Kısa Soğuk Savaş Tarihi

Soğuk Savaş II Dünya Savaşı nın sona ermesiyle ABD ile SSCB arasında yaşanan siyasi çekişmeyi birçok yönüyle ele alıyor İki süper gücün stratejik konumdaki ülkeleri yanlarına çekmeye çalışmasıyla Asya dan Güney Amerika ya yayılan mücadelede tüm dünyada nüfuz alanları değişti Tarih profesörü John Lewis Gaddis II Dünya Savaşı ndan sonra güç dengesinin oluşmasını ve süper güçlerin mücadelesi sonucunda birçok ülkede yaşanan dönüşüm sürecini çözümleyici bir bakış açısıyla anlatıyor Olayların yanında olguları ve tutumları da tartışan kitap uluslararası ilişkilerde güdümün oynadığı rolü daha sonra komünist rejimlerin çöküşünü ve özerkliğin doğuşunu irdeliyor John Lewis Gaddis in Soğuk Savaş ı dünyanın nükleer savaşın eşiğinden dönmesi Marshall Planı ve Türkiye nin dış siyasetine etkisi gibi yakın tarihin önemli süreçlerini açıklayan kapsamlı bir çalışma

20 yüzyılın ortalarında insanlık II Dünya Savaşı denen altı yıl sürmüş bir kâbustan kurtulmuştu Ancak gökyüzünde karanlık bulutlar dolaşmaya devam ediyordu Bu kez dünya farklı bir kavramla tanıştı Soğuk Savaş Baltıklardan Adriyatik e uzanan Demir Perde ile ayrılan dünya kırk beş yıl boyunca topyekûn yok olma tehdidinin altında yaşadı Bu kırk beş yılda insanlık Sovyet gulaglarında milyonlarla ifade edilen sayıda canını yitirdi Amerikan McCarthyciliği döneminde cadı avına maruz kaldı 38 Paralel le ayrılan Kore de kendisiyle hiç ilgisi olmayan bir davada kanını akıttı Berlin de bir duvarın arkasına hapsoldu Küba da tırmanan krizle nükleer yok oluşun eşiğinden döndü Vietnam da girdiği bataklıktan yıllarca çıkamadı iki kutup arasına sıkıştırılmaya karşı isyanını çiçek çocuklarla Beatles la Rock and Roll la haykırdı uzaya çıktı Ay a ayak bastı Polonya da Macaristan da Çekoslovakya da yeşeren bahar ümitlerinin solduğunu gördü Ve nihayet bir duvarın yıkılışı bu devrin sonunu getirdi İlkin Başar Özal Kısa Soğuk Savaş Tarihi nde 1945 1990 yılları arasını adeta bir kameranın vizöründen aktarır gibi canlı bir anlatımla sunuyor Dönemler arası bağlantılar kurarak geçmiş le gün ü bir araya getiriyor

İkinci Dünya Savaşı nın sonlarıyla birlikte savaşın galipleri hiç de alışık olmadıkları bir oyunun içerisine sürüklenmekteydiler Tanımlaması oldukça güç daha önce hiç oynanmamış bir oyundu Perdeyi Doğu Avrupa da açanların nerede ve nasıl kapanacağını bilemeyecekleri bir oyun Soğuk Savaş adını alacak olan bu oyun dünya siyasetini uzun bir süreliğine esir alarak gerek ABD yi gerekse de SSCB yi büyük bir umursamazlıkla uzak coğrafyalarda sonu belirsiz maceralara sürüklemekten geri kalmayacaktı Cangılları bataklıkları tünelleri hava köprüleri yeraltı siloları kitlelere dar gelen meydanları ve de uzaya taşan yarışıyla mekan kavramını bu denli hiçe sayan bir oyun Bir de onun ayrılmaz bir parçası olan gündem eskitmede üstüne olmayan amansız bir tempo Ardı arkası kesilmeyen Berlin bunalımlarıyla soluk soluğa izlenen Küba Kriziyle sürpriz Tet Saldırısıyla ve de Doğudan Batıya akıl almaz kaçış öyküleriyle Ancak tüm bunlar dahi diplomasi tarihinin bu çok özel dönemiyle adeta özdeşleşmiş olan oyuncuları olmadan eksik kalırdı Soğuk Savaş ı asıl yaşatacak olan da onlardı George Kennan ın uzun telgrafı Francis Gary Powers ın U 2 si Fidel Castro nun purosu Jan Palach ın mektubu Afganlı mücahitlerin Stinger ı ve de isimsiz kahramanların Berlin Duvarı Hepsi Soğuk Savaş Müzesi nde