İstanbul ve Yeni Osmanlılar
İstanbul ve Yeni Osmanlılar
Dorlion Yayınları
İstanbul ve Yeni Osmanlılar
Avrupalı seyyah tarihçi ve gözlemci Andreas David Mordtmann 19 yüzyılın ikinci yarısında Osmanlı topraklarında bulunduğu süre boyunca dikkatlerini yalnızca başkentin ihtişamına değil taşra yönetimindeki çarpıklıklara halkın gündelik hayatına ve devletin dönüşüm sancılarına da çevirdi Diplomatik misyonlarda görev almış bir entelektüel olarak Mordtmann kaleme aldığı eserlerinde titiz gözlemlerini kendi görüşleriyle birleştirerek dönemi kendine has üslubuyla betimler Eserin merkezinde Tanzimat ve sonrasının sancılı yıllarında Doğu dünyası ve Osmanlı toplumunun yüzleştiği çelişkiler yer alır Vilayet idaresindeki keyfî uygulamalar mültezimlerin köylü üzerindeki baskısı Çerkez göçlerinin yarattığı toplumsal gerilimler vergi ve adalet mekanizmalarının yozlaşması gibi pek çok mesele imparatorluğun çeperlerinden merkeze doğru ilerleyen bir çözülüşün işaretlerini verir İstanbul un ihtişamı ile Anadolu nun sefaletinin yan yana aktarıldığı bu sayfalar Osmanlı nın modernleşme arayışlarının gerçekte ne denli kırılgan ve sancılı olduğunu gözler önüne serer
Dergah Yayınları
çev. Gertraude Habermann - Songu
Alman şarkiyatçı ve diplomat Andreas David Mordtmann entelektüel mesaisinin önemli bir kısmını Şark ın tarihi arkeolojisi ve ahvaline dair incelemelere tahsis etmiştir Anadolu nun muhtelif yerlerine öncü seyahatler yapmıştır bu gözlemleri çoğu ücra Anadolu bölgesi için bugün dahi tarihsel belge niteliği taşımaktadır 1800 lü yılların ikinci yarısında İstanbul da geçirdiği dönemde ticaret mahkemesi azalığı Mekteb i Mülkiye de coğrafya ile antropoloji hocalığı gibi çeşitli vazifeler almış ve devletin ileri gelenleriyle yakın ilişkiler kurmuş Tanzimat devrinin önde gelen fikir insanlarıyla dostluklar kurmuştur Bu irtibatlar dolayısıyla Payitaht ı ve Osmanlı yı yakından gözlemlemiş dönemin cemiyetlerinde çeşitli roller oynamış neticede Osmanlı nın siyasi idari askerî sosyal ve ekonomik vaziyetine dair gözlemlerini içeren bu eser teşekkül etmiştir İstanbul ve Yeni Osmanlılar sadece Kırım Savaşı sonrası İstanbul ve Balkanlardaki isyanlar bozulan iktisadi dengeler idaredeki sıkıntılar hukuk ve eğitim alanlarındaki sıkıntılarla sarmalanmış Sultan Abdülaziz dönemine götürmekle kalmaz yeni bir devrin ümitlerini insanlarını ve ideallerini de ele alır Alman şarkiyatçılığının İstanbullu büyük üstadı Mordtmann ın hatıratını Christopher Neumann ın sunuşuyla ve vefatını müteakip mektepten talebelerinin elvedasıyla sunuyoruz