İsyanlar Entrikalar ve Savaşlarla Dolu Bir Saltanat Bizans İmparatorluğu nda IX Konstantinos Mono
Selenge
VIII Konstantinos 1028 yılında geride erkek varis bırakmadan vefat ettiğinde Makedon Hanedanı nın meşruiyeti hususunda en ufak bir tartışma söz konusu değildi Bu nedenle Bizans İmparatorluğu ilerleyen yıllarda VIII Konstantinos un kızları Zoe ve Theodora eli ve aracılığıyla yönetildi Bu bağlamda Zoe nin üçüncü eşi olup 1042 1055 yılları arasında hüküm süren IX Konstantinos Makedon Hanedanı nın son İmparatoru dur Onun saltanatı Bizans ın XI yüzyılda II Basileios ile I Aleksios dönemleri arasında yaşadığı kriz sürecindeki en istikrarlı zaman dilimidir Yine de bu dönemin iç ve dış gelişmeler bakımından oldukça hareketli geçtiği görülmektedir IX Konstantinos başta dönemin en namlı komutanı Georgios Maniakes in 1042 1043 teki isyanı olmak üzere pek çok isyan ve komplo girişimine karşı iktidarını savunmak zorunda kaldı Hemen ardından başkente saldıran Rusları savuşturdu takip eden yıllarda da Ani Ermeni Krallığı nı ilhak etti Bu gelişmelerin ardından IX Konstantinos için sıkıntılı günler başladı Zira İmparator batıda Güney İtalya yı istila eden Normanlar doğuda İmparatorluk topraklarına akınlar düzenleyen Selçuklular kuzeyde ise Tuna yı aşan Peçeneklerle aynı anda mücadele etmek zorunda kaldı Bu Bizans tarihindeki en önemli kırılma anlarından biriydi Bütün bunlar yetmezmiş gibi 1054 te Roma ile Konstantinopolis Kiliseleri arasında daha sonra tarihçiler tarafından Büyük Bölünme olarak adlandırılan ve resmî olarak yaklaşık bin yıl süren büyük bir ihtilaf yaşandı Tüm bu olumsuzluklara rağmen İmparator IX Konstantinos Mikhail Psellos İoannes Mauropous ve İoannes Ksiphilinos gibi devrin en önemli ilim insanlarını himaye ederek Konstantinopolis te hukuk ve felsefe eğitimi veren iki okul kurdu Ayrıca İmparatorluk sınırları içinde ve dışında pek çok imar faaliyetinde de bulundu Mehmet Yağcı tarafından kaleme alınan İsyanlar Entrikalar ve Savaşlarla Dolu Bir Saltanat IX Konstantinos Monomakhos Dönemi 1042 1055 adlı eserde II Basileios un ölümünün ardından Bizans ın içinde bulunduğu veraset sorunu bağlamında IX Konstantinos un tahta çıkış süreci onun karşı koymak zorunda kaldığı iç isyanlar komplolar ve suikast girişimleri üzerinde durulmaktadır Ayrıca IX Konstantinos döneminde Bizans ın komşu devletlerle ilişkileri irdelenmekte ve onun idarî askerî malî dinî kültür ve eğitim politikaları ele alınmaktadır