Kütübü Calinus Fittıb — Şarihler İskenderiyeli

Tıp tarihinde Hippokrates ten sonra en önemli şahsiyet olan Galen Câlînûs ö 200 milâdî II yüzyılda günümüzde İzmir in bir ilçesi olan Bergama da doğmuştur Roma döneminde yaşayan bir Yunan bilgesi olan Galen İzmir Korintos ve Mısır ın İskenderiye şehri gibi farklı yerlerde tıp eğitimi almıştır Roma ya giden Galen imparatorun küçük oğlu Commudus un özel hekimi olarak görev yapmış Roma da tıp ve felsefe konusunda dersler verip kitaplar telif etmiştir Hippokrates in unutulmuş olan görüş ve eserlerini yeniden canlandırarak ve eserlerinin çoğuna şerh yazmıştır Roma döneminde Galen in tıp ilminde otorite olması onun eserlerinin dönemin tıp fakültelerinde okutulmasını sağlamıştır Tıp eğitimi müfredatında kullanmak ve tıp eğitimini daha kolay hale getirmek amacıyla VI yüzyılda İskenderiye deki tabipler Galen in eserlerinden bazılarının Grekçesini derleyerek anlaşılır şekilde özetlemiş ve sistemleştirmişlerdir Abbasiler döneminde Galen in eserlerinin bir kısmı Beytülhikme de Huneyn b İshak tarafından Arapça ya tercüme edilmiş ve Ebu Bekir Râzî ve İbn Sînâ gibi pek çok tabibin çalışmalarına kaynak olmuştur Huneyn b İshak Galen in kendi kitaplarını tercüme ederken İskenderiye tabiplerinin onun eserlerine yaptıkları bu derleme ve şerhleri de Cevâmiu l İskenderâniyyîn li Kütübi Câlînûs fi t Tıbb adıyla Arapçaya çevirmiş ve bu eserler İslam dünyasında Galen in kendi eserleri kadar yaygın hale gelmiştir İskenderiyeli hekimler tarafından derlenen bu eserlerin Grekçesi kaybolmuş olup sadece Arapçası günümüze ulaşmıştır Doç Dr Özcan Akdağ ve Öğr Gör Ahmed Mderaty tarafından Süleymaniye Yazma Eser Kütüphanesi Fatih Koleksiyonu 3538 ve Yenicami Koleksiyonu 1179 numaralarda kayıtlı yazma nüshalar esas alınarak ve yurt dışı nüshalardan istifade edilerek yayıma hazırlanan bu eser Kütübü Câlînûs fi t Tıb adıyla eleştirmeli metni ve çevirisi ile beraber okura sunulmuştur