İran da Devlet Din ve Devrim
İran da Devlet Din ve Devrim
Pınar Yayınları
İran da Devlet Din ve Devrim
1979 İslam Devrimi yle birlikte Amerika güdümündeki monarşik şahlık rejiminin alaşağı edilmesi uluslararası siyaset arenasında dönemin iki hakim süper gücünü aşağılanmış bir pozisyona düşürdü En önemlisi Ayetullah Humeyni nin iktidara yürüyüşü ve İslam Devleti İslami Rejim olgusu diğer Müslüman halklar nazarında oluşturacağı örneklik açısından baskıcı kukla yöneticilerin içine büyük korku salmıştır Amerika nın ve Batılı müttefiklerinin desteğiyle bu yerli yöneticiler İran İslam Devrimi aleyhine karşı devrim çalışmalarına girişmişlerdir İran da Devrim ve Karşı Devrim adlı bu önemli tarihi yapıtında Asaf Hüseyin bizi İran a ilişkin bildik klişelerin dışına çıkartarak İran da yaşanan devrimi ve karşı devrimi sömürgecilik ve emperyalizm terimi çerçevesinde alternatif bir tarih anlatısı sunuyor Önemli olayların kültürel eğilimlerin kişilerin ve siyasi gelişmelerin benzersiz bir analizini yapıyor Kitap ta İran ın son iki yüzyıllık siyasi sosyal dini tarihi masaya yatırılıyor Yeni Amerikan Yüzyılı Projesi ne ve bu proje kapsamındaki emperyal emellere hizmet etmelerinin hedeflendiği savaş çığırtkanlarının onların yerel muhbirlerinin ve emperyal strateji uzmanlarının ağızlarının sonuna dek açıldığı bir zamanda İran da Devrim ve Karşı Devrim i okumanın kaçınılmaz olduğu kendiliğinden ortaya çıkıyor Ve yine İran ın siyasî hayatı ve dünya sistemine etkileri konusunda eksiksiz bir kavramsal anlayışın geliştirilmesi noktasında bu önemli eser merkezî görüşler karşılaştırmalı siyasî perspektifler sunmaktadır
İletişim Yayınları
çev. Bahar Bilgen
İran ın son iki yüz yıllık siyasi tarihini analitik bir çerçeve içinde anlatan bir kitap 18 yüzyıl sonunda Kacar hanedanı döneminde merkezî bürokratik devletin tesisinden 20 yüzyıl başında meşrutiyet devriminin başarısızlığa uğramasına ve bu zemin üzerinde Pehlevi hanedanının iktidarına Bölgesel dengelerde ve büyük güçler arasında ve bir tampon devlet konumunda geçen on yıllara Şah ı deviren devrimin kopuşuna ve hızla İslâmîleşmesine Bu gelişmeyi yaratan dinî canlanmaya ve Şii ulemanın kurumsallaşma sürecine 1980 lerde bir teokrasinin icadına son yıllardaki demokratik reform taleplerine Behrooz Moazami kendine özgücülüğe düşmeksizin İran ı Batı dışı bir modern devlet oluşum tecrübesi olarak analiz ediyor bu tecrübedeki özgül toplumsal katılım ve seferberlik dinamiklerine dikkat çekiyor Bu kitabın İran Devleti nin oluşumuna dinî hareketlerin tarihine ve modern İran tarihinde ulemanın rolüne dair açıklamaları belkide sadece bir tarihçi ve bu olayların bir şahidinin sunabileceği bir bağımsızlığı taşımaktadır Kitap Batı eğilimli olmayan bir devlet teorisi ve 1979 Devrimi nin İslamî dönüşüne ve sonrasına çok farklı bir açıklama sunuyor çünkü İslamîleşmeyi kültürel bir süreçten ziyade tarihsel ve siyasi bir süreç olarak görüyor