İstatistik — Ali Dönmez

İstatistik Kitap Açıklaması Çoğu istatistik ders kitapları kuramsal tartışmalar ve sunulan değişik kavramların matamatiksel kanıtları üzerinde yoğunlaşırlar Bu yaklaşımın sonucu olarak öğrenciler istatistiksel testleri kendi deneysel bulgularına uygulama konusunda genellikle somut bir anlayış kazanamazlar Bu kitabın amacı böyle bir yaklaşımı tersine çevirmek ve istatistiksel kavram ve testleri uygulamalı olarak vermektir Deneyimlerimiz bize üzerinde titizlikle çalışılmış ve açık bir biçimde betimlenmiş örneklerin kolaylıkla çok değişik durumlara genellenebileceğini göstermiştir Sonuç olarak bu kitapta izlenen öğretim yöntemi temelde örnekle öğretim üzerine kurulmuştur Ders kitaplarının çoğunda görülen matematiksel kanıtlar ve kuramsal tartışmalar çoğu durumda dışlanmıştır Bunların yerine deneysel bulguların anlamlılığını test etmede gereksinim duyulan hesaplama işlemlerinin basamak basamak çözümlemesi verilmiştir Her test ya da analiz dikkatle seçilmiş anlaşılması kolay bir örnek üzerinde gösterilmiş ve hesaplamaya ilişkin basamak ve işlemler matematiksel sembollerle verilmek yerine sözel olarak ifade edilmiştir Bu nedenle analizlerin basit t testi ya da basit korelasyondan en karmaşık varyans analizlerine ya da çoklu korelasyonlara kadar uzanmasına karşın bu kitabı etkili bir biçimde kullanabilmek için hemen hemen hiç matematik ön bilgisine gereksinim yoktur Kuramsal tartışmalar en aza indirgenmiş ancak değişik analizlere ilişkin temel varsayım ve hesaplama formülleri ya her bölümün başında ayrı olarak ya da hesaplamaları göstermede kulandan örnekle kaynaştırılarak verilmiştir Bu tür varsayım ve formüllere biri dışında kitabın tüm kısımlarında kuramla hesaplama işlemleri arasındaki ilişkileri ve ayrıca her analizin kendi özel problemi ile olan bağlantısını kavramasında kullanıcıya yardımcı olmak amacı ile yer verilmiştir Varyans analizinin tartışıldığı 2 Kısmın her bölümünde genel olarak formüllerin yerini kullanımdaki istatistik ders kitaplarından seçilmiş bir liste almıştır Bu yolu izlemenin iki nedeni vardır tik olarak bu analizlerde kullanılan sembolik notasyon yazardan yazara büyoik ölçüde değişir ikinci olarak da formül ve semboller anlamında bu tür materyalin sunulması böyle bir kitap için uygun olandan çok daha fazla zaman ve yer haracayı gerektirirdi Örneklerin büyük çoğunluğunun davranışsal ve toplumsal bilimler alanlarındaki deneysel bulguların analizine ilişkin olmasına karşın bu kitap eğitim iş yönetimi tıp araştırmaları ya da istatistiksel analiz gerektiren başka her hangi bir alandaki dersler için de eşit derecede uygundur Ek olarak geniş bir alanı kapsaması analizler açısından nedeni ile aynca lisans ve yüksek lisans dersleri için de uygundur Çok az matematik bilgisi ya da istatistiksel temel gerektirmesi dolayısıyle kitap öğrencilerin çok temel bir istatistik dersinden sonra aldıkları ilk labaratuar derslerinde de öğretim üyeleri için çok yararlı olacaktır Ayrıca ek değişkenlerin ya da tekrarlanmış ölçümlerin söz konusu olduğu daha ileri düzeyde deneylerin desenlenmesine ve sonuçlarının analizine olanak verecektir Bizim deneyimlerimize göre kendi verilerine hangi analizi uygulaması gerektiğinin söylenmesi öğrenci için yeterli olmaktadır Bu açıdan hemen herkes bütün bir analizin sonuna kadar yönergeleri basamak basamak izleyebilir Yine bizim deneyimlerimize göre bu kitap bir araştırmanın analizini yapmakla görevlendirilmiş istatistkisel bilgileri sınırlı araştırma görevlilerince de aynı biçimde kullanılabilecektir Bu el kitabının yardımı ile en deneyimsiz araştırma görevlisi bile ek olarak pek fazla bir yönlendirmeye gereksinim duymadan en karmaşık analizleri yapabilir Kitabın önemli bir kullanım alanı da bilgisayar programları ile ilgili kişiler tarafından belirtilmektedir Ayrı ayrı gösterilmiş olmaları nedeniyle her analize ilişkin hesaplama basamakları bir bilgisayar programında bulunması gereken yönergelerin ayrıntılı bir akı