İslam Düşüncesinde Bilginin Akliliği — Emrah Kaya

İslam tarihindeki ana akım düşünce okulları öncekilerin anlam arayışının bir tezahürü olarak görülmelidir Bu okullara dair yazılan yüzlerce ilmî çalışma da temelde bizim anlam arayışımızın ortak bir sonucudur Kelâm felsefe ve tasavvuf disiplinleri hem anlam arayışının sonucu olarak hem de bu arayışı yapacağımız mecra olarak öne çıkmaktadır Farklı ilkeleri esas almak suretiyle birbirinden ayrışan bu disiplinlerin insanlığa sunduğu dünya görüşü ve dolayısıyla anlam da farklıdır Bu farklılaşmada insanın alâmet i fârikası olan aklın ve aklî bilginin yerinin tespiti son derece önemlidir Bu kitabın gayesi anlam arayışımız sürecinde akla biçilen rolü ona tanınan alanı aklın mistik bilgi karşısındaki mağlubiyetini ve düşünsel boyutta vardığımız noktayı bir resim şeridi gibi okura sunmaktır

İslam tarihindeki ana akım düşünce okulları öncekilerin anlam arayışının bir tezahürü olarak görülmelidir Bu okullara dair yazılan yüzlerce ilmî çalışma da temelde bizim anlam arayışımızın ortak bir sonucudur Kelâm felsefe ve tasavvuf disiplinleri hem anlam arayışının sonucu olarak hem de bu arayışı yapacağımız mecra olarak öne çıkmaktadır Farklı ilkeleri esas almak suretiyle birbirinden ayrışan bu disiplinlerin insanlığa sunduğu dünya görüşü ve dolayısıyla anlam da farklıdır Bu farklılaşmada insanın alâmet i fârikası olan aklın ve aklî bilginin yerinin tespiti son derece önemlidir Bu kitabın gayesi anlam arayışımız sürecinde akla biçilen rolü ona tanınan alanı aklın mistik bilgi karşısındaki mağlubiyetini ve düşünsel boyutta vardığımız noktayı bir resim şeridi gibi okura sunmaktır

Emrah Kaya tarafından kaleme alınan İslam Düşüncesinde Bilginin Akliliği Fecr Yayınları eseri olarak okurlarla buluşuyor İslam Düşüncesinde Bilginin Akliliği Emrah Kaya Kitap Özeti İslam tarihindeki ana akım düşünce okulları öncekilerin anlam arayışının bir tezahürü olarak görülmelidir Bu okullara dair yazılan yüzlerce ilmî çalışma da temelde bizim anlam arayışımızın ortak bir sonucudur Kelâm felsefe ve tasavvuf disiplinleri hem anlam arayışının sonucu olarak hem de bu arayışı yapacağımız mecra olarak öne çıkmaktadır Farklı ilkeleri esas almak suretiyle birbirinden ayrışan bu disiplinlerin insanlığa sunduğu dünya görüşü ve dolayısıyla anlam da farklıdır Bu farklılaşmada insanın alâmet i fârikası olan aklın ve aklî bilginin yerinin tespiti son derece önemlidir Bu kitabın gayesi anlam arayışımız sürecinde akla biçilen rolü ona tanınan alanı aklın mistik bilgi karşısındaki mağlubiyetini ve düşünsel boyutta vardığımız noktayı bir resim şeridi gibi okura sunmaktır Yayınevi Fecr Yayınları Yazar Emrah Kaya Sayfa 212 Sayfa Kağıt 2 Hamur Boyut 13 00x21 00 cm Basım Yılı Haziran 2022 Barkod 9786258005783 Kategori İslam ve Günümüz İslam Düşüncesi

İslam tarihindeki ana akım düşünce okulları öncekilerin anlam arayışının bir tezahürü olarak görülmelidir Bu okullara dair yazılan yüzlerce ilmî çalışma da temelde bizim anlam arayışımızın ortak bir sonucudur Kelâm felsefe ve tasavvuf disiplinleri hem anlam arayışının sonucu olarak hem de bu arayışı yapacağımız mecra olarak öne çıkmaktadır Farklı ilkeleri esas almak suretiyle birbirinden ayrışan bu disiplinlerin insanlığa sunduğu dünya görüşü ve dolayısıyla anlam da farklıdır Bu farklılaşmada insanın alâmet i fârikası olan aklın ve aklî bilginin yerinin tespiti son derece önemlidir Bu kitabın gayesi anlam arayışımız sürecinde akla biçilen rolü ona tanınan alanı aklın mistik bilgi karşısındaki mağlubiyetini ve düşünsel boyutta vardığımız noktayı bir resim şeridi gibi okura sunmaktır

Bu kitapta İslâm düşüncesinde bilgiyi aklî ve veya mistik zeminlere oturtma yönündeki gayretleri İslâm düşüncesinin en etkili isimleri üzerinden ortaya koymaya çalışılmaktadır Hem zengin dinî kültürel ve düşünsel kaynaklardan beslenen hem de birçok farklı alt dallara ayrılmak suretiyle ekollerin oluşumuna imkân veren İslâm düşüncesini mutlak sınırlar içinde görmek ve bu konu hakkında son noktayı koyduğunu iddia etmek bu düşünce sisteminin büyüklüğünü idrak edememekten ileri gelir Bununla beraber bilginin aklîliği derken bu kitapta ne kastediliyor Kitabın ilerleyen bölümleri bütünüyle yazarın çizdiği çerçeve içerisinde bir anlama sahip olacaktır Zira aynı şeye farklı açıdan bakan kişilerin gördükleri şey aynı değildir Akıl en genel anlamıyla insanın idrak yetisi olarak alâmet i fârikasıdır Aklîlik insanın eldeki değişken verilerden değişmeyeni bulması hissedilenden his ötesi idrake geçmesi fizikten metafiziğe ulaşması için tüm sonuçları sebeplere izah edilebilir ve tutarlı bir şekilde bağlamasıdır Bilginin aklîliği ise bilginin beşerî çabayla tutarlılık ve izah edilebilirlik çerçevesinde üretilmesi veya elde edilmesidir Akıl pasif bir alıcı ve dönüştürücü değil bununla beraber bilgi üretici ve kendisine verilmeyeni keşfedicidir Ancak bu keşfin sonucu hem iç tutarlılığa sahip olmalı hem de muhakkak izah edilebilmelidir

Bu kitapta İslâm düşüncesinde bilgiyi aklî ve veya mistik zeminlere oturtma yönündeki gayretleri İslâm düşüncesinin en etkili isimleri üzerinden ortaya koymaya çalışılmaktadır Hem zengin dinî kültürel ve düşünsel kaynaklardan beslenen hem de birçok farklı alt dallara ayrılmak suretiyle ekollerin oluşumuna imkân veren İslâm düşüncesini mutlak sınırlar içinde görmek ve bu konu hakkında son noktayı koyduğunu iddia etmek bu düşünce sisteminin büyüklüğünü idrak edememekten ileri gelir Bununla beraber bilginin aklîliği derken bu kitapta ne kastediliyor Kitabın ilerleyen bölümleri bütünüyle yazarın çizdiği çerçeve içerisinde bir anlama sahip olacaktır Zira aynı şeye farklı açıdan bakan kişilerin gördükleri şey aynı değildir Akıl en genel anlamıyla insanın idrak yetisi olarak alâmet i fârikasıdır Aklîlik insanın eldeki değişken verilerden değişmeyeni bulması hissedilenden his ötesi idrake geçmesi fizikten metafiziğe ulaşması için tüm sonuçları sebeplere izah edilebilir ve tutarlı bir şekilde bağlamasıdır Bilginin aklîliği ise bilginin beşerî çabayla tutarlılık ve izah edilebilirlik çerçevesinde üretilmesi veya elde edilmesidir Akıl pasif bir alıcı ve dönüştürücü değil bununla beraber bilgi üretici ve kendisine verilmeyeni keşfedicidir Ancak bu keşfin sonucu hem iç tutarlılığa sahip olmalı hem de muhakkak izah edilebilmelidir

Bu kitapta İslâm düşüncesinde bilgiyi aklî ve veya mistik zeminlere oturtma yönündeki gayretleri İslâm düşüncesinin en etkili isimleri üzerinden ortaya koymaya çalışılmaktadır Hem zengin dinî kültürel ve düşünsel kaynaklardan beslenen hem de birçok farklı alt dallara ayrılmak suretiyle ekollerin oluşumuna imkân veren İslâm düşüncesini mutlak sınırlar içinde görmek ve bu konu hakkında son noktayı koyduğunu iddia etmek bu düşünce sisteminin büyüklüğünü idrak edememekten ileri gelir Bununla beraber bilginin aklîliği derken bu kitapta ne kastediliyor Kitabın ilerleyen bölümleri bütünüyle yazarın çizdiği çerçeve içerisinde bir anlama sahip olacaktır Zira aynı şeye farklı açıdan bakan kişilerin gördükleri şey aynı değildir Akıl en genel anlamıyla insanın idrak yetisi olarak alâmet i fârikasıdır Aklîlik insanın eldeki değişken verilerden değişmeyeni bulması hissedilenden his ötesi idrake geçmesi fizikten metafiziğe ulaşması için tüm sonuçları sebeplere izah edilebilir ve tutarlı bir şekilde bağlamasıdır Bilginin aklîliği ise bilginin beşerî çabayla tutarlılık ve izah edilebilirlik çerçevesinde üretilmesi veya elde edilmesidir Akıl pasif bir alıcı ve dönüştürücü değil bununla beraber bilgi üretici ve kendisine verilmeyeni keşfedicidir Ancak bu keşfin sonucu hem iç tutarlılığa sahip olmalı hem de muhakkak izah edilebilmelidir

Bu kitapta İslâm düşüncesinde bilgiyi aklî ve veya mistik zeminlere oturtma yönündeki gayretleri İslâm düşüncesinin en etkili isimleri üzerinden ortaya koymaya çalışılmaktadır Hem zengin dinî kültürel ve düşünsel kaynaklardan beslenen hem de birçok farklı alt dallara ayrılmak suretiyle ekollerin oluşumuna imkân veren İslâm düşüncesini mutlak sınırlar içinde görmek ve bu konu hakkında son noktayı koyduğunu iddia etmek bu düşünce sisteminin büyüklüğünü idrak edememekten ileri gelir Bununla beraber bilginin aklîliği derken bu kitapta ne kastediliyor Kitabın ilerleyen bölümleri bütünüyle yazarın çizdiği çerçeve içerisinde bir anlama sahip olacaktır Zira aynı şeye farklı açıdan bakan kişilerin gördükleri şey aynı değildir Akıl en genel anlamıyla insanın idrak yetisi olarak alâmet i fârikasıdır Aklîlik insanın eldeki değişken verilerden değişmeyeni bulması hissedilenden his ötesi idrake geçmesi fizikten metafiziğe ulaşması için tüm sonuçları sebeplere izah edilebilir ve tutarlı bir şekilde bağlamasıdır Bilginin aklîliği ise bilginin beşerî çabayla tutarlılık ve izah edilebilirlik çerçevesinde üretilmesi veya elde edilmesidir Akıl pasif bir alıcı ve dönüştürücü değil bununla beraber bilgi üretici ve kendisine verilmeyeni keşfedicidir Ancak bu keşfin sonucu hem iç tutarlılığa sahip olmalı hem de muhakkak izah edilebilmelidir

Bu kitapta İslâm düşüncesinde bilgiyi aklî ve veya mistik zeminlere oturtma yönündeki gayretleri İslâm düşüncesinin en etkili isimleri üzerinden ortaya koymaya çalışılmaktadır Hem zengin dinî kültürel ve düşünsel kaynaklardan beslenen hem de birçok farklı alt dallara ayrılmak suretiyle ekollerin oluşumuna imkân veren İslâm düşüncesini mutlak sınırlar içinde görmek ve bu konu hakkında son noktayı koyduğunu iddia etmek bu düşünce sisteminin büyüklüğünü idrak edememekten ileri gelir Bununla beraber bilginin aklîliği derken bu kitapta ne kastediliyor Kitabın ilerleyen bölümleri bütünüyle yazarın çizdiği çerçeve içerisinde bir anlama sahip olacaktır Zira aynı şeye farklı açıdan bakan kişilerin gördükleri şey aynı değildir Akıl en genel anlamıyla insanın idrak yetisi olarak alâmet i fârikasıdır Aklîlik insanın eldeki değişken verilerden değişmeyeni bulması hissedilenden his ötesi idrake geçmesi fizikten metafiziğe ulaşması için tüm sonuçları sebeplere izah edilebilir ve tutarlı bir şekilde bağlamasıdır Bilginin aklîliği ise bilginin beşerî çabayla tutarlılık ve izah edilebilirlik çerçevesinde üretilmesi veya elde edilmesidir Akıl pasif bir alıcı ve dönüştürücü değil bununla beraber bilgi üretici ve kendisine verilmeyeni keşfedicidir Ancak bu keşfin sonucu hem iç tutarlılığa sahip olmalı hem de muhakkak izah edilebilmelidir

Bu kitapta İslâm düşüncesinde bilgiyi aklî ve veya mistik zeminlere oturtma yönündeki gayretleri İslâm düşüncesinin en etkili isimleri üzerinden ortaya koymaya çalışılmaktadır Hem zengin dinî kültürel ve düşünsel kaynaklardan beslenen hem de birçok farklı alt dallara ayrılmak suretiyle ekollerin oluşumuna imkân veren İslâm düşüncesini mutlak sınırlar içinde görmek ve bu konu hakkında son noktayı koyduğunu iddia etmek bu düşünce sisteminin büyüklüğünü idrak edememekten ileri gelir Bununla beraber bilginin aklîliği derken bu kitapta ne kastediliyor Kitabın ilerleyen bölümleri bütünüyle yazarın çizdiği çerçeve içerisinde bir anlama sahip olacaktır Zira aynı şeye farklı açıdan bakan kişilerin gördükleri şey aynı değildir Akıl en genel anlamıyla insanın idrak yetisi olarak alâmet i fârikasıdır Aklîlik insanın eldeki değişken verilerden değişmeyeni bulması hissedilenden his ötesi idrake geçmesi fizikten metafiziğe ulaşması için tüm sonuçları sebeplere izah edilebilir ve tutarlı bir şekilde bağlamasıdır Bilginin aklîliği ise bilginin beşerî çabayla tutarlılık ve izah edilebilirlik çerçevesinde üretilmesi veya elde edilmesidir Akıl pasif bir alıcı ve dönüştürücü değil bununla beraber bilgi üretici ve kendisine verilmeyeni keşfedicidir Ancak bu keşfin sonucu hem iç tutarlılığa sahip olmalı hem de muhakkak izah edilebilmelidir İngilizce This book highlights the efforts to ground knowledge in rational and or mystical foundations within Islamic thought focusing on the most influential figures Viewing Islamic thought which is nourished by rich religious cultural and intellectual sources and which by branching out into many different sub fields has enabled the formation of schools of thought within absolute boundaries and claiming to have reached the final word on the subject stems from a failure to grasp the magnitude of this system of thought That said what does this book mean by the rationality of knowledge The book s subsequent sections will make sense entirely within the framework outlined by the author This is because people looking at the same thing from different angles do not see the same thing In its most general sense reason is the distinguishing feature of human cognition Rationality is the ability of humans to find the immutable among the variable data at hand to move from the perceived to the beyond perception and to reach metaphysics from physics by linking all results to causes in an explicable and consistent manner The rationality of knowledge is the production or acquisition of knowledge within the framework of consistency and explainability through human effort Reason is not a passive receiver and transformer but also a producer of knowledge and a discoverer of what is not given to it However this discovery s result must be internally consistent and explainable