Korkunç İvan — Isabel de Madariaga

Çar olarak taç giyen ilk Rus hükümdarı olan IV İvan Osmanlı padişahları Kanuni Sultan Süleyman II Selim ve III Murat a denk düşen uzun iktidarı 1547 1584 süresince bir yandan ülkesini genişleterek iktidarı kurumlaştırırken öte yandan bir korku imparatorluğu yaratmıştır İktidarına rakip çıkacağından korktuğu kuzenini ve ona destek olduğundan şüphelendiği ileri gelenleri öldürtmüş kazayla oğlunun da ölümüne neden olmuştur Novgorod şehrinin imhasını emretmiş binlerce kişi katledilmiş onbinlerce kişi sürülmüştür Hem korku hem de hayranlık uyandıran müthiş anlamındaki grozny lakabını da bu nedenle kazanmış ve tarihe Korkunç İvan olarak geçmiştir img src https s3 eu west 1 amazonaws com dia kitadagitim ckeditor_assets pictures 53 content_1_original_original jpg alt height 15 width 15 font size 1 color white font img

Çar olarak taç giyen ilk Rus hükümdarı olan IV İvan Osmanlı padişahları Kanuni Sultan Süleyman II Selim ve III Murat a denk düşen uzun iktidarı 1547 1584 süresince bir yandan ülkesini genişleterek iktidarı kurumlaştırırken öte yandan bir korku imparatorluğu yaratmıştır İktidarına rakip çıkacağından korktuğu kuzenini ve ona destek olduğundan şüphelendiği ileri gelenleri öldürtmüş kazayla oğlunun da ölümüne neden olmuştur Novgorod şehrinin imhasını emretmiş binlerce kişi katledilmiş onbinlerce kişi sürülmüştür Hem korku hem de hayranlık uyandıran müthiş anlamındaki grozny lakabını da bu nedenle kazanmış ve tarihe Korkunç İvan olarak geçmiştir Ancak IV İvan ülkesinde kalıcı kurum ve geleneklerin de kurucusudur Ülkesini Batı ile ticarete açmak için İngilizlere ticari ayrıcalıklar tanımıştır Kanunların ve kilise kanonunun standart hale gelmesini sağlamıştır Kazan ı Astrahan ı fethetmiş Batı Sibirya ya ilk Rus yayılmasını desteklemiş ve sürdürmüştür Fakat doğu ve güneydeki bu fetihlerle batıdaki komşuları Livonya ve Lehistan a karşı sürekli savaş halini finanse etmek zulmünü uygulama aracı olan yeni tip devlet örgütlenmesi opriçnina yı desteklemek ve ülkesinin kalbini koruyan savunma hatlarını güçlendirmek amacını güden ekonomi politikası tamamen olumsuz sonuçlara yol açmıştır Genç İvan 1550 lerde akıllı ve basiret sahibi bir lidere has özellikler gösteriyordu Bu yıllar birtakım yapıcı önlemlerin yürürlüğe konulduğu bir dönemdir Sonra muhtemelen ciddi paranoya nöbetleri serisinin ilki olan ve Çar ın dengesini tamamen bozan 1560 taki iç trajedi yaşandı Yönetici seçkinlerin başında patlayan gaddarlık ve sadizm sonunda git gide genişleyen daireler şeklinde dizgininden boşanmış işkence ve katliamlarla doruğa çıkan bir sefahat çılgınlığı halinde ülkeye yayıldı Rusya tarihinin önde gelen otoritesi Isabel de Madariaga nın Korkunç İvan ı kendi çağının içinde ve ortaya koyduğu kişiliğin yakın tarihe kadar uzanan çağrışımları çerçevesinde ele aldığı bu muhteşem biyografi Rusya nın derin tarihine ışık tutuyor