İstanbul un Surları ve Kapıları

Osmanlı İmparatorluğu İttihatçı liderlerin yaptıkları gizli antlaşmayla I Dünya Savaşı na Almanya nın müttefiki olarak sürüklenirken Sultan V Mehmed Reşad tarafından ilan edilen cihad ı ekber ile İtilaf devletlerinin sömürgelerindeki Müslümanlar başlarındaki yönetimlere isyan etmeye çağrıldılar Peter Hopkirk İngiltere ile Rusya arasında 19 yüzyıl boyunca Orta Asya da süren gizli savaşı konu alan Büyük Oyun un devamı niteliğindeki İstanbul un Doğusunda Bitmeyen Oyun da cihadın aslında Berlin de tasarlandığı ve eski Büyük Oyun un bir anlamda yeni taraflarla sürdüğü tezini işliyor Bu defa kralın kayzerin sultanın ve çarın istihbarat servisleri arasındaki savaşın alanı batıda İstanbul dan doğuda Kabil e ve Kaşgar a kadar uzanıp İran a Kafkaslar a ve Rus Orta Asya sına dek yayılıyor Hopkirk sürükleyici üslubuyla okuyucuyu Meksika nın Pasifik kıyıları açıklarında ıssız bir adada verilen randevudan Bolşevik devriminden sonra Bakü de yaşananlara Kanal Harekâtı ndan İran da Alman ve İngiliz gizli servislerinin kapışmalarına uzanan geniş bir yelpazede bu gizli savaşın kahramanlarının serüvenleri içinde dolaştırıyor

Bir zamanlar Roma İmparatorluğu nun kızı olan ardından Mistik Doğu nun İmparatoriçesi tarafından taç giyen İstanbul tarihin sanatın ve mimarinin kucaklaştığı eşsiz bir şehirdir Holden Hutton bu muhteşem şehrin saraylarına kiliselerine camilerine ve diğer tarihi yapılarına dair derinlemesine bir bakış sunuyor Bu kitap İstanbul un tarihi zenginliklerini keşfetmek isteyen herkes için bir anahtar niteliğinde Konstantinopolis in tarihi ve topografyasına dair bilgiler eski uygarlıklardan günümüze kadar uzanan büyülü bir yolculuğa çıkartıyor Bu kitapta neler var İstanbul un mimari harikalarının ve tarihine dair derinlemesine analizler Profesör Bury Bay Tozer von Hammer ve diğer tanınmış isimlerden alıntılarla zenginleştirilmiş içerik Kayserlerinin valilerin evleri Bu kentin büyüleyici öyküsü Hutton orijinal otoritelerden modern yazarlardan ve şahsi deneyimlerinden yola çıkarak bu eşsiz şehrin hikayesini canlandırıyor İstanbul un tarihi dokusunu keşfetmek isteyen okuyucular için bu kitap hem rehber niteliğinde hem de derinlemesine bir araştırmanın ürünüdür Türkçe ye ilk kez çevrilen bu eserle İstanbul un kucaklaştığı tarih sanat ve mimari bölümlerinde okuyanlar için dair unutulmaz bir eser bu deneyim için bu eseri kaçırmayın

Rumlar Cenevizliler Galatalılar Museviler mahallelerinden kovulmazlarsa Fatih Sultan Mehmed in tersanelerine kıyamete kadar çivi yapmak için söz veren demirci Çingeneler Ve halkı tarafından âdeta boşaltılmış şehri yeniden şenlendirsin diye Anadolu dan göç ettirilen onca halk Türkmenler Kürtler Ermeniler Anadolu Rumları Rumca bilmeyen Karamanlı Rumlar Özgürlüklerini yitirmiş köleler Kafkasyalılar Afrikalılar Avrupalılar Bu halkların ulusların inançların bir araya gelişinin oluşturduğu bir kavram İstanbulluluk Bir şehir insanlarıyla birlikte inançları da biriktirir Her yeni göçten bir inanç kırıntısı bir yemek ayrıntısı bir koku alıp birikimine katar ve yeni göçen herkesi yavaş yavaş eski sakinlerine dönüştürür

Bir Koltuk Gezgininden İstanbul Yazar araştırmacı ve seyyah Richard Tillinghast 50 yıla dayanan gözlemleri ve yaptığı kapsamlı araştırmalar ışığında İstanbul un imparatorluklar şehrinden bir metropole dönüşümünün hikâyesini anlatıyor Şehrin Bizans Osmanlı ve Türk köklerinden beslenen sanatının mimarisinin kültürünün tarihinin edebiyatının ve mutfağının bütün detaylarına iniyor Tillinghast rehberliğinde şehrin sokaklarını müzelerini saraylarını camilerini kiliselerini restoran ve çarşılarını gezerken hem Konstantinopolis i hem de İstanbul u bir arada yaşadığınızı hissedeceksiniz Roman tadındaki bu kitapta Bizans imparatorları din adamları ve saray eşrafının hayaletleri Osmanlı sultanları şairler ve dervişlerle kol kola geziyor İstanbul un tarihi kültürü ve yaşamı hakkında bir rehber niteliğinde olan bu kitabı okuduğunuzda Şehirlerin Kraliçesi İstanbul u yeniden keşfedeceksiniz

İstanbul benzersiz bir kent Bin beş yüz yılı aşkın süre iki büyük imparatorluğa başkentlik yapmış Orta Çağ ın en etkileyici savunma sistemlerinden olan surları önce Bizans ın ardından Osmanlı nın başkentini korumuş İstanbul surları dünyanın en büyük tarih ve kültür miraslarından da biri aynı zamanda İstanbulluların yaşamlarıyla bütünleşmiş şehri biçimlendirmiş gündelik yaşamın binlerce yıllık izlerini taşıyan tanıkları İstanbul un Surları ve Kapıları nda Murat Belge surları bir kültür rotası olarak ele alacak ve bu rota boyunca bize rehberlik edecek Yol boyunca sur kapılarına uğrayarak Yedikule den Haliç e kara surlarını sonra Haliç boyu semtlerini ardından Sarayburnu ndan başlayarak Marmara Surları boyunca Tarihî Yarımada yı keşfedeceğiz Sonra Karaköy e geçecek İstanbul un Batı ya dönük yüzü olan Galata yı eski Ceneviz surlarının ve kapılarının izini sürerek arşınlayacağız Surların yanı sıra semtleri insanları anıtları her dinden ibadethaneleri ve bunlara eşlik eden efsane ve hikâyeleri de keşfettiğimiz yolculuğumuzun sonuna vardığımızda bir İstanbul kültür turunu bitirmiş olacağız Kentimizin zengin tarihine ve kültürüne çok renkli dokusuna tanıklık edeceğimiz bu tura eşlik ederken İstanbul a tekrar hayran kalacak her gün yanından geçtiğimiz içinde yaşadığımız o zenginliklere farklı bir gözle bakacaksınız

Kitap için saha çalışmaları 2022 2023 yılları arasında tamamlanmış ve yazımı 2024 yılının ortalarında tamamlanarak eser ortaya çıkarılmıştır Çalışma kapsamında Kara Surları Yedikule Ayvansaray Haliç Surları Ayvansaray Sarayburnu ve Marmara Deniz Surları Sarayburnu Kazlıçeşme ile bu surlar üzerindeki kuleler kapılar ve tarihi yapılar detaylı olarak incelenmiştir Surlar kuleler ve kapıların konumları plan ve krokiler üzerinde işaretlenmiş özellikleri yerinde ölçülerek ayrıntılı bir şekilde belgelenmiş ve fotoğraflarla desteklenmiştir Ayrıca bu yapıların tarihsel geçmişi yerli ve yabancı kaynaklar taranarak araştırılmış ve kapsamlı bir şekilde kitaba dâhil edilmiştir Çalışmada başvurulan kaynaklar ve dizin kitabın sonuna eklenmiştir Fotoğraf çalışmaları sırasında çekilen her fotoğraf uygun şekilde isimlendirilmiştir Ancak günümüzde var olmayan ya da fotoğraflanması için gerekli izinlerin alınamadığı birkaç yapı örneğin Sepetçi Kasrı gibi kaynak belirtilerek başka eserlerden alınmış ve kitaba dâhil edilmiştir Kitap bu yapıları günümüzdeki durumlarıyla belgelemek ve gelecek kuşaklara kalıcı bir miras bırakmak amacıyla hazırlanmıştır Saha çalışmaları sırasında önemli zorluklarla karşılaşılmış özellikle bazı bölgelerde gerekli izinlerin alınması büyük çaba gerektirmiştir Özellikle Kara Surları üzerindeki incelemeler sırasında zaman zaman hayati tehlike oluşturabilecek durumlarla karşılaşılmıştır