Kişisel Verilerin Korunması İle İlgili Cezai Düzenlemeler — Abdulhakim Yıldız

İÇİNDEKİLER 7KISALTMALAR DİZİNİ19GİRİŞ 21BÖLÜMKİŞİSEL VERİ HUKUKUNUN GENEL HUSUSLARI1 1 KİŞİSEL VERİ KAVRAMI 251 1 1 Kişisel Verinin Tanımı 251 1 1 1 Kişi 251 1 1 2 Veri 261 1 1 3 Kişisel Veri 271 1 2 Kişisel Veri Kavramının Unsurları291 1 2 1 Bilgi 291 1 2 2 Bilginin Gerçek Kişiye Ait Olması331 1 2 3 Gerçek Kişinin Kimliğinin Belirli veyaBelirlenebilir Olması 361 1 2 4 Bilginin Gerçek Kişiyle İlişkilendirilmesi 371 1 3 Kişisel Verinin Türleri 391 1 3 1 Özel Nitelikli Hassas Kişisel Veriler 391 1 3 2 Genel Nitelikli Hassas Olmayan Kişisel Veriler 411 2 KİŞİSEL VERİ HUKUKUNA İLİŞKİN TEMELKAVRAMLAR 421 2 1 İlgili Kişi421 2 1 1 İlgili Kişinin Hakları42İçindekiler81 2 1 1 1 Kişisel Verilerin İşlenip İşlenmediğiniÖğrenme Hakkı 431 2 1 1 2 Kişisel Verileri İşlenmişse Buna İlişkin BilgiTalep Etme Hakkı 431 2 1 1 3 Kişisel Verilerin İşlenme Amacını veBunların Amaca Uygun Kullanılıp KullanılmadığınıÖğrenme Hakkı 441 2 1 1 4 Yurt İçinde veya Yurt Dışında KişiselVerilerin Aktarıldığı Üçüncü Kişileri Bilme Hakkı 451 2 1 1 5 Kişisel Verilerin Eksik veya Yanlış İşlenmişOlması Halinde Bunların Düzeltilmesini İsteme Hakkı 451 2 1 1 6 Kişisel Verilerin Silinmesini veya YokEdilmesini İsteme Hakkı 451 2 1 1 7 Düzeltmenin Silmenin veya Anonim HaleGetirmenin Üçüncü Kişilere Bildirilmesini İstemeHakkı Unutulma Hakkı 461 2 1 1 8 İtiraz Etme Hakkı 481 2 1 1 9 Tazminat Talep Etme Hakkı 481 2 1 2 İlgili Kişinin Hak Arama Yöntemleri 491 2 1 2 1 Başvuru Hakkı 491 2 1 2 2 Şikâyet Hakkı 501 2 2 Veri Sorumlusu ve Veri işleyen 511 2 2 1 Aydınlatma Yükümlülüğü 521 2 2 2 Uygun Güvenlik Yükümlülüğü 531 2 2 3 İlgili Kişiler Tarafından Yapılan BaşvurularınCevaplanması ve Kurul Kararlarının Yerine GetirilmesiYükümlülüğü 551 2 2 4 Veri Sorumluları Siciline Kaydolma Yükümlülüğü 551 2 2 5 Bildirim Yükümlülüğü 58İçindekiler91 2 3 Veri Kayıt Sistemi 591 2 4 Kişisel Verilerin İşlenmesi 601 2 4 1 Kişisel Verilerin İşlenmesine İlişkin Temel İlkeler 611 2 4 1 1 Hukuka ve Dürüstlük Kuralına Uygun Olmaİlkesi 611 2 4 1 2 Doğru ve Gerektiğinde Güncel Olma İlkesi 621 2 4 1 3 Belirli Açık ve Meşru Amaçlar İçin İşlemeİlkesi 621 2 4 1 4 İşlendikleri Amaçla Bağlantılı Sınırlı veÖlçülü Olma İlkesi 631 2 4 1 5 Sınırlı Süre Muhafaza Edilme İlkesi641 2 4 2 Kişisel Verilerin İşlenme Şartları 651 2 4 2 1 Açık Rıza661 2 4 2 1 1 Açık Rızanın Belirli Bir Konuya İlişkinOlması 671 2 4 2 1 2 Açık Rızanın BilgilendirmeyeDayanması 681 2 4 2 1 3 Açık Rızanın Özgür İradeyleAçıklanması 691 2 4 2 2 Kanunda Öngörülen Hukuka UygunlukSebepleri 701 2 4 2 2 1 Kanun Hükmü 711 2 4 2 2 2 Fiili İmkansızlık 721 2 4 2 2 3 Sözleşmenin İfası 731 2 4 2 2 4 Veri Sorumlusunun Hukuki Sorumluluğu741 2 4 2 2 5 Aleniyet Kazandırma751 2 4 2 2 6 Hakkın Tesisi Korunması Kullanılması 761 2 4 2 2 7 Meşru Menfaat 76İçindekiler101 2 5 Kişisel Verilerin Aktarılması 771 2 5 1 Yurt İçinde Aktarım 781 2 5 2 Yurt Dışına Aktarım 801 3 KİŞİSEL VERİ HUKUKUNUN KAYNAKLARI 811 3 1 Uluslararası Kaynaklar 811 3 1 1 Birleşmiş Milletler 811 3 1 2 Avrupa Konseyi 821 3 1 3 Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Örgütü OECD 831 3 1 4 Avrupa Birliği 841 3 2 Ulusal Kaynaklar 851 3 2 1 1982 Anayasası 861 3 2 2 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu 871 3 2 3 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu 871 3 2 4 Diğer Kanunlar 871 3 2 5 İkincil Mevzuat 891 4 KİŞİSEL VERİ HUKUKUNDA MÜEYYİDELER 891 4 1 Suçlar 891 4 2 Kabahatler 901 4 3 Diğer Müeyyideler 90BÖLÜM5237 SAYILI TÜRK CEZA KANUNUNDAKİDÜZENLEMELER VE ÖNGÖRÜLEN MÜEYYİDELER2 1 GENEL OLARAK 932 2 KİŞİSEL VERİLERİN KAYDEDİLMESİ SUÇU 962 2 1 Genel Bilgiler 962 2 2 Korunan Hukuksal Değer 98İçindekiler112 2 3 Suçun Temel Unsurları1012 2 3 1 Suçun Kanuni Unsuru Tipiklik 1012 2 3 2 Suçun Maddi Unsurları Objektif Unsur 1032 2 3 2 1 Fail 1032 2 3 2 2 Mağdur 1042 2 3 2 3 Suçun Konusu 1062 2 3 2 4 Hareket Fiil Eylem 1082 2 3 2 5 Netice 1102 2 3 2 6 Nedensellik Bağlantısı İlliyet Bağı Objektifİsnadiyet 1122 2 3 3 Suçun Manevi Unsuru Subjektif Unsur 1132 2 3 4 Suçun Hukuka Aykırılık Unsuru 1162 2 3 4 1 Kanun Hükmünün Görevin YerineGetirilmesi1182 2 3 4 2 Meşru Savunma1182 2 3 4 3 Hakkın Kullanılması 1192 2 3 4 4 İlgilinin Rızası1202 2 3 4 5 Diğer Hukuka Uygunluk Sebepleri1212 2 3 4 6 Hukuka Uygunluk Sebeplerinde SınırınAşılması 1212 2 4 Suçun Nitelikli Unsurları 1232 2 4 1 Özel Nitelikli Hassas Kişisel VerilerinKaydedilmesi 1242 2 4 2 Suçun Kamu Görevlisi ve Görevin VerdiğiYetkiyi Kötüye Kullanmak Suretiyle İşlenmesi 1242 2 4 3 Suçun Belli Bir Meslek ve Sanatın SağladığıKolaylıktan Yararlanmak Suretiyle İşlenmesi1252 2 5 Kusurluluk ve Kusurluluğu Etkileyen Haller126İçindekiler122 2 6 Ceza Hukukunda Hata 1292 2 6 1 Kastı Kaldıran Hata 1292 2 6 2 Kusurluluğu Etkileyen Hata 1312 2 7 Cezalandırılabilirliğin Diğer Koşulları 1322 2 8 Suçun Özel Görünüm Şekilleri 1342 2 8 1 Teşebbüs 1342 2 8 2 İştirak Suç Ortaklığı 1352 2 8 3 İçtima Suçların Toplanması 1362 2 9 Yaptırım ve Muhakemeye İlişkin Kurallar 1382 3 VERİLERİ HUKUKA AYKIRI OLARAK VERMEVEYA ELE GEÇİRME SUÇU 1402 3 1 Genel Bilgiler 1402 3 2 Korunan Hukuksal Değer 1422 3 3 Suçun Temel Unsurları 1422 3 3 1 Suçun Kanuni Unsuru Tipiklik 1422 3 3 2 Suçun Maddi Unsurları Objektif Unsur 1432 3 3 2 1 Fail 1432 3 3 2 2 Mağdur 1432 3 3 2 3 Suçun Konusu 1432 3 3 2 4 Hareket Fiil Eylem 1442 3 3 2 4 1 Kişisel Verileri Başkasına Vermek 1452 3 3 2 4 2 Kişisel Verileri Yaymak 1462 3 3 2 4 3 Kişisel Verileri Ele Geçirmek 1462 3 3 2 5 Netice 1472 3 3 2 6 Nedensellik Bağlantısı İlliyet Bağı Objektifİsnadiyet 1472 3 3 3 Suçun Manevi Unsuru Subjektif Unsur 147İçindekiler132 3 3 4 Suçun Hukuka Aykırılık Unsuru 1482 3 4 Suçun Nitelikli Unsurları 1492 3 5 Kusurluluk ve Kusurluluğu Etkileyen Haller1502 3 6 Ceza Hukukunda Hata 1502 3 7 Cezalandırılabilirliğin Diğer Koşulları1502 3 8 Suçun Özel Görünüm Şekilleri1512 3 8 1 Teşebbüs 1512 3 8 2 İştirak Suç Ortaklığı 1512 3 8 3 İçtima Suçların Toplanması 1522 3 9 Yaptırım ve Muhakemeye İlişkin Kurallar1532 4 VERİLERİ YOK ETMEME SUÇU1542 4 1 Genel Bilgiler 1542 4 2 Korunan Hukuksal Değer1572 4 3 Suçun Temel Unsurları1572 4 3 1 Suçun Kanuni Unsuru Tipiklik 1572 4 3 2 Suçun Maddi Unsurları Objektif Unsur 1582 4 3 2 1 Fail 1582 4 3 2 2 Mağdur 1592 4 3 2 3 Suçun Konusu 1592 4 3 2 4 Hareket fiil eylem 1602 4 3 2 5 Netice 1612 4 3 2 6 Nedensellik Bağlantısı İlliyet Bağı Objektifİsnadiyet 1612 4 3 3 Suçun Manevi Unsuru Subjektif Unsur 1612 4 3 4 Suçun Hukuka Aykırılık Unsuru 1622 4 4 Suçun Nitelikli Unsurları 1622 4 5 Kusurluluk ve Kusurluluğu Etkileyen Haller163İçindekiler142 4 6 Ceza Hukukunda Hata 1632 4 7 Cezalandırılabilirliğin Diğer Koşulları 1642 4 8 Suçun Özel Görünüm Şekilleri 1642 4 8 1 Teşebbüs 1642 4 8 2 İştirak Suç Ortaklığı 1642 4 8 3 İçtima Suçların Toplanması 1652 4 9 Yaptırım ve Muhakemeye İlişkin Kurallar 165BÖLÜM6698 SAYILI KİŞİSEL VERİLERİN KORUNMASIKANUNUNDAKİ DÜZENLEMELER VE ÖNGÖRÜLENMÜEYYİDELER3 1 GENEL OLARAK 1673 2 AYDINLATMA YÜKÜMLÜLÜĞÜNÜN YERİNEGETİRİLMEMESİ KABAHATİ 1693 2 1 Genel Bilgiler 1693 2 2 Korunan Hukuksal Değer 1713 2 3 Kabahatin Temel Unsurları 1723 2 3 1 Kabahatin Kanuni Unsuru Tipiklik 1723 2 3 2 Kabahatin Maddi Unsurları Objektif Unsur 1733 2 3 2 1 Fail 1733 2 3 2 2 Mağdur 1763 2 3 2 3 Kabahatin Konusu 1773 2 3 2 4 Hareket Fiil Eylem 1793 2 3 2 5 Netice 1813 2 3 2 6 Nedensellik Bağlantısı İlliyet Bağı Objektifİsnadiyet 181İçindekiler153 2 3 3 Kabahatin Manevi Unsuru Subjektif Unsur 1823 2 3 4 Kabahatin Hukuka Aykırılık Unsuru 1843 2 4 Kusurluluk ve Kusurluluğu Etkileyen Haller1863 2 5 Kabahatler Hukukunda Hata 1883 2 6 Kabahatin Özel Görünüm Şekilleri 1903 2 6 1 Teşebbüs 1903 2 6 2 İştirak 1903 2 6 3 İçtima 1923 2 7 Yaptırım ve Yaptırıma İlişkin Kurallar1943 3 KİŞİSEL VERİ GÜVENLİĞİNE İLİŞKİNYÜKÜMLÜLÜKLERİN YERİNE GETİRİLMEMESİKABAHATİ1963 3 1 Genel Bilgiler 1963 3 2 Korunan Hukuksal Değer1973 3 3 Kabahatin Temel Unsurları 1983 3 3 1 Kabahatin Maddi Unsurları 1983 3 3 1 1 Fail 1983 3 3 1 2 Mağdur 1983 3 3 1 3 Kabahatin Konusu1993 3 3 1 4 Hareket 1993 3 3 1 4 1 Teknik ve İdari Tedbirleri Almamak2003 3 3 1 4 2 Denetleme Yükümlülüğünü YerineGetirmemek 2023 3 3 1 4 3 Sır Saklama Yükümlülüğüne AykırıHareket Etmek 2023 3 3 1 4 4 Kurula ve İlgili Kişiye BildirimdeBulunmamak 2033 3 3 1 5 Netice 204İçindekiler163 3 3 1 6 Nedensellik Bağlantısı 2043 3 3 2 Kabahatin Manevi Unsuru 2043 3 3 3 Kabahatin Hukuka Aykırılık Unsuru 2053 3 4 Kabahatin Özel Görünüm Şekilleri 2053 3 4 1 Teşebbüs 2053 3 4 2 İştirak 2063 3 4 3 İçtima 2063 3 5 Yaptırım ve Yaptırıma İlişkin Kurallar 2073 4 KURUL KARARLARININ YERİNEGETİRİLMEMESİ KABAHATİ 2083 4 1 Genel Bilgiler 2083 4 2 Korunan Hukuksal Değer 2093 4 3 Kabahatin Temel Unsurları 2093 4 3 1 Kabahatin Maddi Unsurları 2093 4 3 1 1 Fail 2093 4 3 1 2 Mağdur 2103 4 3 1 3 Kabahatin Konusu 2113 4 3 1 4 Hareket 2113 4 3 1 5 Netice 2133 4 3 1 6 Nedensellik Bağlantısı 2133 4 3 2 Kabahatin Manevi Unsuru 2133 4 3 3 Kabahatin Hukuka Aykırılık Unsuru 2143 4 4 Kabahatin Özel Görünüm Şekilleri 2153 4 4 1 Teşebbüs 2153 4 4 2 İştirak 2153 4 4 3 İçtima 2163 4 5 Yaptırım ve Yaptırıma İlişkin Kurallar 217İçindekiler173 5 VERİ SORUMLULARI SİCİLİNE KAYIT VEBİLDİRİM YÜKÜMLÜLÜĞÜNÜNE AYKIRI HAREKETETME KABAHATİ 2183 5 1 Genel Bilgiler 2183 5 2 Korunan Hukuksal Değer2193 5 3 Kabahatin Temel Unsurları 2203 5 3 1 Kabahatin Maddi Unsurları 2203 5 3 1 1 Fail 2203 5 3 1 2 Mağdur 2203 5 3 1 3 Kabahatin Konusu2213 5 3 1 4 Hareket 2213 5 3 1 5 Netice 2223 5 3 1 6 Nedensellik Bağlantısı 2233 5 3 2 Kabahatin Manevi Unsuru 2233 5 3 3 Kabahatin Hukuka Aykırılık Unsuru 2243 5 4 Kabahatin Özel Görünüm Şekilleri 2243 5 4 1 Teşebbüs 2243 5 4 2 İştirak 2253 5 4 3 İçtima 2253 5 5 Yaptırım ve Yaptırıma İlişkin Kurallar 226

Teknolojinin gelişimi veri bilincinin oluşması bilgisayar kullanımın artması ve internet kullanımının yaygınlaşması sonucunda toplumsal düzenin sanal ortamda da sağlanması zorunluluğu meydana gelmiştir Küreselleşen toplumsal düzende artık ticari faaliyet gerçekleştirmek için fiziki bir mekâna veya bireylerle iletişim kurmak için fiziki bir aracıya ihtiyaç kalmamıştır Zira hem dünyada hem de Türkiye de her geçen gün e ticaret hacmi artmakta sosyal medya platformları ve bu platformların kullanıcı sayıları artmaktadır Bunun doğal sonu olarak Büyük Veri meydana gelmekte ve Veri Madenciliği imkânı doğmaktadır Veri madenciliğiyle ticaret sağlık sosyoloji ve siyaset başta olmak üzere birçok alanda çıkar sağlamak toplumun tercihlerini etkilemek ve toplum mühendisliği yapma imkânı bulunaktadır Bu alandaki toplumsal düzenin korunmasında özel hukuk düzenlemeleri yeterli görülmediğinden ve korunması gereken hukuksal değer hem toplum hem de bireyler açısından oldukça önemli olduğundan tüm modern hukuk sitemlerinde konu hakkında ceza hukuku ve kabahatler hukuku düzenlemeleri öngörülmüştür Kişisel veri kimliği belirli veya belirlenebilir gerçek kişiye ilişkin her türlü bilgi olarak tanımlanır Söz konusu bilgilerin ilk defa elde edilmesinden başlayarak veriler üzerinde gerçekleştirilen depolama değiştirme düzenleme silme yok etme ve üçüncü kişilere aktarma dâhil olmak üzere yapılan tüm işlemlere kişisel verilerin işlenmesi denir Bu çalışmamızda veri işleme sürecinde uygulanması gereken kurallar genel hatlarıyla ortaya koyulmakta ve bu kurallara uyulmaması halinde uygulanacak müeyyideler detaylı bir şekilde incelenmektedir

Teknolojinin gelişimi veri bilincinin oluşması bilgisayar kullanımın artması ve internet kullanımının yaygınlaşması sonucunda toplumsal düzenin sanal ortamda da sağlanması zorunluluğu meydana gelmiştir Küreselleşen toplumsal düzende artık ticari faaliyet gerçekleştirmek için fiziki bir mekâna veya bireylerle iletişim kurmak için fiziki bir aracıya ihtiyaç kalmamıştır Zira hem dünyada hem de Türkiye de her geçen gün e ticaret hacmi artmakta sosyal medya platformları ve bu platformların kullanıcı sayıları artmaktadır Bunun doğal sonu olarak Büyük Veri meydana gelmekte ve Veri Madenciliği imkânı doğmaktadır Veri madenciliğiyle ticaret sağlık sosyoloji ve siyaset başta olmak üzere birçok alanda çıkar sağlamak toplumun tercihlerini etkilemek ve toplum mühendisliği yapma imkânı bulunaktadır Bu alandaki toplumsal düzenin korunmasında özel hukuk düzenlemeleri yeterli görülmediğinden ve korunması gereken hukuksal değer hem toplum hem de bireyler açısından oldukça önemli olduğundan tüm modern hukuk sitemlerinde konu hakkında ceza hukuku ve kabahatler hukuku düzenlemeleri öngörülmüştür Kişisel veri kimliği belirli veya belirlenebilir gerçek kişiye ilişkin her türlü bilgi olaraktanımlanır Söz konusu bilgilerin ilk defa elde edilmesinden başlayarak veriler üzerinde gerçekleştirilen depolama değiştirme düzenleme silme yok etme ve üçüncü kişilere aktarma dâhil olmak üzere yapılan tüm işlemlere kişisel verilerin işlenmesi denir Bu çalışmamızda veri işleme sürecinde uygulanması gereken kurallar genel hatlarıyla ortaya koyulmakta ve bu kurallara uyulmaması halinde uygulanacak müeyyideler detaylı bir şekilde incelenmektedir