Kulluğun Mertebeleri — Hakim et Tirmizi

el Hakîm et Tirmizî İslam tarihinin gurur duyduğu İslamî şahsiyetlerin en büyüklerinden sayılır İlmin parlak olduğu uzun süre dünya medeniyetinde etkili olan marifet kaynaklarının açıldığı bir dönemde yaşamıştır el Hakîm et Tirmizî kendisine en çok ihtiyaç duyulduğu kritik bir dönemde ortaya çıkmıştır Bu dönemde insanlara yol göstermiş ve nefis eğitimi için bir metot ortaya koymuştur Menâzilul İbâd minel İbade veya Menâzilul Kâsidîn ilalllah el Hakîm et Tirmizînin kulların Allaha ulaşma yollarını açıkladığı bir kitabıdır Bu kitap Hakîmin kendisine iletilen bir isteğe yani mertebelerin özelliklerini bilmek isteyene cevabıdır Hakîm kitabın mukaddimesinde şöyle der Siz benden İslamda kulların mertebelerini tavsif etmemi istediniz İşte ben de size her mertebeyi tavsifime delil olacak şekilde indirilen kitaba ve rivayet edilen haberler göre anlatacağım el Hakîm et Tirmizî bu kitabı iki ana bölüm halinde tasnif etmiştir Birinci bölümde mertebeleri ve bu mertebeler ehlinin özelliklerini anlatmıştır İkinci bölümde de birinci bölümde zikrettiği her mertebeye kitap ve sünnetten deliller getirmiştir