İlyas Hanna Seyahatnamesi

Osmanlı tebaasından Irak lı Katolik bir din adamı kutsal yerleri ve Vatikan ı ziyaret etmek üzere 1668 yılında Halep ten Avrupa ya doğru yola çıkar Amacı Roma Katolik kilisesine yeni katılan Kalde kilisesine yardım sağlamaktır Krallarla kraliçelerle ve Papa ile görüşür Avrupa da yedi yıl dolaştıktan sonra bir fırsatı değerlendirerek İspanya Kraliçesi nden aldığı bir özel izinle1675 yılında Cadiz Limanı ndan kalkan bir gemiyle Yeni Dünya ya doğru yola çıkar Doğuluların henüz tam olarak kavrayamadığı hatta bilmediği Güney ve Orta Amerika da ağırlıklı olarak And Dağları bölgesinde sekiz yıl dolaşır Bu seyyahlık serüveninin sonucunda papalık makamına sunulmak üzere bir gezi raporu seyahatname yazdığı anlaşılmaktadır Seyahatnamesinin bir kopyasını Şam a dönerken yanında getirir İlyas Hanna Yemen den Irak a göç eden bir aileye mensuptur 4 Ağustos 1669 da şaşaalı bir konvoyla Tolon a gelen Padişah 4 Mehmet in elçisi Süleyman Ağa ya 14 Louis 1638 1715 ile görüşmelerinde tercümanlık yapmış sonrasında da Süleyman Ağa ile birlikte 8 ay Paris te kalmıştır Sonuçta İlyas Hanna bir Osmanlı tebaasıdır İlyas Hanna Seyahatnamesi Güney Amerika da Hıristiyanlık olgusunun Doğu lu bir rahip gözüyle nasıl görüldüğüne ilişkin teolojik bir çalışma olarak okunsa hatta Iraklı bir papazın 32 kısım tekmili birden bir macerası olarak kabul edilse dahi bu seyahatname Osmanlı dönemine ait eksik bir belgenin açığa çıkarılması olarak değerlendirilebilir