Mahmut Ve Meryem — Elçin Efendiyev

Bu bir masal ama hepimizin yaşayabileceği bir masal Nasıl Kerem ile Aslı Leyla ile Mecnun Ferhat ile Şirin in ölümsüz aşkları aslında sizin bizim hepimizin aşkıyla aynı kaynaktan fışkırıyorsa bu masal da bize aynı ufku gösteriyor Aşka sarılarak insan olmanın değerine Ziyad Han bir zalim hükümdar Karısı Gemerbanu tahtı tacı boş verip oğlunun derdine düşmüş bir hükümdar karısı Mahmud ise baş keserek ocak söndürerek gücüne güç servetine servet katan babasının yerinde gözü olmayan bir nazenin oğlan Önce kadınsı davranışları yüzünden annesiyle babasını endişeye düşüren ve alay konusu olan sonraysa bir papazın kızına âşık olarak aşkın peşinde insanlık değerleriyle yüz yüze gelen bir hükümdar oğlu Meryem papaz babasının kendi halinde bir kızı olarak bütün gününü ak keçisiyle geçiren biriyken bir gün Mahmud u görür ve görür görmez de hayatın en doğal akışıyla onun hayatının erkeği olduğunu bilir Göz göze gelip el ele tutuştuklarında daha aralarında tek bir kelime bile konuşmamışlardır Mesafaler yazarı Elçin on altıncı yüzyılda geçen bu halk masalıyla aslında bize sevgiyi ve hoşgörüyü öğreten bir çağdaş mesel sunuyor Aşkların ve insanların önündeki yapay engellere onları savaşa sürükleyen maddi emellere kafa tutuyor

Bu bir masal ama hepimizin yaşayabileceği bir masal Nasıl Kerem ile Aslı Leyla ile Mecnun Ferhat ile Şirin 39 in ölümsüz aşkları aslında sizin bizim hepimizin aşkıyla aynı kaynaktan fışkırıyorsa bu masal da bize aynı ufku gösteriyor Aşka sarılarak insan olmanın değerine Ziyad Han bir zalim hükümdar Karısı Gemerbanu tahtı tacı boş verip oğlunun derdine düşmüş bir hükümdar karısı Mahmud ise baş keserek ocak söndürerek gücüne güç servetine servet katan babasının yerinde gözü olmayan bir nazenin oğlan Önce kadınsı davranışları yüzünden annesiyle babasını endişeye düşüren ve alay konusu olan sonraysa bir papazın kızına âşık olarak aşkın peşinde insanlık değerleriyle yüz yüze gelen bir hükümdar oğlu Meryem papaz babasının kendi halinde bir kızı olarak bütün gününü ak keçisiyle geçiren biriyken bir gün Mahmud 39 u görür ve görür görmez de hayatın en doğal akışıyla onun hayatının erkeği olduğunu bilir Göz göze gelip el ele tutuştuklarında daha aralarında tek bir kelime bile konuşmamışlardır Mesafaler yazarı Elçin on altıncı yüzyılda geçen bu halk masalıyla aslında bize sevgiyi ve hoşgörüyü öğreten bir çağdaş mesel sunuyor Aşkların ve insanların önündeki yapay engellere onları savaşa sürükleyen maddi emellere kafa tutuyor

Mahmut ve Meryem salt bir aşk öyküsü değildir İktidar hırsının kan gölüne boyadığı bir ülkede yaşayan insanların tredejisinin yetkin şiirsel bir dille gözler önüne serilmesidir Olay Azerbaycan tarihinin en parlak dönemi olan 16 yy da Safaviler zamanında geçer Gence de başlayan Azeri delikanlı Mahmut ve Ermeni genç kız Meryem aşkı toplumu kasıp kavuran çalkantıların içinden süzülüp Erzurum a doğru yönelir Kanun kaçakları eşkiyalar ve acımasız insanları gözlemleyen Mahmut Çaldıran Savaşı nın yakıcı etkileriyle de karşılaşınca gerçekliği algılar Bu destansı anlatıda sevgi ve toplumsal karmaşa içiçe geçmiştir Yapıttaki kahramanlar her yönleriyle irdelenmiş içe dönük monologların ustaca anlatımından folklorik öğelerin şiirsel ifadesine kadar her satır Elçin e özgü betim ve anlatım dağarcığının usta tümceleriyle kurulmuştur Fuzuli ve Hatai gibi Azeri halk edebiyatının usta ozanlarıyla beslenmiştir Destanda anlatılan coğrafi bölgede bugün aynı ulusal toplumsal olaylar yaşanmaktadır ve 20 yy da Mahmut ve Meryem gibi kimbilir kaç aşık haksız savaşlardan ve sömürüden nasibini almaktadır Köprülerin altından çok sular akmış ama çok şey değişmemiş gibi