İmam ı A zam Ebu Hanife R A in Hadis İlmindeki Yeri — Muhammed Abdurreşid en Numani

Ebû Hanîfe ye bilimsel yeterliliğiyle ilgili olarak öteden beri bazı suçlamalar yöneltilmektedir Bu suçlamalar bazen mezhebî taassup ve mezhebinin çok geniş bir kitleye ulaşmasının kıskanılmasından bazen de takip ettiği metodun yeterince bilinmemesi ve incelenmemesinden kaynaklanmaktadır Bu çerçevede hadis ve sünnete gereken önemi ve değeri vermede diğer mezhep imamlarından farkı olmamasına rağmen hadis kültürünün yetersiz olduğu fetvalarını hadis bilgisi olmadan verdiği sahih hadislerden haberi olmadığı söylenmiştir Elinizdeki kitap Hz Peygamber den gelen rivayetleri kabulde çok titiz davranan Ebû Hanîfe nin hadisler ve raviler hakkında ileri seviyede donanımlı olduğunu İslam âlimlerinin gözüyle sunmaktadır

Bu eser İmam Azam Ebu Hanife r a in hadis ilmindeki mertebesini açıklamak amacıyla kaleme alınmış bir çalışmadır Hanefi Mezhebinin görüşlerinin naslara ne derece bağlı olduğunun isbâtıdır

Bu eser İmam Azam Ebu Hanife r a in hadis ilmindeki mertebesini açıklamak amacıyla kaleme alınmış bir çalışmadır Hanefi Mezhebinin görüşlerinin naslara ne derece bağlı olduğunun isbâtıdır

Bu eser İmam Azam Ebu Hanife r a in hadis ilmindeki mertebesini açıklamak amacıyla kaleme alınmış bir çalışmadır Hanefi Mezhebinin görüşlerinin naslara ne derece bağlı olduğunun isbâtıdır

İmâm ı Şâfii r a Hazretleri şöyle buyurmuştur Fıkıh eser ve ictihâdlarıyla Müslümanların İmâmı Ebû Hanîfe beldeleri ve insanları ma mûr etti Onun gibisi doğuda batıda ve Kûfe de yoktur İslâm da fakîh olarak O Resûllulâh s a v ve Halîfeleri nin sünnetlerini nûrunu bir imâm olarak dünyaya yaydı Öyle ise Ebû Hanîfe nin sözlerini inkâr edenlere Allâh kumların sayısınca la net etsin Bu gerçekten hareketle neşrettiğimiz elinizdeki eser hazreti İmam ın seçkin menkıbelerinden bahsederken özellikle hadis ilmindeki ve Arap dilindeki otoritesini ortaya koymuş cerh edilecek hiçbir yönünün olmadığını güçlü delillerle ve özet bir şekilde okuyucuya sunmuştur Bu esnâda İmam ı Azam a hased edenlere de gerekli cevaplar verilmiştir Aslında âlimler İmam ı Azam ı savunmak tabirinden bile haya etmişler onu suçluymuş gibi değerlendirip sonra onu savunmaya kalkmanın edepsizlik olduğunu İmam ı Azam ın buna ihtiyacı olmadığını bildirmişlerdir Birgün hazreti İmam a Alkame mi daha Esved mi daha üstün diye sorulur Hazreti İmam ın cevabı İmamlarımız hakkında nasıl bir edebe sahip olmamız gerektiği konusunda bütün Müslümanlar için tam bir ders niteliğindedir Biz onların adını ağzımıza almaya bile layık değilken nasıl olur da aralarında kıyas yaparız Hal böyleyken yine de âlimlerimiz şüpheleri def etmek tereddütleri ortadan kaldırmak ve anlamayan insanlara anlatmak için bu konularda yazmışlardır

İmâm ı Şâfii r a Hazretleri şöyle buyurmuştur Fıkıh eser ve ictihâdlarıyla Müslümanların İmâmı Ebû Hanîfe beldeleri ve insanları ma mûr etti Onun gibisi doğuda batıda ve Kûfe de yoktur İslâm da fakîh olarak O Resûllulâh s a v ve Halîfeleri nin sünnetlerini nûrunu bir imâm olarak dünyaya yaydı Öyle ise Ebû Hanîfe nin sözlerini inkâr edenlere Allâh kumların sayısınca la net etsin Bu gerçekten hareketle neşrettiğimiz elinizdeki eser hazreti İmam ın seçkin menkıbelerinden bahsederken özellikle hadis ilmindeki ve Arap dilindeki otoritesini ortaya koymuş cerh edilecek hiçbir yönünün olmadığını güçlü delillerle ve özet bir şekilde okuyucuya sunmuştur Bu esnâda İmam ı Azam a hased edenlere de gerekli cevaplar verilmiştir Aslında âlimler İmam ı Azam ı savunmak tabirinden bile haya etmişler onu suçluymuş gibi değerlendirip sonra onu savunmaya kalkmanın edepsizlik olduğunu İmam ı Azam ın buna ihtiyacı olmadığını bildirmişlerdir Birgün hazreti İmam a Alkame mi daha Esved mi daha üstün diye sorulur Hazreti İmam ın cevabı İmamlarımız hakkında nasıl bir edebe sahip olmamız gerektiği konusunda bütün Müslümanlar için tam bir ders niteliğindedir Biz onların adını ağzımıza almaya bile layık değilken nasıl olur da aralarında kıyas yaparız Hal böyleyken yine de âlimlerimiz şüpheleri def etmek tereddütleri ortadan kaldırmak ve anlamayan insanlara anlatmak için bu konularda yazmışlardır

İmam ı Azam hazretlerinin hayatını öğrenmek kişinin İslam a duyduğu sevgi ve bağlılığı artırır Onun eserlerini okuyarak iman ve akaid bilgisi güçlenir ve salih amellerle dolu bir hayat yaşayan kişi sonsuz ecir kazanır Dindar ve bilgili kişilerin Allah ın velilerine sevgi ve saygı göstermeleri bir borçtur İmam Ebû Hanîfe gibi velilerin din imamlarının ve müctehitlerin en önde gelenlerinden biri olarak kabul edilen İmam Ebû Hanîfe nin hayatını okuyarak ona olan sevgiyi ve dostluğu artırmak hepimiz için önemli bir görevdir İmam Ebû Hanîfe nin Üstünlüğü İmâm ı Şâfii Hazretleri İmam Ebû Hanîfe nin fıkıh alanındaki üstünlüğünü şu sözlerle vurgulamıştır Fıkıh konusunda Müslümanların İmamı Ebû Hanîfe nin eserleri ve ictihadları şehirleri ve insanları aydınlattı Doğuda batıda ve Kûfe de onun gibi bir alim yoktur O İslam ın fıkhını Resûllullah ın ve Halifelerin sünnetlerini yayarak dünyaya ışık tutmuştur Bu yüzden Ebû Hanîfe nin sözlerini inkar edenlere Allah kumların sayısınca lanet etsin İmam ı Azam a Dair Doğru Anlayış Bu kitap İmam ı Azam ın seçkin menkıbelerini aktarırken özellikle hadis ilmindeki ve Arap dilindeki otoritesini güçlü delillerle ve özet bir şekilde ortaya koymuştur İmam ı Azam a karşı duyulan haksız eleştirilere de gerekli cevaplar verilmiştir Gerçek şu ki İmam ı Azam ı savunmaya girişmek bile gereksizdir çünkü onun zaten savunmaya ihtiyacı yoktur İmam ı Azam ın edebe uygun davranışını gösteren bir örneği kendisine Alkame mi daha üstün Esved mi diye sorulduğunda verdiği cevaptır Biz onların adını ağzımıza bile alacak kadar değiliz nasıl olur da aralarında kıyas yaparız Ancak bazı şüpheleri gidermek tereddütleri ortadan kaldırmak ve anlamayan insanlara konuyu açıklamak amacıyla bu konuda yazılar kaleme alınmıştır

İmâm ı Şâfii r a Hazretleri şöyle buyurmuştur Fıkıh eser ve ictihâdlarıyla Müslümanların İmâmı Ebû Hanîfe beldeleri ve insanları ma mûr etti Onun gibisi doğuda batıda ve Kûfe de yoktur İslâm da fakîh olarak O Resûllulâh s a v ve Halîfeleri nin sünnetlerini nûrunu bir imâm olarak dünyaya yaydı Öyle ise Ebû Hanîfe nin sözlerini inkâr edenlere Allâh kumların sayısınca la net etsin Bu gerçekten hareketle neşrettiğimiz elinizdeki eser hazreti İmam ın seçkin menkıbelerinden bahsederken özellikle hadis ilmindeki ve Arap dilindeki otoritesini ortaya koymuş cerh edilecek hiçbir yönünün olmadığını güçlü delillerle ve özet bir şekilde okuyucuya sunmuştur Bu esnâda İmam ı Azam a hased edenlere de gerekli cevaplar verilmiştir Aslında âlimler İmam ı Azam ı savunmak tabirinden bile haya etmişler onu suçluymuş gibi değerlendirip sonra onu savunmaya kalkmanın edepsizlik olduğunu İmam ı Azam ın buna ihtiyacı olmadığını bildirmişlerdir Birgün hazreti İmam a Alkame mi daha Esved mi daha üstün diye sorulur Hazreti İmam ın cevabı İmamlarımız hakkında nasıl bir edebe sahip olmamız gerektiği konusunda bütün Müslümanlar için tam bir ders niteliğindedir Biz onların adını ağzımıza almaya bile layık değilken nasıl olur da aralarında kıyas yaparız Hal böyleyken yine de âlimlerimiz şüpheleri def etmek tereddütleri ortadan kaldırmak ve anlamayan insanlara anlatmak için bu konularda yazmışlardır

Ebu Hanife r a fıkıh ilim takva hafıza ve zabıt yönünden dünya imamlarından birisidir O dindarlığının ibadetinin teheccüdünün çok Kur an okumasının ve geceleri ibadetle geçirmesinin yanında çok cömert ve çok zeki olan kimselerden biri sayılırdı Ebu Hanife r a Kitab a ve Sünnete önem veren ve hadis öğrenme konusunda çaba harcayıp yolculuklara çıkan bir alimdi O sünnetlere bunları toplamaya sünnetin kutsal sınırlarını savunmaya ona karşı gelen veya ondan uzaklaşmak isteyenlere karşı baskı yapmaya çok büyük önem verirdi Zira Peygamber s a v Efendimizin sünnetine başka şeylere tercih ederdi Ebu Hanife r a sika olan güçlü ravilere yönelen rivayette zayıf olanları terkeden ilk alimdir Ebu Hanife r a hadis ve fıkıhtan ayrılmamış takva ve ibadete devam etmiş ve sonunda dünyanın dört bir tarafında görüşlerine başvurulan bir alim ve kendisine uyulan bir bilgi sığınağı haline gelmiştir Ebu Hanife r a in ilim tahsil etme ezberleme onu koruma ve bu uğurda işini sağlam yapması ilim ve tahsil etmek için çalışması ve bunları yayma sultanın teklif ettiği makamları sabırla kabul etmeme kendini ilmi yaymaya ibadete ve cömertliğe fedakarca verme noktasındaki hal ve tavırları Dünyanın onun nazarındaki değersizliği gelip geçici olan dünyalıklara aldırmazlığı bunun yanında dindarlığı insanı fasık kılan hareketlerde4n uzaklığı ve iyiliğin her çeşidini kendinde bulundurması Bütün bu durumlarda her eçşidini kendinde bulundurması Bütün bu durumlarda onun menkibeleri sayılamayacak kadar çok ve teşhir etmeye ihtiyaç duymayacak kadar da meşhurdur

Ebu Hanife r a fıkıh ilim takva hafıza ve zabıt yönünden dünya imamlarından birisidir O dindarlığının ibadetinin teheccüdünün çok Kur an okumasının ve geceleri ibadetle geçirmesinin yanında çok cömert ve çok zeki olan kimselerden biri sayılırdı Ebu Hanife r a Kitab a ve Sünnete önem veren ve hadis öğrenme konusunda çaba harcayıp yolculuklara çıkan bir alimdi O sünnetlere bunları toplamaya sünnetin kutsal sınırlarını savunmaya ona karşı gelen veya ondan uzaklaşmak isteyenlere karşı baskı yapmaya çok büyük önem verirdi Zira Peygamber s a v Efendimizin sünnetine başka şeylere tercih ederdi Ebu Hanife r a sika olan güçlü ravilere yönelen rivayette zayıf olanları terkeden ilk alimdir Ebu Hanife r a hadis ve fıkıhtan ayrılmamış takva ve ibadete devam etmiş ve sonunda dünyanın dört bir tarafında görüşlerine başvurulan bir alim ve kendisine uyulan bir bilgi sığınağı haline gelmiştir Ebu Hanife r a in ilim tahsil etme ezberleme onu koruma ve bu uğurda işini sağlam yapması ilim ve tahsil etmek için çalışması ve bunları yayma sultanın teklif ettiği makamları sabırla kabul etmeme kendini ilmi yaymaya ibadete ve cömertliğe fedakarca verme noktasındaki hal ve tavırları Dünyanın onun nazarındaki değersizliği gelip geçici olan dünyalıklara aldırmazlığı bunun yanında dindarlığı insanı fasık kılan hareketlerde4n uzaklığı ve iyiliğin her çeşidini kendinde bulundurması Bütün bu durumlarda her eçşidini kendinde bulundurması Bütün bu durumlarda onun menkibeleri sayılamayacak kadar çok ve teşhir etmeye ihtiyaç duymayacak kadar da meşhurdur