Kitabü t Tabih Abbasi Bağdatından Yemekler Tatlılar Çeşniler — Muhammed b El Kerim

Genellikle Bağdâdî adıyla anılan 13 yüzyılda yaşamış Bağdatlı kâtip Muhammed b El Kerim in derlediği Kitâbü t Tabîh yüzyıllar boyunca Türklerin en beğendiği yemek kitabı oldu Bu kitabın daha önce Ayasofya Camii Kütüphanesi nde muhafaza edilmiş özgün yazması bugün hâlâ İstanbul da ama artık Süleymaniye Kütüphanesi nde bulunuyor Daha sonraki bir tarihte Kitâbü t Tabîh deki 160 reçeteye 260 reçete eklenerek elde edilen genişletilmiş esere Kitâbü l Vasfi l Et ime el Mu tâde adı verilmiş Kitâbü l Vasfi nin günümüzde bilinen üç kopyası da Türkiye dedir bu yazmalardan ikisinin Topkapı Sarayı Kütüphanesi nde bulunması Türkler in bu kitaba ne kadar değer verdiklerini gösteriyor Son olarak 15 yüzyıl sonunda Şirvani Kitâbü t Tabîh i Türkçeye çevirmiş ancak çeviriye kendi devrinde yaygın olan bazı reçeteleri eklemiş ve böylece Türkçe ilk yemek kitabını kaleme almış Bağdâdi kitabının giriş kısmında kitabını nasıl bölümlediğini şöyle açıklamış Bu kitabı 10 bölüme ayırdım Başlıkları şunlar 1 Bölüm havâmiz ekşi yemekler ve çeşitleri 2 Bölüm sevâzic basit yemekler ve çeşitleri 3 Bölüm kalâyâ kalyeler ve nevâsif kızartılarak ve sossuz olarak yapılan yemekler ve çeşitleri 4 Bölüm herâ is herise çeşitleri lif lif didilmiş etle dövülmüş tahıl yemekleri tennûriyyât etli dövülmüş tahıl yemekleri ve benzer yemekler 5 Bölüm mutaccenât tavalar bavârid soğuk yemekler maklûbe yumurtalı yemekler senbûsec senbuse ve benzer yemekler 6 Bölüm taze ve tuzlu balık yemekleri 7 Bölüm muhallelât turşular si bâg mezeler ve mutayyibât çeşniler 8 Bölüm cevâzib cûzâb çeşitleri fırınlanmış etle birlikte servis edilen meyve ve sebze tatlıları ahbisa habîsa çeşitleri un veya ekmek kırıntısıyla koyulaştırılmış tatlılar 9 Bölüm helâva helvalar ve çeşitleri 10 Bölüm katâyif kadayıf huşkenânec kurabiyeler ve benzerleri