Şam da şehit düşerek ebedîlik elde etmiş hem yaşamış hem de yaşam bahşetmiştir Lübnan halkı şiir ve mersiyelerinde hâlâ İbrahim Edhem in adından söz ederler Cava ve Sumatra da aydın gönüllü Müslüman halk İbrahim Edhem in düşünce söz ve öğütleriyle âdeta yeniden dirilirler Bu çalışmada ünü dünyanın dört bir yanına yayılmış olan bu seçkin arif ve sufinin yaşamını üzerinden yüzlerce yıl geçmiş olsa da yangın yerine dönmüş gönüllerde bir yaprak yeşertmek ümidiyle imkânlar elverdiği ölçüde gözler önüne serilmeye çalışılmıştır Tanıtım Bülteninden

Feridüddin Attar ın deyimiyle Ebû İshâk İbrahim Edhem b Mansûr b Yezîd b Câbir el İclî din ve dünya sultanı yakîn Kâf ının simurgu uzlet âleminin hazinesi devlet sırlarının definesi yedi iklimin padişahı lütuf ve kerem sahibi ilimlerin anahtarı ve mütevekkillerin önderidir Belh toprağında yetişen bu büyük arif ve zahit Bizanslılara karşı girişilen bir savaşta Şam da şehit düşerek ebedîlik elde etmiş hem yaşamış hem de yaşam bahşetmiştir Lübnan halkı şiir ve mersiyelerinde hâlâ İbrahim Edhem in adından söz ederler Cava ve Sumatra da aydın gönüllü Müslüman halk İbrahim Edhem in düşünce söz ve öğütleriyle âdeta yeniden dirilirler Bu çalışmada ünü dünyanın dört bir yanına yayılmış olan bu seçkin arif ve sufinin yaşamını üzerinden yüzlerce yıl geçmiş olsa da yangın yerine dönmüş gönüllerde bir yaprak yeşertmek ümidiyle imkânlar elverdiği ölçüde gözler önüne serilmeye çalışılmıştır

Feridüddin Attar ın deyimiyle Ebû İshâk İbrahim Edhem b Mansûr b Yezîd b Câbir el İclî din ve dünya sultanı yakîn Kâf ının simurgu uzlet âleminin hazinesi devlet sırlarının definesi yedi iklimin padişahı lütuf ve kerem sahibi ilimlerin anahtarı ve mütevekkillerin önderidir Belh toprağında yetişen bu büyük arif ve zahit Bizanslılara karşı girişilen bir savaşta Şam da şehit düşerek ebedîlik elde etmiş hem yaşamış hem de yaşam bahşetmiştir Lübnan halkı şiir ve mersiyelerinde hâlâ İbrahim Edhem in adından söz ederler Cava ve Sumatra da aydın gönüllü Müslüman halk İbrahim Edhem in düşünce söz ve öğütleriyle âdeta yeniden dirilirler Bu çalışmada ünü dünyanın dört bir yanına yayılmış olan bu seçkin arif ve sufinin yaşamını üzerinden yüzlerce yıl geçmiş olsa da yangın yerine dönmüş gönüllerde bir yaprak yeşertmek ümidiyle imkânlar elverdiği ölçüde gözler önüne serilmeye çalışılmıştır

Feridüddin Attar ın deyimiyle Ebû İshâk İbrahim Edhem b Mansûr b Yezîd b Câbir el İclî din ve dünya sultanı yakîn Kâf ının simurgu uzlet âleminin hazinesi devlet sırlarının definesi yedi iklimin padişahı lütuf ve kerem sahibi ilimlerin anahtarı ve mütevekkillerin önderidir Belh toprağında yetişen bu büyük arif ve zahit Bizanslılara karşı girişilen bir savaşta Şam da şehit düşerek ebedîlik elde etmiş hem yaşamış hem de yaşam bahşetmiştir Lübnan halkı şiir ve mersiyelerinde hâlâ İbrahim Edhem in adından söz ederler Cava ve Sumatra da aydın gönüllü Müslüman halk İbrahim Edhem in düşünce söz ve öğütleriyle âdeta yeniden dirilirler Bu çalışmada ünü dünyanın dört bir yanına yayılmış olan bu seçkin arif ve sufinin yaşamını üzerinden yüzlerce yıl geçmiş olsa da yangın yerine dönmüş gönüllerde bir yaprak yeşertmek ümidiyle imkânlar elverdiği ölçüde gözler önüne serilmeye çalışılmıştır Yayınevi İnsan Yayınları Yazar Ebu Talib Mir Abidini Sayfa 194 Sayfa Kağıt 1 Hamur Boyut 13 50x21 00 cm Basım Yılı Temmuz 2023 Barkod 9786258314069 Kategori Biyografi Otobiyografi Diğer İslam Kitapları

Feridüddin Attar ın deyimiyle Ebû İshâk İbrahim Edhem b Mansûr b Yezîd b Câbir el İclî din ve dünya sultanı yakîn Kâf ının simurgu uzlet âleminin hazinesi devlet sırlarının definesi yedi iklimin padişahı lütuf ve kerem sahibi ilimlerin anahtarı ve mütevekkillerin önderidir Belh toprağında yetişen bu büyük arif ve zahit Bizanslılara karşı girişilen bir savaşta Şam da şehit düşerek ebedîlik elde etmiş hem yaşamış hem de yaşam bahşetmiştir Lübnan halkı şiir ve mersiyelerinde hâlâ İbrahim Edhem in adından söz ederler Cava ve Sumatra da aydın gönüllü Müslüman halk İbrahim Edhem in düşünce söz ve öğütleriyle âdeta yeniden dirilirler Bu çalışmada ünü dünyanın dört bir yanına yayılmış olan bu seçkin arif ve sufinin yaşamını üzerinden yüzlerce yıl geçmiş olsa da yangın yerine dönmüş gönüllerde bir yaprak yeşertmek ümidiyle imkânlar elverdiği ölçüde gözler önüne serilmeye çalışılmıştır

Allah ım bana bulunduğun bağış ve ihsanın senin adını anarken bahşettiğin yakınlık yüceliğin hakkında düşündüğüm zamanlarda bana verdiğin rahatlık ve huzur halinin yanında sekiz cennetin benim için fazla bir öneminin olmadığını sen de biliyorsun Rabbim beni günahın alçaklığından sana ibadet ve itaatin yüceliğine taşı İlahi ah Seni bilen bile hakkıyla bilemedikten sonra acaba seni bilmeyen bir insanın hali nice olur

Ferîdüddîn Attâr i Nisaburî nin deyimiyle Ebu Ishâk Ibrahim Edhem b Mansûr b Yezîd b Câbir i Iclî din ve dünya sultani yakîn Kaf inin simurgu uzlet âleminin hazinesi devlet sirlarinin definesi yedi iklimin padisahi lütuf ve kerem ile yetisen ilimlerin anahtari ve mütevekkillerin önderidir Belh topraginda yetisen bu büyük ârif ve zâhit Bizanslilara karsi girisilen bir savasta Sam da sehit düsmüs ve ebedilik elde etmis hem yasamis hem de yasam bahsetmistir Lübnan halki kendi siir ve mersiyelerinde hâlâ Ibrahim Edhem r a in adindan söz ederler Cava ve Sumatra da aydin gönüllü Müslüman halk Ibrahim Edhem r a in düsünce söz ve ögütleri ile âdeta yeniden dirilirler Ibrahim Edhem r a yaklasik olarak H 80 yilinda göçebe Araplardan Benî Temîm adi ile anilan Müslüman bir ailede dünyaya geldi Çocukluk dönemini mutluluk ve huzur içinde geçirdi Anne ve babasinin deyimiyle güç ve kudretin merkezi ile yakinligi bulunan bir insandi Arî kültür ve uygarligin sehri Belh te yasamak onu bambaska bir ufka tasidi Ailesi ile birlikte Budistler ve Zerdüstlere özgü bir kültürün kusattigi Horasan da yasayan Ibrahim Edhem r a huzursuzdu durdugu yerde duramiyordu Peki bu huzursuzlugun sebebi neydi O dönemde bölgede hüküm süren Benî Ümeyye nin adaletsizligi yoksul halkin zulüm ve iskenceye karsi koyma ve direnme çabasi Ebu Müslim in basini çektigi ayaklanmanin külü altindaki ates toplumun çesitli katmanlari arasinda göze çarpan kavga ve anlasmazliklar bunlarin hepsi el ele verdi ve sonunda Ibrahim Edhem r a çiktigi bir avda bir ceylani avlamak üzereyken Hak tarafindan avlandi Bu olay üzerine din ve iman gibi olgularinin farkina vardi Artik yollara düsme zamani gelmisti O da öyle yapti yollara düstü dagdan daga çölden çöle göçerek Sam a kendisine hiç sevmedigi ve sürekli kaçtigi söhreti getiren sehre ulasti Bütün ömrünü Islâm dininin korunmasi bu dinin temsilcisi olan son peygamber Hz Muhammed s a v ile onun ailesinin basariya ulasmasi için harcayan mektuplarinda da bu noktayi devamli olarak vurgulayan Ibrahim Edhem r a din düsmanlari ile savasa soyundu Bir yandan Ebu Müslim in basini çektigi ayaklanmanin Ali ailesini güçlendirmedigini biliyor ve halifelerin ülkesine gitmekten baska bir çare olmadigini düsünüyor bir yandan da tasavvufî ve manevi gerçekliklerin tehlikede oldugunu hissediyordu Bu yüzden önce Mekke ye gitti ve orada Sufyân i Sevrî öl H 161 Fudayl b Iyâz öl H 187 ve Ebû Yûsuf i Gasûlî öl H 140 ile tanisip arkadaslik yapti Ebu Yûsuf i Gasûlî ile arkadasligi ve yaptigi sohbetler Ibrahim Edhem r a in din düsmanlarina karsi girisilen savaslara katilmasinda büyük bir etki yapti Ibrahim Edhem r a rizkini helâl yollardan elde etmek için büyük bir çaba sarf ediyordu Neden Çünkü yasadigi çevrede haram yiyicilik çok yaygindi Bu yüzden isi çok zordu Ancak o zoru basariyor sürekli ve çok zor kosullar altinda çalisarak rizkini helâl yollardan kazanmayi beceriyordu Bu konuda Kadi Masîsa ya Ibrahim den geriye bir deri bir kemik kalmisti ancak yine de güçlü ve mücadeleci bir ruhu vardi Ibrahim helâl olanin disinda bir sey yememe konusunda çok israrliydi dedirtecek kadar çok çalisiyor ve titiz davraniyordu Ibrahim Edhem r a i bos bir halde otururken görmek hemen hemen olanaksizdi O daima hareket ve yolculuk halindeydi Yapayalniz bir halde söyle diyordu Itteheze Allah sahiben ve zerrun nas caniben Cumayi ve cemaati tavsiye ediyordu ancak insanlar arasinda yapayalnizdi Halkin sevgi ve dostlugunun dünya için oldugunu biliyor ve bunu kendi dostluk ve sevgisi için bir engel olarak kabul ediyordu Ancak halka hizmet etmekten de geri kalmiyordu Gönülleri incitmemek için insanlar ile gülüyor insanlar ile yolculuk yapiyordu Bir meclise davet edildiginde oruçlu olsa bile sirf insanlari kirmamak için oradaki yemekten yiyordu Karanlik gecelerin derinliklerinde dokunakli bir ses ile inliyor ve dua ediyordu Seyr ü sülûk yolunda riyazet için her ise el atiyordu Baca temizleyiciligi ve bahçivanlik gibi isleri çok seviyordu Hadis rivayet ve tefsir konusunda tam bir bilgiye sahipti Hadis nakletmeye rivayet nakletmekten daha fazla ilgi duyuyordu Böylesine büyük bir insanin gerek çesitli efsaneler ile karismis yasami gerekse düsünceleri 1300 yil sonra da olsa birçok insanin ilgisini çekmistir Çünkü sehzadelikten dervislige uzanan bir yasamdir bu Sürdügü yasam ve benimsedigi düsünceler nedeni ile Buda ya benzetilmis ve Islâmda Budizme yer olmamasina karsin Islâmin Buda si olarak kabul edilmistir Iste biz bu çalismada ünü dünyanin dört bir yanina yayilmis olan bu seçkin ârif ve sufinin yasamini üzerinden yüzlerce yil geçmis olsa da yangin yerine dönmüs gönüllerde bir yaprak yesertmek ümidi ile olanaklar elverdigi ölçüde gözler önüne sermeye çalistik Ebu Tâlib Mîr Âbidînî ÖNSÖZ