Medya Tarihi — Jear Nöel Jeanneney

Farklı dönem ve ülkelerde kültürün yapılandırdığı bilgi ile halkın tepkileri arasındaki o karmaşık diyalektiği düşünce biçimlerinin gelişimini devlet ile görsel işitsel basın arasındaki ilişkileri gazete radyo ve televizyonların ekonomik yapılanışını haberlerin biçimlendirilişini ve dolaşımını özgürlük mücadelelerini medya kamuoyu iktidar ilişkilerini ve daha pek çok konuyu inceliyor Medya Tarihi Tadımlık SUNUŞ MEDYALAR VE KAMUOYU Medya tarihi çok geniş bir alanı kucaklar Çağlar boyu toplumların kendilerini ve öteki toplumları nasıl gördüklerini ve çeşitli aktörlerin kişisel tasarıları doğrultusunda bu görüntüyü değiştirmek için nasıl çaba harcadıklarını inceleme görevini üstlenerek tüm araştırma sahalarıyla kesişir ve insanların kamusal ve özel alandaki faaliyetlerinin çoğunu kapsar Bu nedenle medya tarihi doğrudan pek çok konuyla ilgilidir Kendisini üretenlere özgü kültürle yapılanan bilgi ile halkın bu bilgiyi üretenleri etkileyen tepkileri arasında oluşan karmaşık diyalektik ilişkiden hareketle farklı dönem ve ülkelerde düşünce biçimlerinin gelişimi devletle pek çok yönden ilişkili yazılı ya da görsel işitsel basının yöneticilerin kendilerini bir aynada izleme saplantısı nedeniyle derinden damgasını vurduğu siyasal yaşam gazeteler radyolar ve televizyonlar da kazançlarıyla dolayısıyla özgürlük alanlarıyla doğrudan piyasa kurallarına bağlı birer şirket olduklarından ekonomik faaliyet gazetecilik dizgicilik sunuculuk teknisyenlik gibi her biri özgün ve kendi geleneğine sahip mesleklerde çalışanların davranışlarının da ışık tuttuğu toplumsal dengeler haber akışının ritmini haberlerin biçimlendirilişini ve hatta çözümlenişini bu kadar yakından etkileyen tekniknolojilerin dönüşümü Bu bolluğun konuya entelektüel ve toplumsal açıdan çekicilik kazandırmadığı söylenemez Ama bu bizi rahatlatmamalı Böyle bir incelemenin kendine özgü güçlüklerini ölçüp biçmeden kendimizi anlık bir merakın neşeli heyecanına kaptırmak da temkinsizlik olur İlk tehlike üzerinde yoğunlaşılması gereken nesnelerin farklılığı ve örneklerin çeşitliliği nedeniyle dağılmasıdır Her türlü kategoriden her türlü boyuttaki gazete okyanusunu basın ajanslarının radyoların ve bugün hertz dalgalarından ya da kablodan yayın yapan televizyonların neredeyse cesaret kırıcı çokluğunu düşünmek yeterlidir Tam tersine bundan kaçınmak istenirse fazla istatistiki fazla genel fazla soyut bazı ifadeler yararına tüm karmaşıklığıyla gerçekliği gözden kaçırma tehlikesi kendini gösterir Bir başka sorun da belgelerdeki dengesizlikten kaynaklanmaktadır Bir tarafta basılan ve saklanan devasa miktarda kâğıt diğer tarafta bir gazetenin bir radyonun bir televizyonun nasıl kurulduğunu tanımlamaya olanak tanıyan şirket arşivlerinin sık rastlanan fakirliği Medya alanında çalışanlar ender olarak tarihçi kafasına sahiptir Aktörlerin belleğinde hâkim olan güvenilir bir kronoloji ve bütününde olayların izlediği yön değil genellikle öykülerdir Bu mesleklerde bir olay diğerini kovar herkes o anı yaşamak çok az kişisel kâğıt saklamak geçmişle üzerinde iyice düşünerek ve düzenli bir biçimde ilgilenmemek bazı parlak gazeteci tarihçiler dışında eğilimi gösterir Buna bir de görsel işitsel medyalarda arşivlerin saklanması ve bunlara başvurulması konusundaki sorunların o kadar çok söylenmiş söz o kadar çok görüntü özellikle derin oluşunu ekleyin Öyle ki son zamanlarda yazılı basının bıraktığı izler çok daha kolay ulaşılabilir olduğundan görece öneminin abartılması tehlikesi ortaya çıkmıştır Üçüncü güçlük daha dolaysız biçimde entelektüeldir Kamuoyu kavramının medyaların bugün üzerinde etki uyguladıkları tüm çabalarını yönelttikleri bu alanın bulanıklığından kaynaklanmaktadır Medya tarihiyle ilgilenen herkes için temel kavram olan kamuoyu kavranması güç yanıltıcı biçimde açık ve genellikle yakalandığı sanılan bir anda kum gibi parmakların arasından kaçıveren bir kavramdır Bu soruna çok yakın bir geçmişte ve Vichy ko