Mihne Sürecinde Mutezile — Muharrem Akoğlu

Mihne İslam tarihinin en talihsiz ve tartışmalı dönemlerinden biri Sorgulama anlamına gelen terim Mutezile fırkasının resmî mezhep olduğu erken Abbasîler döneminde hadis ehli bilginlerinin itikadî kabulleri nedeniyle takibat yargılama ve zulme tabi tutulduğu bir sürecin de adı Bu açıdan Mu tezile yi ve Mihne olaylarını anlamak özgürlük adına hareket ederek insan haklarına saldırmanın özgürlük fikrine vurulabilecek en kötü darbe olduğunu siyasilerin egemenlik aracı haline gelmiş görüş ve düşüncelerin ise kendi sağlıklı gelişme imkanını kaybedeceğini anlamak demek Bütün bu çelişkili ve bednam konumuna rağmen Mu tezile İslam düşünce tarihine damgasını vurmuş önemli itikadî fırkalardan birisidir Nitekim Mu tezile ye özgü fikirlerden bu fırkaya karşı çıkanlar tarafından bile yararlanıldığını esası bu mezhepçe konmuş düşüncelerin zaman zaman farklı mezheplerin içinde filizlendiğini tespit etmek mümkündür Mu tezile yıldızı söndükten sonra bile bazı kimselerin Mu tezilî görüşler üzerinden kendilerini ifade etmek kendilerini kanıtlamak istedikleri bir mezheptir Ne var ki İslam mezhepleri arasında en az bilineni de yine odur Elinizdeki kitap çok tartışmalı bir tarihsel sürecin dinamikleri içinden bakarak bu az bilinen kelam mezhebini bilimsel yöntemlerle inceliyor